Previous Verse
Next Verse

Shloka 87

Ṣoḍaśāvaraṇa-cakre Rudrāṇāṃ Nāma-sthāna-nirdeśa

Rudras in the Sixteen-Enclosure Chakra

एका पङ्क्तिः सहस्रैस्तु स्तम्भस्तियक्प्रवर्तते / तादृशाः पङ्क्तयो बह्व्यः स्तम्भानां तु चतुर्दिशम्

ekā paṅktiḥ sahasraistu stambhastiyakpravartate / tādṛśāḥ paṅktayo bahvyaḥ stambhānāṃ tu caturdiśam

ایک صف میں ہزاروں ستون ترچھے انداز سے پھیلے ہوئے ہیں؛ اسی طرح کی بہت سی صفیں چاروں سمتوں میں ستونوں کی ترتیب بناتی ہیں۔

एकाone/single
एका:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootएक (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; विशेषणम् (qualifying paṅktiḥ)
पङ्क्तिःrow/line
पङ्क्तिः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootपङ्क्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; कर्ता (subject)
सहस्रैःby thousands
सहस्रैः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootसहस्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; तृतीया (3rd/तृतीया), बहुवचन; करण (instrumental of measure: ‘by thousands/with thousands’)
तुindeed/but
तु:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण/विरोधसूचक
स्तम्भःpillar
स्तम्भः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootस्तम्भ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; कर्ता (subject)
तिर्यक्horizontally
तिर्यक्:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतिर्यक् (अव्यय/विशेषण-प्रातिपदिक)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb: ‘horizontally/across’)
प्रवर्ततेextends/continues
प्रवर्तते:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र+वृत् (धातु)
Formलट्-लकार (present); प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद; ‘extends/continues’
तादृशाःsuch
तादृशाः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootतादृश (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; विशेषणम् (qualifying paṅktayaḥ)
पङ्क्तयःrows/lines
पङ्क्तयः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootपङ्क्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; कर्ता (subject)
बह्व्यःmany
बह्व्यः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootबहु (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; विशेषणम् (qualifying paṅktayaḥ)
स्तम्भानाम्of pillars
स्तम्भानाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootस्तम्भ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; षष्ठी (6th/षष्ठी), बहुवचन; सम्बन्ध (genitive: ‘of pillars’)
तुindeed/but
तु:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण/विरोधसूचक
चतुर्-दिशम्in the four directions
चतुर्-दिशम्:
Dik/Desha-adhikarana (दिक्/देश)
TypeNoun
Rootचतुर् (प्रातिपदिक) + दिश् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; दिग्वाचक-समासः (dvigu: ‘four directions’); क्रियाविशेषणार्थे (accusative of extent/direction: ‘in all four directions’)