Shloka 85
महापद्माटव्यार्घ्यस्थापनकथनम्
Establishing the Arghya in the Mahāpadmāṭavī
Devanagari script
मुद्राश्च सर्ववश्याख्यास्तच्चक्रे रक्षिका मताः / कोटिशः शक्तयस्तत्र तासां किङ्कर्य्य उद्धृताः
Transliteration
mudrāśca sarvavaśyākhyāstaccakre rakṣikā matāḥ / koṭiśaḥ śaktayastatra tāsāṃ kiṅkaryya uddhṛtāḥ
Translation
‘سرووشیہ’ نام کی مُدرائیں اُس چکر کی محافظ مانی گئی ہیں۔ وہاں کروڑوں طاقتیں ہیں؛ اُن میں سے اِن کی خادمہصفت کِنکریاں یہاں بیان کی گئی ہیں۔
Word by Word
मुद्राःseals/gestures (mudrās)
मुद्राः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootमुद्रा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन (fem. nom. pl.)
चand
च:
समुच्चय (Coordinator)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयबोधक निपात
सर्ववश्याख्याःcalled ‘Sarvavaśya’
सर्ववश्याख्याः:
विशेषण (Adjectival qualifier)
TypeAdjective
Rootसर्ववश्य + आख्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; विशेषण
तत्in that
तत्:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Location)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; विशेषण (neut. loc. sg.)
चक्रेin the chakra (circle)
चक्रे:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Location)
TypeNoun
Rootचक्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन (neut. loc. sg.)
रक्षिकाःguardians
रक्षिकाः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootरक्षिका (प्रातिपदिक; √रक्ष् (धातु))
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन
मताःconsidered (to be)
मताः:
विधेय-विशेषण (Predicative qualifier)
TypeAdjective
Rootमत (प्रातिपदिक; √मन् (धातु) क्त-प्रत्यय)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; ‘considered/held to be’
कोटिशःby crores; in millions
कोटिशः:
परिमाण (Measure)
TypeIndeclinable
Rootकोटि + शस् (अव्ययीभाव/तद्धित)
Formअव्यय; परिमाणवाचक क्रियाविशेषण (indeclinable adverb: 'by crores/in millions')
शक्तयःpowers
शक्तयः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootशक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन
तत्रthere
तत्र:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Location)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक क्रियाविशेषण (locative adverb)
तासाम्of them
तासाम्:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6th), बहुवचन (fem. gen. pl.)
किङ्कर्यःservants/attendants
किङ्कर्यः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootकिङ्कर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; पाठभेदे ‘किङ्कर्य्यः’ (orthographic gemination)
उद्धृताःhave been set forth/mentioned
उद्धृताः:
विधेय (Predicate; passive)
TypeVerb
Rootउद् + √हृ (धातु) क्त-प्रत्यय (उद्धृत)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle); पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; कर्मणि-भावः ‘have been mentioned/raised’