
Isinalaysay ni Lomasha ang muling pag-ikot sa karagatan upang makamtan ang amṛta: lumitaw si Dhanvantari na may dalang kalaśa ng nektar, ngunit marahas itong inagaw ng mga asura. Nalito ang mga deva at lumapit kay Nārāyaṇa; inaliw sila ng Panginoon at nag-anyong Mohinī upang mabawi ang pamamahala sa pamamahagi ng amṛta. Sa hanay ng mga asura ay nagkaroon ng alitan; magalang na hiniling ni Bali kay Mohinī na siya ang magbahagi. Gumamit si Mohinī ng mapanghikayat na payong nakaayon sa asal ng lipunan, pati babalang parang payong-mundo, at nagtakda ng ritwal na pagpapaliban—pag-aayuno, pagpupuyat sa magdamag, at paliligo sa umaga—hanggang sa maupo ang mga asura sa maayos na hanay. Pagkaraan, inayos ni Mohinī ang pagsisilbi upang ang mga deva ang makatanggap ng nektar. Nagbalatkayo sina Rāhu at Ketu sa gitna ng mga deva; nang tangkaing uminom ni Rāhu, ibinunyag siya ng Araw at Buwan at pinugutan ni Viṣṇu, at ang kaguluhan sa sansinukob ay iniuugnay sa naputol na katawan. Pagkatapos ay iniuugnay ang mga bunga sa banal na heograpiya: ipinaliwanag ang tindig ni Mahādeva at ang pinagmulan ng mga pangalang pook gaya ng Pīḍana at Mahālaya; naglaho si Ketu matapos maibalik ang amṛta. Nagtatapos ang kabanata sa aral na ang daiva (tadhana/kaayusang banal) ay higit sa purong pagsisikap ng tao, at sa nagngangalit na reaksiyon ng mga asura.
Verse 1
लोमश उवाच । प्रणम्य परमात्मानं रमायुक्तं जनार्द्दनम् । अमृतार्थं ममंथुस्ते सुरासुरगणाः पुनः
Wika ni Lomaśa: Pagkaraang magpatirapa kay Janārdana—ang Kataas-taasang Sarili, kaisa ni Ramā (Śrī)—muling pinakilos ng mga pangkat ng mga deva at asura ang karagatan upang makamtan ang amṛta, ang nektar ng kawalang-kamatayan.
Verse 2
उदधेर्मथ्यमानाच्च निर्गतः सुमहायशाः । धन्वंतरिरिति ख्यातो युवा मृत्युञ्जयः परः
At habang hinahalo ang karagatan, lumitaw ang isang bantog na nilalang—kilala bilang Dhanvantari—batang-mukha, kataas-taasan, at manlulupig ng kamatayan.
Verse 3
पाणिभ्यां पूर्णकलशं सुधायाः परिगृह्य वै । यावत्सर्वे सुराः सर्वे निरीक्षंते मनोहरम्
Hawak ng dalawang kamay ang isang banga na umaapaw sa sudhā (amṛta), siya’y tumindig—habang ang lahat ng mga deva ay nakatitig sa kaaya-ayang tanawing iyon.
Verse 4
तदा दैत्याः समं गत्वा हर्तुकामा बलादिव । सुधया पूर्णकलशं धन्वंतरिकरे स्थितम्
Pagkaraan, sabay-sabay lumapit ang mga Daitya, ibig agawin sa lakas ang banga ng sudhā na nasa kamay ni Dhanvantari.
Verse 5
यावत्तरंगमालाभिरावृतोऽभूद्भिषक्तमः । शनैः शनैः समायातो दृष्टोऽसौ वृषपर्वणा
Habang natatakpan ng mga kuwintas ng alon ang pinakadakilang manggagamot, dahan-dahan siyang lumapit; at siya’y nakita ni Vṛṣaparvan.
Verse 6
करस्थः कलशस्तस्य हृतस्तेन बलादिव । असुराश्च ततः सर्वे जगर्जुरतिभीषणम्
Ang banga na nasa kanyang kamay ay inagaw niya na wari’y sa dalisay na lakas; at pagkaraan, ang lahat ng Asura ay umatungal nang kakila-kilabot.
Verse 7
कलशं सुधया पूर्णं गृहीत्वा ते समुत्सुकाः । दैत्याः पातालमाजग्मुस्तदा देवा भ्रमान्विताः
Pagkasunggab sa banga na hitik ng amrita, ang mga Daitya—punô ng pananabik—ay bumaba sa Pātāla; noon ang mga diyos ay nalito at naguluhan.
Verse 8
अनुजग्मुः सुसंनद्धा योद्धुकामाश्च तैः सह । तदा देवान्समालोक्य बलिरेवमभाषत
Sila’y humabol, ganap na nakasuot at may sandatang handa, at sabik makipaglaban kasama nila. Noon, nang makita ni Bali ang mga diyos, ay nagsalita siya nang ganito.
Verse 9
बलिरुवाच । वयं तु केवलं देवाः सुधया परितोषिताः । शीघ्रमेव प्रगंतव्यं भवद्भिश्च सुरोत्तमैः
Wika ni Bali: “Kami lamang ang ‘mga diyos,’ sapagkat nasiyahan na sa amrita. Kayo man, O pinakamainam sa mga Sura, ay lumisan na agad.”
Verse 10
त्रिविष्टपं मुदा युक्तैः किमस्माभिः प्रयोजनम् । पुरास्माभिः कृतं मैत्रं भवद्भिः स्वार्थतत्परैः । अधुना विदितं तत्तु नात्र कार्या विचारणा
“Ano ang pakinabang sa amin ng Triviṣṭapa (langit), kahit pa may kasamang ligaya? Noon ay nakipagkaibigan kami sa inyo, ngunit kayo’y nakatuon lamang sa sariling kapakinabangan. Ngayong ito’y nalinawan, wala nang dapat pag-isipan pa rito.”
Verse 11
एवं निर्भार्त्सितास्तेन बलिना सुरसत्तमाः । यथागतेन मार्गेण जग्मुर्नारायणं प्रभुम्
Sa gayon, nang mapagalitan ni Bali, ang pinakamahuhusay sa mga diyos ay umalis sa mismong daang kanilang dinaanan at nagtungo sa Panginoong Nārāyaṇa.
Verse 12
तं दृष्ट्वा विष्णुना सर्वे सुरा भग्नमनोरथा । आश्वासिता वचोभिश्च नानानुनयको विदैः
Nang makita si Viṣṇu, ang lahat ng mga diyos na nabasag ang pag-asa ay inaliw ng Kanyang mga salita, bihasa sa sari-saring paraan ng pagpapalakas-loob at panghihikayat.
Verse 13
मा त्रासं कुरुतात्रार्थ आनयिष्यामि तां सुधाम् । एवमाभाष्य भगवान्मुकुन्दोऽनाथसंश्रयः
“Huwag kayong mangamba sa bagay na ito; aking dadalhin ang sudhā, ang nektar ng walang-kamatayan.” Sa gayon nagsalita ang Mapalad na Panginoong Mukunda, kanlungan ng mga walang-kanlungan.
Verse 14
स्थापयित्वा सुरान्सर्वांस्तत्रैव मधुसूदनः । मोहनीरूपमास्थाय दैत्यनामग्रतोऽभवत्
Matapos ipirmi roon ang lahat ng mga diyos, si Madhusūdana ay nag-anyong Mohinī at nagpakita sa harap ng mga Dānava (Daitya).
Verse 15
तावद्दैत्याः सुसंरब्धाः परस्परमथाब्रुवन् । विवादः सर्वदैत्यानाममृतार्थे तदाऽभवत्
Samantala, ang mga Daitya ay lubhang nagngangalit at nag-usap-usap sa isa’t isa; at noon ay sumiklab ang alitan sa lahat ng Daitya tungkol sa amṛta, ang nektar.
Verse 16
एवं प्रवर्तमाने तु मोहिनीरूपमाश्रिताम् । दृष्ट्वा योषां तदा दैवात्सर्वभूतमनोरमाम्
Habang nagpapatuloy ang mga pangyayari nang gayon, nakita nila—sa bisa ng tadhana—ang isang babae na nag-anyong Mohinī, kagandahang nakaaakit sa lahat ng nilalang.
Verse 17
विस्मयेन समाविष्टा बभूवुस्तृषितेक्षणाः । तां संमान्य तदा दैत्यराजो बलिरुवाच ह
Nabalot sila ng pagkamangha at napako ang mga matang sabik sa kanya. Pagkaraan, matapos siyang parangalan, si Bali—hari ng mga Daitya—ay nagsalita.
Verse 18
बलिरुवाच । सुधा त्वया विभक्तव्या सर्वेषां गतिहेतवे । शीघ्रत्वेन महाभागे कुरुष्व वचनं मम
Wika ni Bali: “Ang amrita ay dapat mong ipamahagi, upang maging sanhi ng kapakanan at pag-abot ng lahat. O mapalad na ginang, gawin mo agad ang aking hinihiling.”
Verse 19
एवमुक्ता ह्युवाचेदं स्मयमाना बलिं प्रति । स्त्रीणां नैव च विश्वासः कर्तव्यो हि विपश्चिता
Nang masabihan nang gayon, sumagot siya habang nakangiti kay Bali: “Tunay ngang ang marunong ay hindi dapat lubos magtiwala sa mga babae.”
Verse 20
अनृतं साहसं माया मूर्खत्वमति लोभता । अशौचं निर्घृणत्वं च स्त्रीणां दोषाः स्वभावजाः
“Kasinungalingan, padalus-dalos na karahasan, panlilinlang, kamangmangan, labis na kasakiman, karumihan, at kawalan ng habag—ito ang mga kapintasan na itinuturing na likas sa mga babae.”
Verse 21
निःस्नेहत्वं च विज्ञेयं धूर्तत्वं चैव तत्त्वतः । स्वस्त्रीणां चैव विज्ञेया दोषा नास्त्यत्र संशयः
Dapatin sa katotohanan na ang kawalan ng pag-ibig at ang pagiging mapanlinlang ay mga kapintasan na dapat maunawaan, maging sa sariling kababaihan—walang pag-aalinlangan dito.
Verse 22
यथैव श्वापदानां च वृका हिंसापरायणाः । काका यतांडजानां च श्वापदानां च जंबुकाः । धूर्ता तथा मनुष्याणां स्त्रीज्ञेया सततं बुधैः
Kung paanong ang mga lobo sa mga mababangis na hayop ay laging nakatuon sa pananakit, at kung paanong ang uwak sa mga ibong napipisa sa itlog, at ang asong-gubat sa mga hayop, ay kilala sa katusuhan—gayon din sa mga tao, ang babae ay nauunawaan ng marurunong na laging mapanlinlang.
Verse 23
मया सह भवद्भिश्च कथं सख्यं प्रवर्तते । सर्वथात्र न विज्ञेयाः के यूयं चैव क ह्यहम्
“Paano magkakaroon ng tunay na pagkakaibigan sa pagitan ninyong lahat at ko? Sapagkat dito, sa anumang paraan, hindi nalalaman—kung sino kayo, at kung sino nga ako.”
Verse 24
तस्माद्भवद्भिः संचिंत्यकार्याकार्यविचक्षणैः । कर्तव्यं परया बुद्ध्या प्रयातासुरसत्तमाः
Kaya nga, O pinakamainam sa mga Asura, kayo na marunong tumimbang ng dapat gawin at di dapat gawin, magmuni-muni nang mabuti at saka kumilos sa pinakamataas na karunungan, at lumakad ayon doon.
Verse 28
बलिरुवाच । अद्यामृतं च सर्वेषां विभजस्व यथातथम् । त्वया दत्तं च गृह्णीमः सत्यंसत्यं वदामि ते
Wika ni Bali: “Ngayong araw, ipamahagi mo ang amrita sa lahat, ayon sa nararapat at sa wastong bahagi. At anumang ibigay mo, tatanggapin namin—ito ang katotohanan; tunay na sinasabi ko ito sa iyo.”
Verse 29
एवमुक्ता तदा देवी मोहिनी सर्वमंगला । उवाचाथासुरान्सर्वान्रोचयंल्लौकिकीं स्थितिम्
Nang masambit sa gayon, ang Diyosa na si Mohinī—laging mapagpala—ay nagsalita noon sa lahat ng mga Asura, na pinupuri at inirerekomenda sa kanila ang isang landas ng asal na pang-mundo.
Verse 30
भगवानुवाच । यूयं सर्वे कृतार्थाश्च जाता दैवेन केनचित् । अद्योपावाससंयुक्ता अमृतस्याधिवासनम्
Wika ng Mapalad na Panginoon: “Kayong lahat ay tunay na naganap ang inyong layon, sa bisa ng isang banal na pagtatakda. Ngayon, yamang kayo’y nakipag-isa sa upavāsa (pag-aayuno), kayo’y naging karapat-dapat sa pagbasbas at pagtanggap ng amṛta, ang nektar na tulad ng kawalang-kamatayan.”
Verse 31
क्रियतामसुराः श्रेष्ठाः शुभेच्छा किंचिदस्ति वः । श्वेभूते पारणं कुर्याद्व्रतार्चनरतिश्च वः
“Gawin nawa, O pinakadakila sa mga Asura—kung may munting mapagpalang hangarin pa sa inyo. Pagdating ng bukas, tapusin nang wasto ang pag-aayuno sa pamamagitan ng pāraṇa, at ilagak ang inyong galak sa pagsamba na kaakibat ng inyong vrata.”
Verse 32
न्यायोपार्जितवित्तेन दशमांशेन धीमता । कर्तव्यो विनियोगश्च ईशप्रीत्यर्थहेतवे
Sa yamang natamo sa matuwid na paraan, ang marunong ay dapat magbukod ng ikasampung bahagi at ilaan ito nang nararapat, alang-alang sa ikalulugod ng Panginoong Īśa; ito ang tunay na layon at dahilan ng pagbibigay.
Verse 33
तथेति मत्वा ते सर्वे यथोक्तं देवमायया । चक्रुस्तथैव दैतेया मोहिता नातिकोविदाः
Sa pag-aakalang “Gayon na nga,” ang lahat ng mga Daitya—nalinlang ng banal na kapangyarihan ng Māyā at hindi gaanong mapanuri—ay ginawa nang eksakto ang ayon sa ipinayo.
Verse 34
मयासुरेण च तदा भवनानि कृतानि वै । मनोज्ञानि महार्हाणि सुप्रभाणि महांति च
Noon nga, ang Asura na si Māyā ay nagtayo ng mga mariringal na palasyo—nakalulugod sa isip, lubhang mahalaga, maningning ang liwanag, at napakalawak.
Verse 35
तेषुपविष्टास्ते सर्वे सुस्नाताः समलंकृताः । स्थापयित्वा सुसंरब्धाः पूर्णं कलशमग्रतः
Naupo silang lahat doon, matapos maligo nang malinis at magayakan; at sa masidhing sigasig ay inilagay nila sa harap ang isang kalaśa, ang banga ng tubig na punô.
Verse 36
रात्रौ जागरणं सर्वैः कृतं परमया मुदा । अथोषसि प्रवृत्ते च प्रातःस्नानयुता भवन्
Sa gabi, silang lahat ay nagbantay at nagpuyat (jāgaraṇa) nang may dakilang galak; at pagdating ng bukang-liwayway, isinagawa nila ang paliligo sa umaga.
Verse 37
असुरा बलिमुख्याश्च पंक्तिभूता यताक्रमम् । सर्वमावश्यकं कृत्वा तदा पानरता भवन्
Ang mga Asura, na si Bali ang pinuno, ay umupo nang magkahanay ayon sa ayos; matapos gawin ang lahat ng kinakailangang ritwal, saka sila nagtuon sa pag-inom.
Verse 38
बलिश्च वृषपर्वा च नमुचिः शंख एव च । सुदंष्ट्रश्चैव संह्लादी कालनेमिर्विभीषणः
Naroon sina Bali at Vṛṣaparvan, si Namuci at Śaṅkha; gayundin sina Sudaṃṣṭra, Saṃhlāda, Kālanemi, at Vibhīṣaṇa—lahat ay dumalo.
Verse 39
वातापिरिल्वलः कुम्भो निकुम्भः प्रच्छदस्तथा । तथा सुन्दोपसुन्दौ च निशुम्भः शुम्भ एव च
Naroon sina Vātāpi at Ilvala, Kumbha at Nikumbha, at pati si Pracchada; gayundin sina Sunda at Upasunda, Niśumbha at Śumbha—na naroon din.
Verse 40
महिषो महिषाक्षश्च बिडालाक्षः प्रतापवान् । चिक्षुराख्यो महाबाहुर्जृभणोऽथ वृषासुरः
Naroon sina Mahiṣa at Mahiṣākṣa, ang makapangyarihang Biḍālākṣa; si Cikṣura sa pangalan, ang may malalaking bisig; at si Jṛbhaṇa, at saka si Vṛṣāsura—naroon din.
Verse 41
विबाहुर्बाहुको घोरस्तथा वै घोरदर्शनः । एते चान्ये च बहवो दैत्यदानवराक्षसाः । यथाक्रमं चोपविष्टा राहुः केतुस्तथैव च
Sina Vibāhu, Bāhuka, Ghōra, at Ghōradarśana; sila at marami pang ibang Daitya, Dānava, at Rākṣasa ay umupo ayon sa kaayusan—kasama rin sina Rāhu at Ketu.
Verse 42
तेषां तु कोटिसंख्यानां दैत्यानां पंक्तिरास्थिता
Tunay nga, sa mga Daitya na umaabot sa mga krore ang bilang, nabuo ang mga hanay-hanay at naitakda sa kani-kanilang puwesto.
Verse 43
ततस्तया तदा देव्या अमृतार्थं हि वै द्विजाः । यज्जातं तच्छृणौध्वं हि तया देव्या कृतं महत्
Pagkaraan, nang sandaling iyon, alang-alang sa amṛta—o kayong mga dwija—ang Diyosa ay nagsagawa ng isang dakilang gawa. Pakinggan ninyo ngayon ang naganap bunga ng Kanyang ginawa.
Verse 44
सर्वे विज्ञापिताः सद्यो गृहीतकलशा तदा । शोभया परया युक्ता साक्षात्सा विष्णुमोहिनी
Agad na naipabatid sa lahat, at saka niya kinuha ang banga. Nababalutan ng sukdulang kagandahan, hayag siyang si Mohinī—ang mapang-akit na anyo ni Viṣṇu.
Verse 45
करस्थेन तदा देवी कलशेन विराजिता । शुशुभे परया कांत्या जगन्मंगलमंगला
Pagkaraan, ang Diyosa, na nagniningning habang hawak ang banga sa kamay, ay lalong sumikat. Sa sukdulang liwanag, siya’y nagningning—ang pagpapala ng lahat ng pagpapala para sa daigdig.
Verse 46
परिवेषधराः सर्वे सुरास्ते ह्यसुरांतिकम् । आगतास्तत्क्षणादेव यत्र ते ह्यसुरोत्तमाः
Ang lahat ng mga diyos na iyon, na nag-anyong mga tagapaglingkod na naghahain ng pagkain at inumin, ay dumating agad sa pook na malapit sa mga asura—kung saan nagkatipon ang mga pangunahing demonyo.
Verse 47
तान्दृष्ट्वा मोहिनी सद्य उवाच प्रमदोत्तमा
Pagkakita sa kanila, si Mohinī—ang pinakadakila sa mga babaeng mapang-akit—ay nagsalita agad.
Verse 48
मोहिन्युवाच । एते ह्यतिथयो ज्ञेया धर्म्मसर्वस्वसाधनाः । एभ्यो देयं यताशक्त्या यदि सत्यं वचो मम । प्रमाणं भवतां चाद्य कुरुध्वं मा विलंबथ
Wika ni Mohinī: “Ang mga ito’y dapat kilalaning mga panauhin; ang paglilingkod sa kanila ang mismong diwa at ganap ng dharma. Magbigay sa kanila ayon sa inyong makakaya—kung tunay ang aking salita. Gawin ninyo itong tiyak na tuntunin ngayon; huwag mag-atubili.”
Verse 49
परेषामुपकारं च ये कुर्वंति स्वशक्तितः । धन्यास्ते चैव विज्ञेयाः पवित्राः लोकपालकाः
Yaong mga, ayon sa sariling kakayahan, ay gumagawa ng kabutihan at tumutulong sa kapwa, ay dapat makilalang tunay na pinagpala—nakapagdalisay at tila mga tagapangalaga ng daigdig.
Verse 50
केवलात्मोदरार्थाय उद्योगं ये प्रकुर्वते । ते क्लेशभागिनो ज्ञेया नात्र कार्या विचारणा
Ngunit yaong nagsisikap lamang para sa sariling tiyan ay dapat makilalang kabahagi ng pagdurusa; dito’y wala nang dapat pag-isipan pa.
Verse 51
तस्माद्विभजनं कार्यं मयैतस्य शुभव्रताः । देवेभ्यश्च प्रयच्छध्वं यद्धि चात्मप्रियाप्रियम्
Kaya nga, O mga may banal na panata, ang pamamahaging ito ay dapat kong isagawa. At kayo’y maghandog din ng bahagi sa mga deva—maging ito man ay kaaya-aya o di-kaaya-aya sa sarili.
Verse 52
इत्युक्ते वचने देव्या तथा चक्रुरतं द्रिताः । आह्वयामासुरसुराः सर्वान्देवान्सवासवान्
Nang magsalita ang Diyosa nang gayon, sila’y kumilos ayon dito nang walang pagpapabaya. Pagkaraan, tinipon ng mga asura ang lahat ng mga diyos, kasama si Indra (Vāsava).
Verse 53
उपविष्टाश्च ते सर्वे अमृतार्थं च भो द्विजाः । तेषूपविश्यमानेषु ह्युवाच परमं वचः । मोहिनी सर्वधर्म्मज्ञा असुराणां स्मयन्निव
O mga brāhmaṇa, silang lahat ay naupo na may pagnanais sa amṛta, ang nektar ng kawalang-kamatayan. At habang sila’y nauupo, si Mohinī—na nakaaalam ng lahat ng dharma—ay bumigkas ng kataasang pananalita, na wari’y nakangiti sa mga asura.
Verse 54
मोहिन्युवाच । आदौ ह्यभ्यागताः पूज्या इति वै वैदिकी श्रुतिः
Wika ni Mohinī: “Tunay ngang ipinahahayag ng kapahayagang Veda na ang mga panauhing dumarating ay dapat parangalan muna.”
Verse 55
तस्माद्यूयं वेदपराः सर्वे देवपरायणाः । ब्रुवंतु त्वरितेनैव आदौ केषां ददाम्यहम् । अमृतं हि महाभागा बलिमुख्या वदंतु भोः
“Kaya nga, yamang kayong lahat ay tapat sa Veda at nakatuon sa mga diyos, magsalita agad: kanino ko ibibigay muna ang amrita? O mga pinagpala—hayaan ang mga pinuno, na si Bali ang nangunguna, ang magpahayag!”
Verse 56
बलिनोक्ता तदा देवी यत्ते मनसि रोचते । स्वामिनी त्वं न संदेहो ह्यस्माकं सुंदरानने
Pagkaraan ay nagsalita si Bali sa diyosa: “Anuman ang ikalulugod ng iyong puso, gawin mo iyon. Walang alinlangan, ikaw ang aming ginang, O may magandang mukha.”
Verse 57
एवं संमानिता तेन बलिना भावितात्मना । परिवेषणकार्यार्थं कलशं गृह्य सत्वरा
Kaya, pinarangalan siya ni Bali na matatag ang loob; dali-dali niyang kinuha ang banga (kalaśa) upang magsilbi at mamahagi.
Verse 58
तस्मान्नरेन्द्रकरभोरुलसद्दृकूला श्रोणीतटालसगतिर्मविह्वलांगी । सा कूजती कनकनूपुरसिंजितेन कुंभस्तनी कलशपाणिरथाविवेश
Pagkaraan, pumasok ang mapang-akit na dalaga—hindi nalilito ang mga galaw ng katawan, kumikislap ang mga sulok ng mata, at marikit ang lakad sa indayog ng balakang; tumutunog ang gintong pulseras sa bukung-bukong sa bawat hakbang. Mayabong ang dibdib, at hawak niya sa kamay ang banga.
Verse 59
तदा तु देवी परिवेषयंती सा मोहिनी देवगणाय साक्षात् । ववर्ष देवेषु सुधारसं पुनः पुनः सुधाहाररसामृतं यथा
Noon, ang diyosang si Mohinī, na tuwirang naglilingkod sa kapulungan ng mga Deva, ay muling-muling ibinuhos sa mga diyos ang diwa ng amṛta—gaya ng walang-kamatayang lasa ng ambrosyang pagkain.
Verse 60
पुनश्च ते देवगणाः सुधारसं दत्तं तया परया विश्वमूर्त्या । बलिमुख्याः सह लोकपाला गंधर्वयक्षाप्सरसां गणाश्च
At muli, tinanggap ng mga kapulungan ng Deva ang diwa ng amṛta na ipinagkaloob niya—ang Kataas-taasang may anyong sansinukob—samantalang si Bali at ang kanyang mga pinuno, kasama ang mga tagapangalaga ng mga daigdig, at ang mga pangkat ng Gandharva, Yakṣa, at Apsara ay nakamasid.
Verse 61
सर्वे दैत्या आसनस्था पुनश्च ते देवगणाः सुधारसं दत्तं पीडिताश्च । तूष्णींभूता बलिमुख्या द्विजेंद्रा मनस्विनो ध्यानपरा बभूवुः
Nanatiling nakaupo ang lahat ng Daitya, samantalang muli na namang ipinagkaloob sa mga Deva ang diwa ng amṛta—at ang mga Daitya ay nabagabag. Natahimik ang mga pinunong pinangungunahan ni Bali, O pinakamainam sa mga brāhmaṇa, at ang matatapang ang loob ay nalubog sa malalim na pagninilay.
Verse 62
ततस्तथाविधान्दृष्ट्वा दैत्यांस्तान्मोहमाश्रितान् । तदा राहुश्च केतुश्च द्वावेतौ दैत्यपुंगवौ
Pagkaraan, nang makita ang mga Daitya na nalugmok sa gayong pagkalito, noon ay lumitaw sina Rāhu at Ketu—ang dalawang pinakabantog sa mga Daitya.
Verse 63
देवानां रूपमास्थाय अमृतार्थं त्वरान्वितौ । उपविष्टौ तदा पङ्क्त्यां देवानाममृतार्थिनौ
Taglay ang anyo ng mga Deva at nagmamadali alang-alang sa amṛta ng kawalang-kamatayan, ang dalawang uhaw sa amṛta ay naupo sa hanay sa gitna ng mga diyos.
Verse 64
यदामृतं पातुकामो राहुः परमदुर्जयः । चन्द्रार्काभ्यां प्रकथितो विष्णोरमिततेजसः
Nang ninais ni Rāhu—na pinakamahirap talunin—na inumin ang nektar, siya ay isinumbong ng Buwan at Araw kay Viṣṇu na may walang-hanggang kaningningan.
Verse 65
तदा तस्य शिरश्छिन्नं राहोर्दुर्विग्रहस्य च । शिवरो गगनमापेदे कबंधं च महीतले । भ्रममाणं तदा ह्यद्रींश्चूर्णयामास वै तदा
Pagkatapos ay pinutol ang ulo ng masamang anyo na si Rāhu; ang ulo ay umakyat sa langit, habang ang katawan ay bumagsak sa lupa. Sa pag-ikot nito, dinurog ng katawan ang mga bundok at naging pira-piraso.
Verse 66
साद्रिश्च सर्वभूलोकश्चूर्णितश्च तदाऽभवत् । तया तेन च देहेन चूर्णितं सचराचरम्
Pagkatapos ang buong daigdig, kasama ang mga bundok nito, ay nadurog; sa pamamagitan ng katawang iyon, lahat ng gumagalaw at lahat ng nakatigil ay napisa.
Verse 67
दृष्ट्वा तदा महादेवस्तस्योपरि तु संस्थितः । निवासः सर्वदेवानां तस्याः पादतलेऽभवत्
Nang makita ito, si Mahādeva ay tumayo sa ibabaw nito; at sa ilalim ng kanyang mga paa ay nagkaroon ng tirahan para sa lahat ng mga diyos.
Verse 68
पीडनं तत्समीपेथ निवास इति नाम वै
Malapit sa lugar ng pagkadurog na iyon, sa katunayan, ang lugar ay kilala sa pangalang "Nivāsa."
Verse 69
महतामालयं यस्माद्यस्यास्तच्चरणांबुजम् । महालयेति विख्याता जगत्त्रयविमोहिनी
Sapagkat ang mga paang-loto Niya ay tahanan ng mga dakila, Siya’y tanyag bilang “Mahālayā”—ang umaakit at nagpapalito sa tatlong daigdig.
Verse 70
केतुश्च धूमरूपोऽसावाकाशे विलयं गतः । सुधां समर्प्य चंद्राय तिरोधानगतोऽभवत्
At si Ketu, na nag-anyong usok, ay natunaw sa kalangitan; matapos ihandog ang amṛta sa Buwan, siya’y naglaho sa paningin.
Verse 71
वासुदेवो जगद्योनिर्जगतां कारणं परम् । विष्णोः प्रसादात्तज्जातं सुराणां कार्यसिद्धिदम्
Si Vāsudeva ang sinapupunan ng sanlibutan, ang kataas-taasang sanhi ng lahat ng paglikha. Sa biyaya ni Viṣṇu ito’y naganap, upang ipagkaloob sa mga Deva ang ganap na katuparan ng kanilang layon.
Verse 72
असुराणां विनाशाय जातं दैवविपर्ययात् । विना दैवेन जानीध्वमुद्यमो हि निरर्थकः
Ito’y naganap upang mapuksa ang mga Asura, dahil sa pagliko ng itinakdang kapalaran. Alamin ninyo: kung wala ang tadhana (banal na kautusan), ang pagsisikap ng tao ay tunay na walang saysay.
Verse 73
यौगपद्येन तैः सर्वैः क्षीराब्धेर्मंथनं कृतम् । सिद्धिर्जाता हि देवानामसिद्धिरसुरान्प्रति
Pagkaraan, silang lahat ay sabay-sabay na nagkaisa at hinalo ang Karagatang Gatas. Tagumpay ang sumibol para sa mga Deva, ngunit sa mga Asura ay kabiguan lamang ang dumating.
Verse 74
ततश्च ते देववरान्प्रकोपिता दैत्याश्च मायाप्रवि मोहिताः पुनः । अनेकशस्त्रास्त्रयुतास्तदाऽभवन्विष्णौ गते गर्जमानास्तदानीम्
Pagkaraan nito, ang mga Daitya—nagngangalit sa mga pangunahing Deva at muling nalinlang ng māyā—ay nagsipagdala ng sari-saring sandata at mga astra; at nang makaalis na si Viṣṇu, sila’y umatungal nang malakas sa sandaling iyon.