Sutra 7

Devanagari script

ध्वजमूलोपस्थितस्य प्रमाणमर्घं च वैदेहिकाः पण्यस्य ब्रूयुः एतत्प्रमाणेनार्घेण पण्यमिदं कः क्रेता इति ॥ कZ_०२.२१.०७ ॥

Transliteration

dhvajamūlopasthitasya pramāṇam arghaṃ ca vaidehikāḥ paṇyasya brūyuḥ etatpramāṇenārgheṇa paṇyam idaṃ kaḥ kretā iti

Translation

جھنڈے کے نیچے لا کر پیش کیے گئے مال کا معیاری پیمانہ اور مقررہ قیمت ویدیہک اعلان کریں—‘یہ مال اس پیمانے اور اس قیمت کا ہے؛ کون خریدار ہے؟’

Word by Word

• ध्वजमूल: at the base of the flagstaff (market/official selling spot)
• Type: Noun
• Root: ध्वज + मूल
• Form: नपुंसकलिङ्ग, एकवचन, सप्तमी (ध्वजस्य मूलम् = ध्वजमूलम्; ध्वजमूले)

• उपस्थितस्य: of the one present / of the item brought and presented
• Type: Participle
• Root: उप + √स्था
• Form: भूतकृदन्त (क्त), पुं/नपुंसक, एकवचन, षष्ठी; ‘उपस्थित’ = उपस्थित (समक्षं स्थित)

• प्रमाणम्: the measure/standard quantity
• Type: Noun
• Root: प्र + √मा
• Form: नपुंसकलिङ्ग, एकवचन, प्रथमा/द्वितीया

• अर्घम्: the price/value
• Type: Noun
• Root: अर्घ
• Form: पुंलिङ्ग, एकवचन, प्रथमा/द्वितीया

• च: and
• Type: Particle
• Root: च
• Form: अव्यय (समुच्चय)

• वैदेहिकाः: the Vaidehikas (official appraisers/market assessors)
• Type: Noun
• Root: वैदेहिक
• Form: पुंलिङ्ग, बहुवचन, प्रथमा

• पण्यस्य: of the commodity/merchandise
• Type: Noun
• Root: पण्य
• Form: नपुंसकलिङ्ग, एकवचन, षष्ठी

• ब्रूयुः: should declare / should state
• Type: Verb
• Root: √ब्रू
• Form: लोट् (आज्ञार्थे/विधिलिङ्गार्थे), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुष, बहुवचन

• एतत्: this
• Type: Pronoun
• Root: एतद्
• Form: नपुंसकलिङ्ग, एकवचन, प्रथमा/द्वितीया

• प्रमाणेन: by/according to this measure
• Type: Noun
• Root: प्रमाण
• Form: नपुंसकलिङ्ग, एकवचन, तृतीया

• अर्घेण: at/according to this price
• Type: Noun
• Root: अर्घ
• Form: पुंलिङ्ग, एकवचन, तृतीया

• पण्यम्: the commodity/merchandise
• Type: Noun
• Root: पण्य
• Form: नपुंसकलिङ्ग, एकवचन, प्रथमा/द्वितीया

• इदम्: this (here)
• Type: Pronoun
• Root: इदम्
• Form: नपुंसकलिङ्ग, एकवचन, प्रथमा/द्वितीया

• कः: who?
• Type: Pronoun
• Root: किम्
• Form: पुंलिङ्ग, एकवचन, प्रथमा

• क्रेता: is the buyer/purchaser
• Type: Noun (agent)
• Root: √क्री
• Form: पुंलिङ्ग, एकवचन, प्रथमा; कर्तृवाचक (तृच्/तारक-प्रत्ययार्थः)

• इति: thus (so saying)
• Type: Particle
• Root: इति
• Form: अव्यय (उद्धरण/वाक्यसमाप्ति)

Entities Mentioned

• vaidehika (market officials/assessors)
• buyers
• sellers

More Details

FAQs

What is achieved by announcing measure and price publicly at an official market point?

It reduces information asymmetry, curbs cheating in weights/measures, and creates a transparent, contestable sale environment.