Shloka 58
Devanagari script
गत्वा जव जवीभावं दशकृत्वाः पुनः पुनः / ततस्ते वै गणाः सर्वे दृष्ट्वा भावेष्वनित्यताम्
Transliteration
gatvā java javībhāvaṃ daśakṛtvāḥ punaḥ punaḥ / tataste vai gaṇāḥ sarve dṛṣṭvā bhāveṣvanityatām
Translation
وہ بار بار دس مرتبہ تک تیزی اور انتہائی تیزی کی حالت کو پہنچ کر، پھر وہ سب گن بھاووں میں ناپائیداری کو دیکھتے ہیں (اور دل میں ویراغ پاتے ہیں)۔
Word by Word
gatvāhaving gone
gatvā:
Purvakala-kriya (पूर्वकाल-क्रिया)
TypeIndeclinable
Rootgam (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (gerund/absolutive): ‘having gone’
javamspeed
javam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootjava (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
javī-bhāvamthe state of swiftness
javī-bhāvam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootjavī (प्रातिपदिक) + bhāva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; अवस्था/भाववाचक
daśa-kṛtvaḥten times
daśa-kṛtvaḥ:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootdaśa (संख्या-प्रातिपदिक) + kṛtvas (प्रातिपदिक/अव्ययार्थ)
Formअव्ययीभाव-समास; अव्यय (frequency: ‘ten times’)
punaḥagain
punaḥ:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootpunaḥ (अव्यय)
Formअव्यय; पुनरुक्ति
punaḥagain and again
punaḥ:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootpunaḥ (अव्यय)
Formअव्यय; पुनरुक्ति (intensification)
tataḥthen/thereupon
tataḥ:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Roottataḥ (अव्यय)
Formअव्यय; तस्मात्-अर्थे (thereupon/then)
tethey
te:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन
vaiindeed
vai:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rootvai (अव्यय)
Formअव्यय; निपात
gaṇāḥgroups/hosts
gaṇāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootgaṇa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन
sarveall
sarve:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootsarva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; विशेषण
dṛṣṭvāhaving seen
dṛṣṭvā:
Purvakala-kriya (पूर्वकाल-क्रिया)
TypeIndeclinable
Rootdṛś (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (gerund): ‘having seen’
bhāveṣuin existences/conditions
bhāveṣu:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootbhāva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th), बहुवचन
anityatāmimpermanence
anityatām:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootanityatā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन