Verse 8

Ekakshara

Sanskrit (Devanagari)

स एष देवोऽम्बरगश्च चक्रे अन्येऽभ्यधिष्ठेत तमो निरुन्ध्यः । हिरण्मयं यस्य विभाति सर्वं व्योमान्तरे रश्मिमिवांशुनाभिः ॥८॥

Padapatha (Word Split)

सः । एषः । देवः । अम्बर-गः । च । चक्रे । अन्ये । अभि-अधिष्ठेत् । तमः । निरुन्ध्यः । हिरण्मयम् । यस्य । विभाति । सर्वम् । व्योम-अन्तरे । रश्मिम् । इव । अंशु-नाभिः ।

IAST Transliteration

sa eṣa devo 'mbaragaś ca cakre anye 'bhyadhiṣṭheta tamo nirundhyaḥ | hiraṇmayaṃ yasya vibhāti sarvaṃ vyomāntare raśmim ivāṃśunābhiḥ ||8||

Translation

Ang Diyos na ito mismo, na gumagalaw sa langit, ang nag-ayos nito; Siya ang namamahala sa iba, pinipigil ang dilim. Ginto ang yaong sa pamamagitan nito nagliliwanag ang lahat—sa lawak ng kalawakan—gaya ng sinag na may mga radyong kumakalat.

Academic Translation

This very deity, moving in the sky, has made (it so); he presides over others, restraining darkness. Golden is that by which all this shines—within the expanse of space—like a ray with its radiating spokes.

Verse Context

• Brahman/Īśvara as luminous consciousness (jyotis) that dispels avidyā (tamas)
• Mahavakya: Aligns with ‘prajñānaṃ brahma’ (Aitareya 3.3) insofar as the ‘golden’ shining principle is the intelligibility/light by which all appears; also resonates with ‘tat tvam asi’ as the inner light of awareness.
• Atharva