Sutra 8

Devanagari script

पक्षकक्षोरस्यैः समं वर्तमानो दण्डः ॥ कZ_१०.६.०८ ॥

Transliteration

pakṣakakṣorasyaiḥ samaṃ vartamāno daṇḍaḥ

Translation

پَکش، کَکش اور اُرس کے ساتھ ہم سطح/ہم خط ہو کر آگے بڑھنے والی مرکزی صف کو ‘دَنڈ’ کہتے ہیں۔

Word by Word

• पक्षकक्षोरस्यैः: with (blows/punishment) equally on the sides, armpits, and chest
• Type: Noun (compound)
• Root: पक्ष / कक्ष / उरस्
• Form: पुंलिङ्ग; तृतीया-बहुवचन; (पक्ष-कक्ष-उरस्) इति त्रयाणां समाहारः; तृतीया बहुवचन-प्रत्ययः ‘-ैः’

• समम्: equally, uniformly
• Type: Adverb
• Root: सम
• Form: अव्यय; क्रियाविशेषणम्

• वर्तमानः: being applied / administered
• Type: Verb (present participle)
• Root: वृत् (वर्तते)
• Form: वर्तमान-कृदन्त (शतृ); परस्मैपदी-प्रयोगः; प्रथमा-एकवचन; पुंलिङ्ग; ‘दण्डः’ इति विशेषणम्

• दण्डः: punishment; the rod/penal measure
• Type: Noun
• Root: दण्ड
• Form: पुंलिङ्ग; प्रथमा-एकवचन; कर्तृ/विषय-पदम्

Entities Mentioned

• pakṣa (wings)
• kakṣa (flanks)
• uras (centre)
• daṇḍa (staff formation)

More Details

FAQs

What is the operational intent of a ‘daṇḍa’ array?

To keep a uniform front where wings and centre advance together—useful for steady pressure and preventing envelopment gaps.