Shloka 92
Mauneya Devagandharva–Apsaras Vamsha-Kirtana
Catalogue of Mauneya Gandharvas and Apsarases
Devanagari script
महायोगबलोपेतो महा देवमुपस्थितः / उग्रस्य पुत्रौ विक्रान्तो वज्रहा नाम विश्रुतः
Transliteration
mahāyogabalopeto mahā devamupasthitaḥ / ugrasya putrau vikrānto vajrahā nāma viśrutaḥ
Translation
وہ مہایوگ کے بل سے آراستہ ہو کر مہادیو کی عبادت میں حاضر رہتا تھا؛ اُگر کے بیٹوں میں بہادر ‘وجرہا’ کے نام سے مشہور تھا۔
Word by Word
महायोगबलोपेतःendowed with great yogic power
महायोगबलोपेतः:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहा-योग-बल-उपेत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा, एकवचन; भूतकृदन्त (क्त) ‘उपेत’ = ‘युक्त’; समासः (बहुपद-तत्पुरुष): ‘महायोगस्य बलस्य उपेतः’/‘महायोगबलयुक्तः’
महाgreat
महा:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; द्वितीया, एकवचन; ‘देवम्’ इत्यस्य विशेषणरूपेण (irregular/poetic usage for महत्/महान्)
देवम्the god (Deva)
देवम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया, एकवचन
उपस्थितःhaving approached/attended
उपस्थितः:
Kriyāviśeṣaṇa/Predicate (क्रियाविशेषण/विधेय)
TypeAdjective
Rootउप-√स्था (धातु) + त (कृत् प्रत्यय)
Formभूतकृदन्त (क्त); पुंलिङ्ग; प्रथमा, एकवचन; कर्तरि—“having approached/attended”
उग्रस्यof Ugra
उग्रस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootउग्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; षष्ठी, एकवचन
पुत्रौtwo sons
पुत्रौ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootपुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा, द्विवचन
विक्रान्तःvaliant
विक्रान्तः:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootवि-√क्रम् (धातु) + त (कृत् प्रत्यय)
Formभूतकृदन्त (क्त); पुंलिङ्ग; प्रथमा, एकवचन; गुणवाचक—“valiant/striding forth”
वज्रहाVajrahā (name; “slayer of the thunderbolt”)
वज्रहा:
Karta (कर्ता/उद्देश्य-नाम)
TypeNoun
Rootवज्र-हा (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा, एकवचन (नाम); उपपद-तत्पुरुष—‘वज्रं हन्ति’/‘वज्रस्य हन्ता’
नामby name
नाम:
Nipāta (निपात)
TypeIndeclinable
Rootनाम (अव्यय/निपात)
Formअव्यय; नामनिर्देशार्थक निपात (“by name”)
विश्रुतःrenowned
विश्रुतः:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootवि-√श्रु (धातु) + त (कृत् प्रत्यय)
Formभूतकृदन्त (क्त); पुंलिङ्ग; प्रथमा, एकवचन