Shloka 48
Steya-doṣa-nirūpaṇa (On the Nature and Gravity of Theft) — within the Hayagrīva–Agastya Saṃvāda frame
Devanagari script
मम प्रभावाद्भविता परिहारं वदामि ते / निराहारो महातीर्थेस्नात्वा नित्यं हि सांबिकम्
Transliteration
mama prabhāvādbhavitā parihāraṃ vadāmi te / nirāhāro mahātīrthesnātvā nityaṃ hi sāṃbikam
Translation
میرے اثر سے اس کا تدارک ہو جائے گا؛ میں تمہیں طریقہ بتاتا ہوں۔ بے غذا رہ کر مہاتیर्थ میں غسل کرو اور نِتّیہ سامبِکا (دیوی) کی عبادت کرو۔
Word by Word
mamamy
mama:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम; षष्ठी विभक्ति (सम्बन्ध), एकवचन
prabhāvātfrom (my) power
prabhāvāt:
Apādāna (अपादान)
TypeNoun
Rootprabhāva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; पञ्चमी विभक्ति (अपादान), एकवचन
bhavitāwill be
bhavitā:
Kriya (क्रिया/भविष्यत्-भाव)
TypeVerb
Rootbhū (धातु)
Formलृट्-सम्बद्धः कर्तरि-तृच्/तृन्-प्रत्ययान्त-नामधातु-रूपम्; ‘भविता’ = will be/will become (future agent form used predicatively)
parihāramremedy
parihāram:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootparihāra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया विभक्ति, एकवचन
vadāmiI tell
vadāmi:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootvad (धातु)
Formलट् (वर्तमान); उत्तमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
teto you
te:
Sampradāna (सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootyuṣmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formमध्यमपुरुष-सर्वनाम; चतुर्थी विभक्ति (सम्प्रदान), एकवचन
nir-āhāraḥfasting/without food
nir-āhāraḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootnir (उपसर्ग) + āhāra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति, एकवचन; नञ्/निर्-पूर्वक-तत्पुरुषः (‘आहारः न’ = without food/fasting)
mahā-tīrtheat the great sacred ford/place
mahā-tīrthe:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootmahā (प्रातिपदिक) + tīrtha (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; सप्तमी विभक्ति (अधिकरण), एकवचन; कर्मधारयः (‘महच्च तत् तीर्थम्’)
snātvāhaving bathed
snātvā:
Pūrvakāla-kriyā (पूर्वकाल-क्रिया)
TypeVerb
Rootsnā (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (absolutive); ‘snātvā’ = having bathed
nityamalways
nityam:
Kāla (काल)
TypeIndeclinable
Rootnitya (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभावेन क्रियाविशेषण-प्रयोगः (adverbial accusative: always)
hiindeed/for
hi:
None (निपात)
TypeIndeclinable
Roothi (अव्यय)
Formहेतौ/अवधारणे निपातः (indeed/for)
sāmbikam(the goddess) Sāmbikā
sāmbikam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootsāmbika (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; द्वितीया विभक्ति, एकवचन; देवीनाम (Ambikā-related)