Shloka 70

Haristuti-saṅgraha: Devatā–Ṛṣi Praṇāma, Nāma-māhātmya, and Vairāgya from Deha-āsakti

Devanagari script

वैवस्वतमनुर्देवं स्तुत्वा तूष्णीं बभूव ह / तदनन्तरजः स्तोतुं विश्वामित्रोपचक्रमे

Transliteration

vaivasvatamanurdevaṃ stutvā tūṣṇīṃ babhūva ha / tadanantarajaḥ stotuṃ viśvāmitropacakrame

Translation

اس نے دیویہ وَیْوَسْوَت مَنو کی ستوتی کر کے خاموشی اختیار کی۔ اس کے بعد، اس کے بعد پیدا ہونے والے وشوامتر نے حمد و ثنا شروع کی۔

Word by Word

• वैवस्वत-मनुः: Vaivasvata Manu
• वैवस्वत-मनुः: कर्ता (Karta/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: वैवस्वत (प्रातिपदिक) + मनु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; समासः—कर्मधारयः (वैवस्वतः मनुः)

• देवम्: the god (Lord)
• देवम्: कर्म (Karma/कर्म)
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन

• स्तुत्वा: having praised
• स्तुत्वा: पूर्वकाल-क्रिया (Pūrvakāla-kriyā)
• Type: Verb
• Root: स्तु (धातु)
• Form: क्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्ययभाव; ‘having praised’

• तूष्णीम्: silently
• तूष्णीम्: क्रियाविशेषण (Kriyāviśeṣaṇa)
• Type: Indeclinable
• Root: तूष्णीम् (अव्यय)
• Form: क्रियाविशेषण-अव्यय (adverb)

• बभूव: became/was
• बभूव: क्रिया (Kriyā/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)
• Form: लिट् (Perfect/लिट्), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपद

• ह: indeed (particle)
• ह: सम्बन्ध (Sambandha/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: ह (अव्यय)
• Form: स्मरण/पादपूरण-निपात (particle, narrative)

• तत्-अनन्तर-जः: the one born after him (next)
• तत्-अनन्तर-जः: कर्ता (Karta/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तत् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + अनन्तर (प्रातिपदिक) + ज (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (‘thereafter-born/next-born’)

• स्तोतुम्: to praise
• स्तोतुम्: प्रयोजन (Prayojana/प्रयोजन)
• Type: Verb
• Root: स्तु (धातु)
• Form: तुमुन्-प्रत्ययान्त (infinitive), अव्यय; ‘to praise’

• विश्वामित्रः: Viśvāmitra
• विश्वामित्रः: कर्ता (Karta/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: विश्वामित्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन

• उपचक्रमे: began/undertook
• उपचक्रमे: क्रिया (Kriyā/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: उप-क्रम् (धातु)
• Form: लिट् (Perfect/लिट्), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; आत्मनेपद

Speaker

Narrator (Purāṇic recitation within the Garuda Purana’s discourse)

Verse Rasa

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: adbhuta

Geographic Context

Type: assembly/court of sages

Cross References

Related Themes: Garuda Purana: stotra sequences and speaker transitions (narrative framing device)

Characters & Entities

• Vaivasvata Manu
• Vishvamitra

FAQs

What is the importance of stuti (hymn of praise) in the Garuda Purana?

This verse shows the Purāṇic method of transmitting dharma through reverential praise, where successive sages offer stuti to establish authority and continuity of teaching.

How does this verse explain the path of the soul in the Garuda Purana?

Indirectly: it frames a teaching sequence by naming revered figures; such narrative transitions often precede doctrinal sections about dharma, karma, and post-death order.

Practical application of this wisdom today?

Maintain disciplined speech and reverence in spiritual study—listen after offering prayer, and approach teachings in a respectful sequence rather than hurriedly.