Shloka 25

Trivakrā’s Transformation and the Breaking of Kaṁsa’s Bow

Mathurā-līlā Prelude

Devanagari script

अवनिक्ताङ्‍‍‍‍‍घ्रियुगलौ भुक्त्वा क्षीरोपसेचनम् । ऊषतुस्तां सुखं रात्रिं ज्ञात्वा कंसचिकीर्षितम् ॥ २५ ॥

Transliteration

avaniktāṅghri-yugalau bhuktvā kṣīropasecanam ūṣatus tāṁ sukhaṁ rātriṁ jñātvā kaṁsa-cikīrṣitam

Translation

ان کے دونوں قدم دھوئے گئے۔ پھر دونوں ربّانی ہستیوں نے دودھ کے ساتھ چاول کھائے۔ کَنس کے ارادے کو جانتے ہوئے بھی انہوں نے وہ رات وہاں آرام سے گزاری۔

Synonyms

• अवनिक्ताङ्घ्रियुगलौ: whose pair of feet were washed
• अवनिक्ताङ्घ्रियुगलौ: विशेषण (Qualifier of the subject)
• Type: Adjective
• Root: अव-नीक्त + अङ्घ्रि-युगल (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), द्विवचन; तत्पुरुषः (अवनिक्तं अङ्घ्रियुगलं यस्य तौ) — अर्थतः बहुव्रीहिसदृश-विशेषणप्रयोग

• भुक्त्वा: having eaten
• भुक्त्वा: पूर्वकालक्रिया (Absolutive)
• Type: Verb
• Root: √भुज् (धातु)
• Form: क्त्वान्त (Absolutive/Gerund), अव्ययभाव; ‘having eaten’

• क्षीरोपसेचनम्: milk with condiments (milk-refreshment)
• क्षीरोपसेचनम्: कर्म (Karma/Object)
• Type: Noun
• Root: क्षीर-उपसेचन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; तत्पुरुषः (क्षीरस्य उपसेचनम्)

• ऊषतुः: the two stayed
• ऊषतुः: क्रिया (Verb/Action)
• Type: Verb
• Root: √वस् (धातु)
• Form: लिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd), द्विवचन; परस्मैपद (उष्/वस्-आदेश)

• ताम्: that
• ताम्: कर्म (Karma/Object)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; सर्वनाम

• सुखम्: comfortably
• सुखम्: क्रियाविशेषण (Adverbial)
• Type: Indeclinable
• Root: सुख (प्रातिपदिक)
• Form: क्रियाविशेषण-अव्यय (adverbial accusative)

• रात्रिम्: night
• रात्रिम्: कर्म (Karma/Object; duration)
• Type: Noun
• Root: रात्रि (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन

• ज्ञात्वा: having learned
• ज्ञात्वा: पूर्वकालक्रिया (Absolutive)
• Type: Verb
• Root: √ज्ञा (धातु)
• Form: क्त्वान्त (Absolutive/Gerund), अव्ययभाव; ‘having known’

• कंसचिकीर्षितम्: Kaṁsa's intended plan
• कंसचिकीर्षितम्: कर्म (Karma/Object)
• Type: Noun
• Root: कंस-चिकीर्षित (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; तत्पुरुषः (कंसस्य चिकीर्षितम् = intended act)

Characters & Entities

• Kṛṣṇa
• Balarāma
• Kaṁsa

FAQs

What does the Srimad Bhagavatam say about Krishna knowing Kaṁsa’s intentions?

This verse states that Kṛṣṇa and Balarāma already understood Kaṁsa’s plot, yet They peacefully spent the night, showing divine composure and mastery over fear.

Why did Krishna and Balarama stay comfortably even though Kaṁsa was planning harm?

Because They are the Supreme and fully aware of Kaṁsa’s schemes; Their calm rest highlights that worldly threats cannot disturb the Lord’s purpose.

Practical application of this verse in modern life?

Do your duty with steadiness: even when you sense opposition, remain grounded, take proper rest, and proceed with faith rather than anxiety.