Shloka 176
Ābhūta-saṃplava & Loka-vibhāga
Dissolution Threshold and the Fourteen Abodes
Devanagari script
पुत्रैरध्यापिता ये च पुत्रैराक्षापिताश्च ये / ते सर्व नरकं यान्ति नियतं तु श्वभोजनम्
Transliteration
putrairadhyāpitā ye ca putrairākṣāpitāśca ye / te sarva narakaṃ yānti niyataṃ tu śvabhojanam
Translation
جنہیں بیٹوں نے پڑھایا اور جنہیں بیٹوں نے جوئے میں داؤ پر لگایا—وہ سب دوزخ کو جاتے ہیں؛ ان کا مقررہ انجام کتّوں کی خوراک بننا ہے۔
Word by Word
पुत्रैःby sons
पुत्रैः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootपुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (करण), बहुवचन; instrumental plural
अध्यापिताः(those) taught (by sons)
अध्यापिताः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootअधि+√आप्/√आपय् (धातु) → अध्यापित (कृदन्त, णिच्+क्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; causative past passive participle ‘made to study/taught’, nominative plural
येwho
ये:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; relative pronoun, nominative plural
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय (conjunction)
पुत्रैःby sons
पुत्रैः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootपुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (करण), बहुवचन; instrumental plural
आक्षापिताः(those) made to gamble
आक्षापिताः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootआ+√क्षप्/√क्षपय् (धातु) → आक्षापित (कृदन्त, णिच्+क्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; causative past passive participle ‘made to gamble/play at dice’, nominative plural
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय (conjunction)
येwho
ये:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; relative pronoun, nominative plural
तेthey
ते:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; demonstrative pronoun, nominative plural
सर्वेall
सर्वे:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; nominative plural (qualifying ‘te’)
नरकम्hell
नरकम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootनरक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन; accusative singular
यान्तिgo
यान्ति:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√या (धातु)
Formलट् (वर्तमान), प्रथमपुरुष, बहुवचन; present indicative, 3rd plural
नियमितम्fixed/inevitable
नियमितम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootनि+√यम् (धातु) → नियत (कृदन्त, क्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; past participle used adjectivally, accusative singular (qualifying ‘śvabhojanam’)
तुindeed/but
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअवधारण/विरोध (particle) ‘but/indeed’
श्व-भोजनम्dog-eating / food of dogs
श्व-भोजनम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootश्वन् (प्रातिपदिक) + भोजन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन; accusative singular; ‘dog-food/eating of dogs’