Sutra 4
Devanagari script
तद्विरुद्धवृत्तिरवश्येन्द्रियश्चातुरन्तो अपि राजा सद्यो विनश्यति ॥ कZ_०१.६.०४ ॥
Transliteration
tadviruddhavṛttir avaśyendriyaś cāturanto api rājā sadyo vinaśyati
Translation
جو بادشاہ اُس (ضبط/انضباط) کے خلاف عمل کرے اور بے لگام حواس رکھے، وہ اگرچہ دوسری باتوں میں بہت ماہر ہو، پھر بھی جلد ہلاک ہو جاتا ہے۔
Word by Word
तद्that (conduct/discipline)
तद्:
TypePronoun
Rootतद्
Formसर्वनाम-प्रातिपदिक; नपुंसकलिङ्ग; एकवचन; द्वितीया (कर्म/सम्बन्ध-सूचक: ‘that/it’ referring to previously stated rule/discipline)
विरुद्ध-वृत्तिःone whose conduct is contrary (to that)
विरुद्ध-वृत्तिः:
TypeNoun
Rootवृत्तिः (√वृत्)
Formस्त्रीलिङ्ग; एकवचन; प्रथमा; ‘विरुद्धा वृत्तिः’ = contrary conduct
अवश्य-इन्द्रियःhaving senses that are not under control
अवश्य-इन्द्रियः:
TypeAdjective (Bahuvrihi)
Rootइन्द्रिय
Formपुंलिङ्ग; एकवचन; प्रथमा; ‘अवश्यानि इन्द्रियाणि यस्य सः’ = having uncontrolled senses
चतुरन्तःeven if (he is) a ruler of the four quarters / universal sovereign
चतुरन्तः:
TypeAdjective
Rootअन्त
Formपुंलिङ्ग; एकवचन; प्रथमा; ‘चत्वारः अन्ताः यस्य’ = possessing four ends/borders; i.e., ruling up to the four quarters
अपिeven (if)
अपि:
TypeParticle
Rootअपि
Formनिपात; concessive ‘even if/although’
राजाthe king
राजा:
TypeNoun
Rootराजन्
Formपुंलिङ्ग; एकवचन; प्रथमा
सद्यःimmediately
सद्यः:
TypeAdverb
Rootसद्यः
Formअव्यय; ‘immediately/at once’
विनश्यतिperishes / is ruined
विनश्यति:
TypeVerb
Root√नश् (वि+नश्)
Formलट्; परस्मैपद; प्रथमपुरुष; एकवचन; ‘perishes/comes to ruin’
Entities Mentioned
R
rājā (king)FAQs
Technical skill cannot compensate for poor impulse control; misconduct produces swift political ruin.