Previous Sutra
Next Sutra

Sutra 34

कोद्रववरकोदारकप्रियङ्गूणां त्रिगुणमन्नं चतुर्गुणं व्रीहीणाम् पञ्चगुणं शालीनाम् ॥ कZ_०२.१५.३४ ॥

kodrava-varaka-udāraka-priyaṅgūṇāṃ triguṇam annaṃ caturguṇaṃ vrīhīṇām pañcaguṇaṃ śālīnām

کودرَو، ورَک، اُدارَک اور پریَنگو کے لیے پکا ہوا اَنّ (اَنّ) تین گنا؛ وریہی کے لیے چار گنا؛ اور شالی کے لیے پانچ گنا شمار ہو۔

कोद्रव-वरक-उदारक-प्रियङ्गूणाम्of kodrava, varaka, udāraka and priyaṅgu (types of grains)
कोद्रव-वरक-उदारक-प्रियङ्गूणाम्:
TypeNoun
Rootकोद्रव/वरक/उदारक/प्रियङ्गु
Formषष्ठी-बहुवचनम् (genitive plural); समाहार-गणना: ‘of kodrava, varaka, udāraka, and priyaṅgu’
त्रिगुणम्threefold; three times
त्रिगुणम्:
TypeAdjective
Rootगुण
Formनपुंसकलिङ्गे द्वितीया-एकवचनम्; ‘threefold / three times’ (agreeing with अन्नम्)
अन्नम्food; grain-ration
अन्नम्:
TypeNoun
Rootअन्न
Formनपुंसकलिङ्गे द्वितीया-एकवचनम्; कर्म/प्रमाणवाच्यं (the quantity of food)
and
:
TypeParticle
Root
Formसमुच्चयार्थक-अव्ययम्; links the successive multipliers
चतुर्गुणम्fourfold; four times
चतुर्गुणम्:
TypeAdjective
Rootगुण
Formनपुंसकलिङ्गे द्वितीया-एकवचनम्; ‘fourfold / four times’ (elliptically with अन्नम्)
व्रीहीणाम्of rice (paddy)
व्रीहीणाम्:
TypeNoun
Rootव्रीहि
Formषष्ठी-बहुवचनम् (genitive plural); ‘of rice (paddy)’
पञ्चगुणम्fivefold; five times
पञ्चगुणम्:
TypeAdjective
Rootगुण
Formनपुंसकलिङ्गे द्वितीया-एकवचनम्; ‘fivefold / five times’ (elliptically with अन्नम्)
शालीनाम्of śāli rice (fine rice)
शालीनाम्:
TypeNoun
Rootशालि
Formषष्ठी-बहुवचनम् (genitive plural); ‘of śāli-rice (fine rice)’
K
kodrava
V
varaka
U
udāraka
P
priyaṅgu
A
anna (cooked meal)
V
vrīhi (rice)
Ś
śāli (fine rice)

FAQs

Fine rice typically yields more desirable/expanded cooked output per unit input (and is costlier); the state fixes multipliers to standardize issue and valuation by quality.