Previous Verse
Next Verse

Shloka 58

Vaṃśānuvārṇana and the Transition to the Fourth (Upasaṃhāra) Pada

वाजिपो वाजिजिच्चैव प्रभूतिश्च ककुद्यथ / दधिक्रावा विपक्वश्च प्रणीतो विजयो मधुः

vājipo vājijiccaiva prabhūtiśca kakudyatha / dadhikrāvā vipakvaśca praṇīto vijayo madhuḥ

واجِپ، واجِجِت، پربھوتی اور ککُد—اسی طرح ددھِکراوا، وِپکْو، پرنیت، وجے اور مدھو—یہ پاکیزہ نام بیان ہوئے۔

वाजिपःVājipa (proper name)
वाजिपः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootवाजिप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
वाजिजित्Vājijit (horse-conqueror; proper name)
वाजिजित्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootवाजिजित् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (वाजिन् + जित् = 'horse-conqueror')
and
:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)
एवindeed/just
एव:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formनिश्चय/अवधारणार्थक-अव्यय (emphatic particle)
प्रभूतिःPrabhūti (proper name)
प्रभूतिः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootप्रभूति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
and
:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)
ककुद्Kakud (proper name)
ककुद्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootककुद् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
अथthen/next
अथ:
Sambandha (सम्बन्ध/discourse marker)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअनन्तर/प्रस्तावार्थक-अव्यय (then/now)
दधिक्रावाःDadhikrāvan (proper name)
दधिक्रावाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootदधिक्रावन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; वैदिक-नाम (irregular stem in -an)
विपक्वःVipakva (the 'ripened'; proper name)
विपक्वः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootवि + पच् (धातु) → विपक्व (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
and
:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)
प्रणीतःPraṇīta (the 'led forth/ordained'; proper name)
प्रणीतः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootप्र + नी (धातु) → प्रणीत (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
विजयःVijaya (Victory; proper name)
विजयः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootविजय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
मधुःMadhu (honey/sweet; proper name)
मधुः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमधु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन