Previous Sutra
Next Sutra

Sutra 4

विपुलारम्भो ह्यमित्रमुच्छिद्य पार्ष्णिग्राहमुच्छिन्द्यात् नाल्पारम्भः सक्तचक्रः ॥ कZ_०७.१३.०४ ॥

vipulārambho hy amitrām ucchidya pārṣṇigrāham ucchindyāt nālpārambhaḥ saktacakraḥ

جس نے بڑے پیمانے پر تیاری/لشکر کشی کی ہو اسے پہلے دشمن بادشاہ کو ختم کرنا چاہیے، پھر پیچھے سے وار کرنے والے کو؛ چھوٹا اقدام کرنے والا جَمے ہوئے پہیے کی مانند ہے (آگے بڑھ نہیں سکتا)۔

विपुलारम्भःa large-scale undertaking (great mobilization)
विपुलारम्भः:
TypeNoun
Rootआरम्भ
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-एकवचनम्; विशेषण-विशेष्यभावः (विपुलः + आरम्भः)
हिindeed; for
हि:
TypeParticle
Rootहि
Formनिपातः; हेत्वर्थे/समर्थने
अमित्रम्the enemy
अमित्रम्:
TypeNoun
Rootअमित्र
Formनपुंसकलिङ्गः, द्वितीया-एकवचनम्; कर्मपदम्
उच्छिद्यhaving destroyed; after eliminating
उच्छिद्य:
TypeVerb
Rootउत्-छिद्
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund); ‘उत्-छिद्’ धातोः; अर्थः—उच्छेदं कृत्वा/समूलं नाशयित्वा
पार्ष्णिग्राहम्the rear-enemy (one who attacks from behind)
पार्ष्णिग्राहम्:
TypeNoun
Rootपार्ष्णिग्राह
Formपुंलिङ्गः, द्वितीया-एकवचनम्; कर्मपदम्; षष्ठी/उपपद-तत्पुरुषः (पार्ष्णि + ग्राह)
उच्छिन्द्यात्should eliminate; should cut off
उच्छिन्द्यात्:
TypeVerb
Rootउत्-छिद्
Formविधिलिङ् (optative), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; ‘उत्-छिद्’—उच्छेदं कुर्यात्
not
:
TypeParticle
Root
Formनिषेधार्थक-अव्ययम्
अल्पारम्भःa small undertaking (limited mobilization)
अल्पारम्भः:
TypeNoun
Rootआरम्भ
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-एकवचनम्; विशेषण-विशेष्यभावः (अल्पः + आरम्भः)
सक्तचक्रःone whose wheel is stuck (i.e., becomes stalled/immobilized)
सक्तचक्रः:
TypeNoun
Rootचक्र
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-एकवचनम्; बहुव्रीहिः—यस्मिन् (वा यस्य) चक्रं सक्तम्; ‘सक्त’ (√सञ्ज्/सज्, क्त) + ‘चक्र’
A
amitra
P
pārṣṇigrāha

FAQs

Without adequate resources and logistics, policy becomes immobile: the state cannot sustain simultaneous offensive and rear-security tasks.