Shloka 54
श्रीनगर-त्रिपुरा-सप्तकक्षा-पालकदेवताप्रकाशनम्
Revelation of the Guardian Deities of Śrīnagara-Tripurā’s Seven Enclosures
Devanagari script
पूर्वाद्यष्टसु भागेषु लोकाः शक्रादिगोचराः / मुक्ताशालस्य परितः संयुज्य द्वारदेशकान्
Transliteration
pūrvādyaṣṭasu bhāgeṣu lokāḥ śakrādigocarāḥ / muktāśālasya paritaḥ saṃyujya dvāradeśakān
Translation
پُورب وغیرہ آٹھ حصّوں میں شکر وغیرہ کے دائرۂ نظر کے لوک ہیں؛ وہ نیلے مُکتاشال کے گرد دروازوں کے مقامات سے جُڑ کر قائم ہیں۔
Word by Word
पूर्व-आद्य-अष्टसुin the eight divisions beginning with the east
पूर्व-आद्य-अष्टसु:
Adhikaraṇa (अधिकरण/Location)
TypeAdjective
Rootपूर्व-आद्य-अष्ट (प्रातिपदिक; पूर्व + आद्य + अष्ट)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), बहुवचन; ‘in the eight parts beginning with the eastern’ (locative plural)
भागेषुin the parts/sections
भागेषु:
Adhikaraṇa (अधिकरण/Location)
TypeNoun
Rootभाग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th), बहुवचन; locative plural
लोकाःworlds/realms
लोकाः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootलोक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; nominative plural
शक्र-आदि-गोचराःwithin the range of Indra and others
शक्र-आदि-गोचराः:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootशक्र-आदि-गोचर (प्रातिपदिक; शक्र + आदि + गोचर)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; विशेषण; ‘शक्रादीनां गोचराः’ (accessible to Indra etc.)
मुक्ता-शालस्यof the Muktāśālā (pearl-hall)
मुक्ता-शालस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootमुक्ता-शाल (प्रातिपदिक; मुक्ता + शाल)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन; genitive singular; name of a hall/structure
परितःaround
परितः:
Avyaya (अव्यय/Adverb)
TypeIndeclinable
Rootपरितः (अव्यय)
Formउपसर्गार्थक-अव्यय/अव्ययीभावार्थ (adverb: around)
संयुज्यhaving joined/arranged
संयुज्य:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण/Converb)
TypeIndeclinable
Rootसम् + √युज् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund, ल्यप्/क्त्वा); ‘having joined/arranged’
द्वार-देशकान्gate-locations/door-sites
द्वार-देशकान्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootद्वार-देशक (प्रातिपदिक; द्वार + देशक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), बहुवचन; accusative plural; ‘gate-places/door-sites’