Sutra 30
Devanagari script
कोशवानप्यपक्षः क्षयव्ययानुग्रहहीनत्वान्न कुतश्चित्प्राप्नोति ॥ कZ_०७.११.३० ॥
Transliteration
kośavān apy apakṣaḥ kṣayavyayānugrahahīnatvān na kutaścit prāpnoti
Translation
خزانہ ہونے کے باوجود جس کے پاس کوئی ‘پَکش’ (حمایتی بنیاد) نہ ہو، وہ نقصان و خرچ کے مقابلے میں مدد/رعایت نہ ہونے کے سبب کہیں سے بھی کچھ حاصل نہیں کر پاتا۔
Word by Word
कोशवान्one who possesses a treasury; a treasury-endowed (king/state)
कोशवान्:
TypeNoun (adjectival)
Rootकोश
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-एकवचन; -वत् प्रत्ययान्त (possessive adjective)
अपिeven; although
अपि:
TypeParticle
Rootअपि
Formनिपात; समुच्चय/अपि-अर्थ (even/also)
अपक्षःwithout a पक्ष (support/faction/allies)
अपक्षः:
TypeNoun (adjectival)
Rootपक्ष
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-एकवचन; नञ्-समास/उपसर्ग-निर्मित (a- + पक्ष)
क्षयdepletion; loss
क्षय:
TypeNoun
Rootक्षि (क्षय)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-एकवचन (समासाङ्ग)
व्ययexpenditure; outlay
व्यय:
TypeNoun
Rootवि + इ (व्यय)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-एकवचन (समासाङ्ग)
अनुग्रहfavor; support; assistance
अनुग्रह:
TypeNoun
Rootअनु + ग्रह्
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-एकवचन (समासाङ्ग)
हीनत्वात्because of deficiency/absence (of these)
हीनत्वात्:
TypeNoun (abstract)
Rootहीनत्व
Formनपुंसकलिङ्ग; पञ्चमी-एकवचन; -त्व प्रत्ययान्त; अपादान-हेतु (because of the lack/deficiency)
नnot
न:
TypeParticle
Rootन
Formनिषेध-निपात
कुतश्चित्from anywhere; from any source
कुतश्चित्:
TypeIndeclinable (pronominal adverb)
Rootकुतस् + चित्
Formकुतस् (ablative adverb ‘from where/whence’) + चित् (indefinite particle) = ‘from anywhere’
प्राप्नोतिattains; obtains; gets
प्राप्नोति:
TypeVerb
Rootप्र + आप्
Formलट्; परस्मैपद; प्रथम-पुरुष; एकवचन; वर्तमानकाल
Entities Mentioned
K
kośa (treasury)P
pakṣa (support base)FAQs
Money is necessary but not sufficient; without institutional and political support, fiscal shocks cannot be absorbed or converted into outcomes.