Shloka 27
Vaṃśānuvārṇana and the Transition to the Fourth (Upasaṃhāra) Pada
Devanagari script
प्राचेतसस्य दक्षस्य दौहित्रा मनवस्तु ये / सावर्णा नामतः पञ्च चत्वारः परमर्षिजाः
Transliteration
prācetasasya dakṣasya dauhitrā manavastu ye / sāvarṇā nāmataḥ pañca catvāraḥ paramarṣijāḥ
Translation
پراچیتس دکش کے جو نواسے منو ہیں، وہ نام کے اعتبار سے ‘ساؤرن’ ہیں—پانچ؛ اور ان میں سے چار پرم رشیوں کی نسل سے ہیں۔
Word by Word
प्राचेतसस्यof Prācetasa (Dakṣa)
प्राचेतसस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootप्राचेतस (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन
दक्षस्यof Dakṣa
दक्षस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootदक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन
दौहित्राःdaughter’s grandsons
दौहित्राः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootदौहित्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन
मनवःManus
मनवः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमनु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन
तुindeed/but
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formविरोध/विशेषार्थक-अव्यय (particle: but/indeed)
येwho
ये:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; सम्बन्धबोधक-यत्
सावर्णाःSāvarṇa (by name/class)
सावर्णाः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootसावर्ण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; विशेषणम्
नामतःby name
नामतः:
Sambandha (सम्बन्ध/qualifier)
TypeIndeclinable
Rootनामतः (अव्यय; नामन्-तस्)
Formतसिल्-प्रत्ययान्त अव्यय (adverb: by name)
पञ्चfive
पञ्च:
Vishesana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootपञ्च (संख्या-प्रातिपदिक/अव्ययप्रयोग)
Formसंख्याविशेषणम्; प्रथमा (1st), बहुवचनार्थे (indeclinable numeral used adjectivally)
चत्वारःfour
चत्वारः:
Vishesana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootचतुर् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; संख्याविशेषणम्
परम-ऋषिजाःdescended from supreme sages
परम-ऋषिजाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootपरम (प्रातिपदिक) + ऋषि (प्रातिपदिक) + ज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; समासः—तत्पुरुष ('परमाः ऋषयः' इति + ज = born of/descended from great sages)