Praṇava-Māhātmya and the Twofold Mantra (Sūkṣma–Sthūla) in Śaiva Sādhanā

Verse 1

ऋषय ऊचुः । प्रणवस्य च माहात्म्यं षड्लिंगस्य महामुने । शिवभक्तस्य पूजां च क्रमशो ब्रूहि नःप्रभो

Wika ng mga rishi: “O dakilang muni, ipaliwanag mo sa amin nang sunod-sunod ang kaluwalhatian ng Praṇava (Oṃ), ang aral ng anim-na-tiklop na Liṅga, at ang paraan ng pagsamba ng deboto ni Śiva, O kagalang-galang.”

Verse 2

सूत उवाच । तपोधनैर्भवद्भिश्च सम्यक्प्रश्नस्त्वयं कृतः । अस्योत्तरं महादेवो जानाति स्म न चापरः

Sinabi ni Sūta: “O kayong may yaman ng pag-aayuno at pagninilay, wasto at marangal ang pagkatanong ninyo. Ang tunay na sagot dito ay nalalaman ni Mahādeva lamang—at wala nang iba.”

Verse 3

अथापि वक्ष्ये तमहं शिवस्य कृपयैव हि । शिवोऽस्माकं च युष्माकं रक्षां गृह्णातु भूरिशः

Gayunman, aking sasabihin ito—tunay na sa biyaya lamang ni Śiva. Nawa’y tanggapin ni Śiva, ang Panginoong sagana sa kapangyarihan, ang pag-iingat at pagprotekta sa amin at sa inyo.

Verse 4

प्रो हि प्रकृतिजातस्य संसारस्य महोदधेः । नवं नावांतरमिति प्रणवं वै विदुर्बुधाः

Upang matawid ang dakilang karagatan ng saṃsāra na isinilang mula sa Prakṛti, nalalaman ng mga pantas na ang Praṇava (Oṁ) ang laging-bagong bangka at ang pinakamataas na paraan ng pagtawid.

Verse 5

प्रः प्रपंचो न नास्तिवो युष्माकं प्रणवं विदुः । प्रकर्षेण नयेद्यस्मान्मोक्षं वः प्रणवं विदुः

Kilala nila ang iyong Praṇava—ang banal na pantig na Oṁ—bilang yaong sa pamamagitan nito ang nahayag na sansinukob ay hindi itinatatwa kundi nauunawaan nang wasto; at sapagkat ito’y makapangyarihang umaakay sa mokṣa, kinikilala nila ang Praṇava bilang mismong daan ng paglaya na sa Iyo.

Verse 6

स्वजापकानां योगिनां स्वमंत्रपूजकस्य च । सर्वकर्मक्षयं कृत्वा दिव्यज्ञानं तु नूतनम्

Para sa mga yogin na matatag na nagsasagawa ng japa ng sarili nilang mantra, at para sa debotong sumasamba sa piniling mantra, nauubos at nalulusaw ang lahat ng karma; at pagkaraan, tunay na sumisilang sa loob ang sariwa at banal na kaalaman.

Verse 7

तमेव मायारहितं नूतनं परिचक्षते । प्रकर्षेण महात्मानं नवं शुद्धस्वरूपकम्

Ipinapahayag nila na Siya lamang ang walang bahid ng māyā—laging sariwa at laging bago. Sa pinakadakilang diwa, Siya ang Mahātman: walang humpay na bago, na may ganap na dalisay na likas na anyo.

Verse 8

नूतनं वै करोतीति प्रणवं तं विदुर्बुधाः । प्रणवं द्विविधं प्रोक्तं सूक्ष्मस्थूलविभेदतः

Nalalaman ng mga pantas na ito ay tinatawag na “Praṇava,” sapagkat tunay nitong ginagawang laging bago ang naghahanap. Itinuturo na ang Praṇava ay may dalawang anyo, na nahahati bilang maselan (subtle) at lantad o magaspang (gross).

Verse 9

सूक्ष्ममेकाक्षरं विद्यात्स्थूलं पंचाक्षरं विदुः । सूक्ष्ममव्यक्तपंचार्णं सुव्यक्तार्णं तथेतरत्

Alamin: ang maselan (subtle) ay ang iisang pantig, ang “Oṁ,” at ang lantad o magaspang (gross) ay ang limang pantig na mantra. Ang maselan ay ang di-nahahayag na limang-pantig na katotohanan, samantalang ang isa pa ay ang malinaw na nahahayag na anyo ng mga pantig para sa pagsamba.

Verse 10

जीवन्मुक्तस्य सूक्ष्मं हि सर्वसारं हि तस्य हि । मंत्रेणार्थानुसंधानं स्वदेहविलयावधि

Para sa jīvanmukta (yaong pinalaya habang nabubuhay), ang maselang pagkaunawang ito ang tunay niyang diwa—ang sukdulang buod. Sa pamamagitan ng mantra, pinananatili niya ang pagninilay sa kahulugan nito, nagpapatuloy hanggang sa pagkalusaw ng sarili niyang katawan.

Verse 11

स्वदेहेगलिते पूर्णं शिवं प्राप्नोति निश्चयः । केवलं मंत्रजापी तु योगं प्राप्नोति निश्चयः

Kapag natunaw na ang pagkakakilanlan sa katawan, tiyak na mararating ang Ganap na Śiva. Ngunit ang taong basta inuulit lamang ang mantra ay tiyak na makakamit lamang ang kalagayang yogic, hindi ang ganap na kaganapan ng pagkakabatid kay Śiva.

Verse 12

षट्त्रिंशत्कोटिजापी तु निश्चयं योगमाप्नुयात् । सूक्ष्मं च द्विविधं ज्ञेयं ह्रस्वदीर्घविभेदतः

Ngunit ang sinumang magsagawa ng japa hanggang sa sukat na tatlumpu’t anim na koṭi ay tiyak na makakamtan ang Yoga. At ang maselan (sūkṣma) ay dapat maunawaang may dalawang uri, na pinag-iiba sa maikli at mahaba.

Verse 13

अकारश्च उकारश्च मकारश्च ततः परम् । बिंदुनादयुतं तद्धि शब्दकालकलान्वितम्

“A”, “U”, at “M”—at lampas pa rito—ang Praṇava (Oṃ) ay tunay na kaugnay ng bindu at nāda, at pinagkalooban ng tunog, ng panahon, at ng kalā, ang maselang kapangyarihan ng pagpapahayag.

Verse 14

दीर्घप्रणवमेवं हि योगिनामेव हृद्गतम् । मकारं तंत्रितत्त्वं हि ह्रस्वप्रणव उच्यते

Kaya nga, ang pinalawig na Praṇava (Oṃ) ay sinasabing nananahan sa mismong puso ng mga yogin. At ang pantig na “ma”, na nagtataglay ng panloob na prinsipyo ng Tantra, ay tinatawag na maikling Praṇava.

Verse 15

शिवः शक्तिस्तयोरैक्यं मकारं तु त्रिकात्मकम् । ह्रस्वमेवं हि जाप्यं स्यात्सर्वपापक्षयैषिणाम्

Si Śiva, si Śakti, at ang kanilang pagkakaisa—ang lahat ng ito’y ipinahahayag ng pantig na “ma”, na may tatluhang kalikasan. Kaya para sa mga naghahangad ng pagkalipol ng lahat ng kasalanan, ito’y dapat bigkasin sa japa sa maikling anyo.

Verse 16

भूवायुकनकार्णोद्योःशब्दाद्याश्च तथा दश । आशान्वयेदशपुनः प्रवृत्ता इति कथ्यते

Lupa, hangin, agni (apoy/ginto), tubig, at liwanag (ākāśa/kalawakan), kasama ang sampung nagsisimula sa tunog—ay sinasabing sampu. Muli, may isa pang sampu na lumilitaw kaugnay ng mga direksiyon (āśā), gayon ang pahayag.

Verse 17

इति श्रीशिवमहापुराणे विद्येश्वरसंहितायां सप्तदशोऽध्यायः

Sa gayon nagtatapos ang ikalabingpitong kabanata sa Vidyeśvara Saṃhitā ng kagalang-galang na Śrī Śiva Mahāpurāṇa.

Verse 18

वेदादौ च प्रयोज्यं स्याद्वंदने संध्ययोरपि । नवकौटिजपाञ्जप्त्वा संशुद्धः पुरुषो भवेत्

Dapat itong gamitin sa pasimula ng pagbigkas ng Veda at sa mga pagsamba sa dalawang Sandhyā (bukang-liwayway at dapithapon). Kapag nakapag-japa ng siyam na koṭi, ang tao ay nagiging dalisay.

Verse 19

पुनश्च नवकोट्या तु पृथिवीजयमाप्नुयात् । पुनश्च नवकोट्या तु ह्यपांजयमवाप्नुयात्

At muli, sa bisa ng siyam na koṭi (ng pagsasagawa), nakakamit ang pagwawagi sa lupa; at muli, sa siyam na koṭi, tunay na nakakamit ang tagumpay sa tubig.

Verse 20

पुनश्च नवकोट्या तु तेजसांजयमाप्नुयात् । पुनश्च नवकोट्या तु वायोर्जयमवाप्नुयात् । आकाशजयमाप्नोति नवकोटिजपेन वै

Muli, sa isa pang siyam na koṭi (ng pag-uulit ng mantra), nakakamit ang pagwawagi sa apoy. Muli, sa isa pang siyam na koṭi, nakakamit ang pagkapanginoon sa hangin. At sa japa na siyam na koṭi, tunay na nakakamit ang pagkapanginoon sa kalawakan (ākāśa).

Verse 21

गंधादीनांक्रमेणैवनवकोटिजपेणवै । अहंकारस्य च पुनर्नव कोटिजपेन वै

Para sa mga maseselang prinsipyo na nagsisimula sa amoy at iba pa ayon sa wastong pagkakasunod, dapat magsagawa ng japa na may sukat na siyam na koṭi; at para sa prinsipyo ng pagkamakasarili (ahaṅkāra), gayundin ay magsagawa ng japa na siyam na koṭi.

Verse 22

सहस्रमंत्रजप्तेन नित्यशुद्धो भवेत्पुमान् । ततः परं स्वसिद्ध्यर्थं जपो भवति हि द्विजाः

Sa pag-uulit ng mantra nang isang libong beses, ang tao ay nagiging laging dalisay. Pagkaraan nito, O mga dvija (dalawang ulit na isinilang), ang japa ay isinasagawa para sa sariling espirituwal na kaganapan (siddhi).

Verse 23

एवमष्टोत्तरशतकोटिजप्तेन वै पुनः । प्रणवेन प्रबुद्धस्तु शुद्धयोगमवाप्नुयात्

Kaya nga, sa muling pagsasagawa ng japa ng Praṇava (Oṁ) sa sukat na isang daan at walong koṭi, ang naghahanap—na ganap na nagising dahil sa Praṇava—ay nakakamit ang kalagayan ng dalisay na Yoga (śuddha-yoga).

Verse 24

शुद्धयोगेन संयुक्तो जीवन्मुक्तो न संशयः । सदा जपन्सदाध्यायञ्छिवं प्रणवरूपिणम्

Ang sinumang nakaugnay sa dalisay na yoga ay jīvanmukta—malaya kahit nasa katawan pa—walang pag-aalinlangan. Siya’y laging nagja-japa at laging nagsasagawa ng banal na pag-aaral, nagmumuni kay Śiva na siyang anyo mismo ng Praṇava (Oṁ).

Verse 25

समाधिस्थो महायोगीशिव एव न संशयः । ऋषिच्छंदोदेवतादि न्यस्य देहेपुनर्जपेत्

Nakatatag sa samādhi, ang dakilang Yogin ay tunay na si Śiva—walang pag-aalinlangan. Matapos isagawa ang nyāsa ng ṛṣi, chandas, devatā at iba pa sa kanyang katawan, dapat niyang ulitin muli ang japa.

Verse 26

प्रणवं मातृकायुक्तं देहे न्यस्य ऋषिर्भवेत् । दशमातृषडध्वादि सर्वं न्यासफलं लभेत्

Sa paglalapat ng nyāsa—ang Praṇava (Oṃ) na kasama ang mga titik na Mātr̥kā—sa sariling katawan, ang tao’y nagkakamit ng kalagayan ng isang ṛṣi. Mula sa “sampung Ina” at sa “anim na landas” at iba pa, natatamo ang ganap na bunga ng nyāsa sa pagsamba kay Śiva.

Verse 27

प्रवृत्तानां च मिश्राणां स्थूलप्रणवमिष्यते । क्रियातपोजपैर्युक्तास्त्रिविधाः शिवयोगिनः

Para sa mga abala sa panlabas na gawain at sa mga may halong disiplina, itinatakda ang ‘magaspang’ na anyo ng Praṇava (Oṃ). Ang mga Śiva-yogin ay tatlong uri: yaong nakatuon sa kriyā (ritwal), yaong nakatuon sa tapas (pagpapakasakit/ascetismo), at yaong nakatuon sa japa (pag-uulit ng mantra).

Verse 28

धनादिविभवैश्चैव कराद्यंगैर्नमादिभिः । क्रियया पूजया युक्तः क्रियायोगीति कथ्यते

Ang sinumang sumasamba sa pamamagitan ng ritwal na pagkilos—gumagamit ng mga handog gaya ng yaman at iba pang kakayahan, inuukol ang mga sangkap ng katawan mula sa mga kamay, at gumaganap ng paggalang tulad ng pagpapatirapa—ay tinatawag na nagsasagawa ng Kriyā-yoga.

Verse 29

पूजायुक्तश्च मितभुग्बाह्येंद्रि यजयान्वितः । परद्रो हादिरहितस्तपोयोगीति कथ्यते

Ang taong matatag sa pagsamba, katamtaman sa pagkain, nagwawagi laban sa mga pandamang palabas, at malaya sa poot at pananakit sa kapwa—siya ang tinatawag na “tapo-yogī”, yogin na nakatatag sa pag-aayuno at pagkamapagtiis.

Verse 30

एतैर्युक्तः सदा क्रुद्धः सर्वकामादिवर्जितः । सदा जपपरः शांतोजपयोगीति तं विदुः

Taglay ang mga disiplina, laging matatag at masidhi, malaya sa lahat ng pagnanasa at pita, palaging nakatuon sa mantra-japa, at payapa sa kalooban—siya’y kilala bilang “japa-yogin”, ang nakatatag sa yoga ng banal na pag-uulit.

Verse 31

उपचारैः षोडशभिः पूजया शिवयोगिनाम् । सालोक्यादिक्रमेणैव शुद्धो मुक्तिं लभेन्नरः

Sa pagsamba kay Śiva sa pamamagitan ng labing-anim na handog (ṣoḍaśopacāra), ayon sa paraang itinuro ng mga Śiva-yogin, ang tao’y nalilinis at—sa pag-akyat sa sālokya at iba pang antas—nakakamtan ang kalayaan (mokṣa).

Verse 32

जपयोगमथो वक्ष्ये गदतः शृणुत द्विजाः । तपःकर्तुर्जपः प्रोक्तो यज्जपन्परिमार्जते

Ngayon ay ipaliliwanag ko ang disiplina ng japa-yoga; makinig nang taimtim, O mga dvija. Para sa nagsasagawa ng tapas, ang japa ang ipinahayag na pangunahing pagsasanay; sa paulit-ulit na pagbigkas, ang nagsasanay ay lubos na nalilinis sa dumi at pagkukulang.

Verse 33

शिवनाम नमःपूर्वं चतुर्थ्यां पंचतत्त्वकम् । स्थूलप्रणवरूपं हि शिवपंचाक्षरं द्विजाः

O mga dvija, ang limang-pantig na mantra ni Śiva ay nabubuo sa paglalagay ng “namaḥ” sa unahan at ng “śiva” bilang ikaapat; ito’y binubuo ng limang tattva at tunay na siyang hayag (magaspang) na anyo ng Praṇava (Oṁ).

Verse 34

पंचाक्षरजपेनैव सर्वसिद्धिं लभेन्नरः । प्रणवेनादिसंयुक्तं सदा पंचाक्षरं जपेत्

Sa japa ng limang-pantig na mantra lamang, nakakamit ng tao ang lahat ng siddhi na espirituwal. Kaya’t laging bigkasin ang limang-pantig na mantra na may Pranava “Oṁ” sa unahan.

Verse 35

गुरूपदेशं संगम्य सुखवासे सुभूतले । पूर्वपक्षे समारभ्य कृष्णभूतावधि द्विजाः

Matapos tanggapin ang tagubilin ng Guru, ang mga “dalawang ulit na isinilang” ay manahan sa isang kaaya-ayang tirahan sa mapalad na lupa, at simulan ang pagsasagawa sa maliwanag na kalahati ng buwan, at ipagpatuloy hanggang sa araw ng bagong buwan (amavasya).

Verse 36

माघं भाद्रं विशिष्टं तु सर्वकालोत्तमोत्तमम् । एकवारं मिताशीतु वाग्यतो नियतेंद्रि यः

Sa lahat ng panahon, ang mga buwang Māgha at Bhādrapada ay natatangi—tunay na pinakamainam sa pinakamainam. Ang sinumang sa panahong ito’y kumakain lamang nang minsan sa isang araw nang may katamtaman, nagpipigil sa pananalita, at nagdidisiplina sa mga pandama, ay nagiging karapat-dapat sa mas mataas na bunga ng pagsamba kay Śiva.

Verse 37

स्वस्य राजपितृणां च शुश्रूषणं च नित्यशः । सहस्रजपमात्रेण भवेच्छुद्धोऽन्यथा ऋणी

Sa araw-araw na paglilingkod sa sariling hari (makatarungang kapangyarihan) at sa mga ninuno, ang tao’y nalilinis sa pamamagitan lamang ng isang libong pag-uulit (ng mantra). Kung hindi, nananatili siyang may utang—nakagapos sa pananagutan at karumihan.

Verse 38

पंचाक्षरं पंचलक्षं जपेच्छिवमनुस्मरन् । पद्मासनस्थं शिवदं गंगाचंद्र कलान्वितम्

Sa pag-alaala kay Śiva, dapat bigkasin ang limang-pantig na mantra nang limang daang libong ulit, at magnilay sa Panginoong nagbibigay-biyaya na nakaupo sa padmāsana (upong-lotus), pinalalamutian ng Gaṅgā at ng gasuklay na buwan.

Verse 39

वामोरुस्थितशक्त्या च विराजं तं महागणैः । मृगटंकधरं देवं वरदाभयपाणिकम्

Nagniningning Siya sa gitna ng dakilang mga gaṇa (mga tagasunod ni Śiva), na si Śakti ay nakaupo sa Kanyang kaliwang hita—ang Diyos na may hawak na usa at palakol, at ang mga kamay ay nasa mudrā ng pagbibigay-biyaya at kawalang-takot.

Verse 40

सदानुग्रहकर्त्तारं सदा शिवमनुस्मरन् । संपूज्य मनसा पूर्वं हृदिवासूर्यमंडले

Laging alalahanin si Sadāśiva—ang walang humpay na tagapagkaloob ng biyaya—at unang isagawa ang pagsamba sa isip, ninanamnam Siya na nananahan sa bilog ng araw sa loob ng puso.

Verse 41

जपेत्पंचाक्षरीं विद्यां प्राण्मुखः शुद्धकर्मकृत् । प्रातः कृष्णचतुर्दश्यां नित्यकर्मसमाप्य च

Matapos dalisayin ang asal at mga gawa, nakaharap sa silangan, dapat bigkasin ang banal na limang-pantig na mantra (Pañcākṣarī). Sa umaga ng ika-labing-apat na araw ng madilim na kalahati ng buwan, matapos tapusin ang mga pang-araw-araw na ritwal, gawin din ang japang ito.

Verse 42

मनोरमे शुचौ देशे नियतः शुद्धमानसः । पंचाक्षरस्य मंत्रस्य सहस्रं द्वादशं जपेत्

Sa isang kaaya-aya at malinis na pook, may pagpipigil at dalisay na isip, ulitin ang Pañcākṣara mantra nang labindalawang libong beses.

Verse 43

वरयेच्च सपत्नीकाञ्छैवान्वै ब्राह्मणोत्तमान् । एकं गुरुवरं शिष्टं वरयेत्सांबमूर्तिकम्

Dapat niyang anyayahan ang mga pinakadakilang Śaiva brāhmaṇa kasama ang kanilang mga asawa. At lalo na, anyayahan ang isang huwaran at disiplinadong guro—yaong nagtataglay ng anyo ni Śiva na kaisa ni Umā (Sāmba).

Verse 44

ईशानं चाथ पुरुषमघोरं वाममेव च । सद्योजातं च पंचैव शिवभक्तान्द्विजोत्तमान्

Pagkaraan, inilarawan niya ang limang anyo—Īśāna, Tatpuruṣa, Aghora, Vāma, at Sadyojāta—bilang mga pinakadakilang Brahmana, mga banal na deboto (bhakta) ni Śiva.

Verse 45

पूजाद्र व्याणि संपाद्य शिवपूजां समारभेत् । शिवपूजां च विधिवत्कृत्वा होमं समारभेत्

Matapos makuha ang mga kailangang sangkap sa pagsamba, dapat simulan ang Śiva-pūjā. At pagkaraang maisagawa ang pagsamba kay Śiva ayon sa wastong tuntunin, saka simulan ang homa, ang handog sa apoy.

Verse 46

मुखांतं च स्वसूत्रेण कृत्वा होमं समारभेत् । दशैकं वा शतैकं वा सहस्रैकमथापि वा

Matapos ayusin ang ritwal hanggang sa pangwakas na bahagi ayon sa sariling sūtra (itinakdang tuntunin), saka simulan ang homa. Ang mga handog (āhuti) ay maaaring ialay nang labing-isa, o isang daan at isa, o maging isang libo at isa na ulit.

Verse 47

कापिलेन घृतेनैव जुहुयात्स्वयमेव हि । कारयेच्छिवभक्तैर्वाप्यष्टोत्तरशतं बुधः

Tunay nga, dapat niyang isagawa mismo ang handog sa apoy, gamit lamang ang ghee mula sa kapilā na baka (kulay kayumangging dilaw). O kaya, ang marunong ay maaaring magpagawa ng isang daan at walo (108) na āhuti sa mga deboto ni Śiva.

Verse 48

होमान्ते दक्षिणा देया गुरोर्गोमिथुनं तथा । ईशानादिस्वरूपांस्तान्गुरुं सांबं विभाव्य च

Sa pagtatapos ng homa, dapat ihandog ang itinakdang dakṣiṇā sa Guru—pati na rin ang isang pares ng baka. At sa pagninilay, kilalanin ang Guru bilang nagtataglay ng mga anyong nagsisimula kay Īśāna, at bilang si Śiva na kasama si Ambā.

Verse 49

तेषां पत्सिक्ततोयेन स्वशिरः स्नानमाचरेत् । षट्त्रिंशत्कोटितीर्थेषु सद्यः स्नानफलं लभेत्

Sa tubig na ipinanghugas sa kanilang mga paa, dapat paliguan ng tao ang sariling tuktok ng ulo. Sa paggawa nito, agad niyang matatamo ang bunga ng pagligo sa tatlumpu’t anim na krore ng mga banal na tīrtha, bilang paggalang na naglilinis ng kaluluwa sa debosyon sa mga banal ni Śiva.

Verse 50

दशांगमन्नं तेषां वै दद्याद्वैभक्तिपूर्वकम् । पराबुद्ध्या गुरोः पत्नीमीशानादिक्रमेण तु

Sa debosyon, dapat niyang ihandog sa kanila ang pagkaing inihanda sa sampung bahagi. At sa pinakamataas na paggalang, dapat din niyang parangalan ang asawa ng Guru, ayon sa wastong kaayusan na nagsisimula sa Īśāna.

Verse 51

परमान्नेन संपूज्य यथाविभवविस्तरम् । रुद्रा क्षवस्त्रपूर्वं च वटकापूपकैर्युतम्

Sambahin si Panginoong Śiva sa pamamagitan ng pinakamasarap na handog na lutong kanin, at palawakin ang paglilingkod ayon sa iyong kakayahan. Magsimula sa wastong kasuotan at sa Rudrākṣa, at ihandog ito kasama ng mga vada at matatamis na apūpa.

Verse 52

बलिदानं ततः कृत्वा भूरिभोजनमाचरेत् । ततः संप्रार्थ्य देवेशं जपं तावत्समापयेत्

Pagkatapos, matapos gawin ang itinakdang handog na bali, magsagawa ng masaganang pagpapakain (sa mga deboto at sa mga nangangailangan). Pagkaraan nito, taimtim na manalangin sa Panginoon ng mga diyos—si Śiva—at tapusin nang wasto ang japa para sa panahong iyon.

Verse 53

पुरश्चरणमेवं तु कृत्वा मन्त्रीभवेन्नरः । पुनश्च पंचलक्षेण सर्वपापक्षयो भवेत्

Sa gayong pagsasagawa ng itinakdang puraścaraṇa, ang tao ay nagiging ganap sa mantra. At higit pa, sa pag-uulit nito nang limang laksa, nagaganap ang pagkapawi ng lahat ng kasalanan.

Verse 54

अतलादि समारभ्य सत्यलोकावधिक्रमात् । पंचलक्षजपात्तत्तल्लोकैश्वर्यमवाप्नुयात्

Mula sa Atala at paakyat nang ayon sa wastong pagkakasunod hanggang Satyaloka, sa pagsasagawa ng limang daang libong pagbigkas ng mantra, natatamo ang kasaganaan at kapangyarihang panginoon na ukol sa bawat daigdig na iyon.

Verse 55

मध्ये मृतश्चेद्भोगांते भूमौ तज्जापको भवेत् । पुनश्च पंचलक्षेण ब्रह्मसामीप्यमाप्नुयात्

Kung mamatay ang isa sa kalagitnaan (bago matapos ang buong pagtalima), kung magkagayon, matapos tamasahin ang bunga ng karma, isisilang siyang muli sa lupa bilang tagapagjapa ng yaong mismong pagbigkas. At pagkatapos, sa karagdagang limang laksa, matatamo niya ang pagkalapit sa Brahman—ang masidhing pagdikit sa Kataas-taasang Panginoon.

Verse 56

पुनश्च पंचलक्षेण सारूप्यैश्वर्यमाप्नुयात् । आहत्य शतलक्षेण साक्षाद्ब्रह्मसमो भवेत्

At higit pa, sa pag-uulit nito nang limang lakṣa, makakamit ang marangal na kapangyarihang dulot ng pagkakahawig (sārūpya) kay Śiva. Sa kabuuan, sa isang daang lakṣa (sampung milyon), nagiging tuwirang kapantay ng Brahman mismo.

Verse 57

कार्यब्रह्मण एवं हि सायुज्यं प्रतिपद्य वै । यथेष्टं भोगमाप्नोति तद्ब्रह्मप्रलयावधि

Kaya nga, tunay na sa pag-abot ng sāyujya—ang pakikiisa—sa nahayag na Brahman, tinatamasa ng tao ang mga kaligayahang ninanais, hanggang sa panahon ng pagkalusaw ni Brahmā (pralaya).

Verse 58

पुनः कल्पांतरे वृत्ते ब्रह्मपुत्रः सजायते । पुनश्च तपसा दीप्तः क्रमान्मुक्तो भविष्यति

Kapag lumipas ang isa pang kalpa, siya’y muling isisilang bilang anak ni Brahmā. At muli, nagliliwanag sa lakas ng pagkamapagtiis (tapas), siya’y unti-unting makaaabot sa paglaya (mokṣa).

Verse 59

पृथ्व्यादिकार्यभूतेभ्यो लोका वै निर्मिताः क्रमात् । पातालादि च सत्यांतं ब्रह्मलोकाश्चतुर्दश

Mula sa mga nilikhang sangkap na nagsisimula sa lupa, ang mga daigdig ay hinubog ayon sa wastong kaayusan—labing-apat lahat—mula sa Pātāla sa ibaba hanggang Satya sa itaas, kabilang ang Brahmaloka.

Verse 60

सत्यादूर्ध्वं क्षमांतं वैविष्णुलोकाश्चतुर्दश । क्षमलोके कार्यविष्णुर्वैकुंठे वरपत्तने

Mula sa Satya (Satyaloka) paitaas hanggang Kṣamā, tunay na may labing-apat na kahariang nauukol kay Viṣṇu. Sa Kṣamā-loka, nananahan si Viṣṇu bilang Panginoong gumaganap ng tungkuling kosmiko; at sa Vaikuṇṭha, sa pinakadakilang lungsod, Siya’y nananahan bilang Tagapagkaloob ng mga biyaya.

Verse 61

कार्यलक्ष्म्या महाभोगिरक्षां कृत्वाऽधितिष्ठति । तदूर्ध्वगाश्च शुच्यंतां लोकाष्टाविंशतिः स्थिताः

Matapos itatag ang makapangyarihang pag-iingat para sa mga dakilang nagtatamasa sa pamamagitan ng maayos na kasaganaan ng itinakdang mga gawa (karma), Siya’y namamayani roon. Sa itaas nito, ang dalawampu’t walong daigdig—paakyat nang paakyat—ay nananatiling dalisay.

Verse 62

शुचौ लोके तु कैलासे रुद्रो वै भूतहृत्स्थितः । षडुत्तराश्च पंचाशदहिंसांतास्तदूर्ध्वगाः

Sa dalisay na daigdig na Kailāsa, si Rudra ay tunay na nananahan, matatag, sa puso ng lahat ng nilalang. Sa itaas nito ay may limampu’t anim na mas mataas na antas, paakyat nang paakyat, na ang sukdulan ay ahiṃsā (di-karahasan).

Verse 63

अहिंसालोकमास्थाय ज्ञानकैलासके पुरे । कार्येश्वरस्तिरोभावं सर्वान्कृत्वाधितिष्ठति

Nanahan sa daigdig ng ahiṃsā, sa lungsod ng Jñāna‑Kailāsa, si Kāryeśvara ay namamayani—matapos tabingan ang lahat ng nilalang sa Kanyang kapangyarihang paglalihim (tirobhāva).

Verse 64

तदंते कालचक्रं हि कालातीतस्ततः परम् । शिवेनाधिष्ठितस्तत्र कालश्चक्रेश्वराह्वयः

Sa kabila niyon ay naroon ang Gulong ng Panahon; at lampas sa Panahon mismo ay ang Kataas-taasang Katotohanan. Doon, sa ilalim ng pagtatatag at pamamahala ni Śiva, nananahan ang Panahon—na tinatawag na Cakreśvara, Panginoon ng Gulong.

Verse 65

माहिषं धर्ममास्थाय सर्वान्कालेन युंजति । असत्यश्चाशुचिश्चैव हिंसा चैवाथ निर्घृणा

Sa pagkapit sa isang asal na mabangis, tila-kalabaw, isinasailalim nila ang lahat sa puwersa ng Panahon. Mabilis silang kumakapit sa kasinungalingan at karumihan, at tumatalikod sa habag upang pumanig sa karahasan.

Verse 66

असत्यादिचतुष्पादः सर्वांशः कामरूपधृक् । नास्तिक्यलक्ष्मीर्दुःसंगो वेदबाह्यध्वनिः सदा

Siya’y nakatindig sa apat na paa na nagsisimula sa kasinungalingan; buo siyang bahagi ng adharmang prinsipyo, nag-aanyong ayon sa utos ng pagnanasa. Taglay niya ang “kasaganaan” ng kawalang-paniniwala, nakikisama sa masasamang kasama, at laging nagsasalita sa paraang wala sa kapangyarihan ng Veda.

Verse 67

क्रोधसंगः कृष्णवर्णो महामहिषवेषवान् । तावन्महेश्वरः प्रोक्तस्तिरोधास्तावदेव हि

Kaugnay ng poot, maitim ang kulay, at nag-aanyong gaya ng dambuhalang kalabaw—hangga’t gayon, si Maheśvara ay tinatawag na “Tirodhā” (Kapangyarihang Nagbabalot); tunay, hanggang doon lamang, habang umiiral ang pagtabing.

Verse 68

तदर्वाक्कर्मभोगो हि तदूर्ध्वं ज्ञानभोगकम् । तदर्वाक्कर्ममाया हि ज्ञानमाया तदूर्ध्वकम्

Sa ibaba ng antas na iyon, ang karanasan ay tunay na pagdanas ng bunga ng karma—ligaya man o dusa; sa itaas nito, ang karanasan ay nagiging pagdanas na isinilang mula sa kaalaman (jñāna). Sa ibaba, kumikilos ang māyā na nagbubuklod sa pamamagitan ng karma; sa itaas, kumikilos ang māyā na gumaganap sa pamamagitan ng kaalaman.

Verse 69

मा लक्ष्मीः कर्मभोगो वै याति मायेति कथ्यते । मा लक्ष्मीर्ज्ञानभोगो वै याति मायेति कथ्यते

Ipinahahayag na kahit si Lakṣmī—kapag hinanap bilang pagkalugod sa pamamagitan ng karma (gawa)—ay nagdadala sa tao sa Māyā. Ipinahahayag din na kahit si Lakṣmī—kapag hinanap bilang pagkalugod sa pamamagitan ng jñāna (kaalaman)—ay nagdadala rin sa Māyā.

Verse 70

तदूर्ध्वं नित्यभोगो हि तदर्वाण्नश्वरं विदुः । तदर्वाक्च तिरोधानं तदूर्ध्वं न तिरोधनम्

Sa ibabaw ng kalagayang iyon ay tunay na may walang-hanggang pagdanas; sa ibaba nito, nalalaman ng marurunong na ang lahat ay nasisira. At ang pagtatakip (tirodhāna) ay kumikilos lamang sa ibaba; sa ibabaw nito ay wala nang pagtatakip kailanman.

Verse 71

तदर्वाक्पाशबंधो हि तदूर्ध्वं न हि बंधनम् । तदर्वाक्परिवर्तंते काम्यकर्मानुसारिणः

Sa ibaba ng kalagayang iyon, tunay na may pagkagapos ng tali; sa itaas nito, wala nang pagkagapos. Yaong sumusunod sa mga ritwal at gawaing inuudyok ng pagnanasa ay patuloy na umiikot lamang sa ibaba nito.

Verse 72

निष्कामकर्मभोगस्तु तदूर्ध्वं परिकीर्तितः । तदर्वाक्परिवर्तंते बिंदुपूजापरायणाः

Sa itaas nito ay ipinahayag ang kalagayang pagdanas ng gawa nang walang pagnanasa. Ngunit sa ibaba nito, yaong mga nakatuon sa pagsamba sa bindu ay patuloy na umiikot sa siklo ng pagbabalik.

Verse 73

तदूर्ध्वं हि व्रजंत्येव निष्कामा लिंगपूजकाः । तदर्वाक्परिवर्तंते शिवान्यसुरपूजकाः

Tunay nga, ang mga debotong walang pagnanasa na sumasamba sa Śiva-liṅga ay umaakyat tungo sa mas mataas na kalagayang banal. Ngunit ang mga sumasamba sa ibang mga diyos at sa mga asura ay bumabalik pababa sa mababang landas ng pag-iral.

Verse 74

शिवैकनिरता ये च तदूर्ध्वं संप्रयांति ते । तदर्वाग्जीवकोटिः स्यात्तदूर्ध्वं परकोटिकाः

Ang mga tanging nakatuon kay Śiva lamang ay tutungo sa mas mataas na kalagayan. Sa ibaba niyon ay ang uri ng mga jīva na nakagapos; sa itaas niyon ay ang mga kataas-taasang uri (mga pinalaya o transendente).

Verse 75

सांसारिकास्तदर्वाक्च मुक्ताः खलु तदूर्ध्वगाः । तदर्वाक्परिवर्तंते प्राकृतद्र व्यपूजकाः

Ang mga nakagapos pa sa buhay-makamundo ay nananatili sa ibaba, samantalang ang mga pinalaya ay tunay na umaakyat. Ngunit ang mga sumasamba gamit lamang ang mga bagay na materyal ay muling bumabalik sa mababang landas.

Verse 76

तदूर्ध्वं हि व्रजंत्येते पौरुषद्र व्यपूजकाः । तदर्वाक्छक्तिलिंगं तु शिवलिंगं तदूर्ध्वकम्

Tunay nga, yaong sumasamba sa panlalaking prinsipyo (Puruṣa) sa pamamagitan ng mga handog na materyal ay umaakyat pataas, lampas sa antas na iyon. Sa ibaba nito ay ang Śakti-liṅga; at higit na mataas dito ang Śiva-liṅga.

Verse 77

तदर्वागावृतं लिंगं तदूर्ध्वं हि निरावृति । तदर्वाक्कल्पितं लिंगं तदूर्ध्वं वै न कल्पितम्

Sa ibaba, ang Liṅga ay dapat panatilihing natatakpan; sa itaas, ito’y tunay na dapat manatiling walang takip. Ang bahaging nasa ibaba ay Liṅgang hinubog at sinukat; ngunit ang bahaging nasa itaas ay hindi talaga hinubog—lampas sa gawa ng tao.

Verse 78

तदर्वाग्बाह्यलिंगं स्यादंतरंगं तदूर्ध्वकम् । तदर्वाक्छक्तिलोका हि शतं वै द्वादशाधिकम्

Sa ibaba nito ay ang panlabas na Liṅga; sa itaas naman ay ang panloob (maselan) na daigdig. At sa ibaba ng panloob na daigdig na iyon ay naroon ang mga mundo ni Śakti—isang daan at labindalawa ang bilang.

Verse 79

तदर्वाग्बिंदुरूपं हि नादरूपं तदुत्तरम् । तदर्वाक्कर्मलोकस्तु तदूर्ध्वं ज्ञानलोककः

Sa ibaba niyon ay tunay na ang daigdig na nasa anyong Bindu, at sa itaas nito ay ang daigdig na nasa anyong Nāda. Sa ibaba pa roon naroon ang daigdig ng gawa (karma-loka), at sa itaas naman ang daigdig ng kaalaman (jñāna-loka).

Verse 80

नमस्कारस्तदूर्ध्वं हि मदाहंकारनाशनः । जनिजं वै तिरोधानं नानिषिद्ध्यातते इति

At pagkaraan nito, ang pagpapatirapa (namaskāra) ay tunay na sumisira sa pagmamataas at sa pagkapit sa ‘ako’. Inaalis nito ang likás na pagtabing (tirodhāna) na bunga ng pagkatawang-tao, kaya ang naghahanap ay hindi nahahadlangan sa landas ng pagsamba at pagsasakatuparan.

Verse 81

ज्ञानशब्दार्थ एवं हि तिरोधाननिवारणात् । तदर्वाक्परिवर्तंते ह्याधिभौतिकपूजकाः

Sapagkat ang kahulugan ng salitang “kaalaman” ay ang pag-aalis ng tabing ng pagkatakip (tirodhāna), yaong mga sumasamba lamang sa panlabas at materyal na antas ay bumabalik at nananatiling nasa ibaba ng tunay na kaganapan.

Verse 82

आध्यात्मिकार्चका एव तदूर्ध्वं संप्रयांतिवै । तावद्वै वेदिभागं तन्महालोकात्मलिंगके

Tanging ang mga sumasamba na nagsasagawa ng panloob at espirituwal na pag-aalay ang tunay na umaakyat lampas doon; ang iba’y umaabot lamang hanggang sa bahagi ng dambana. Ito ang pagkakaibang itinuturo hinggil sa Liṅga na ang likas na kalagayan ay ang “Dakilang Daigdig” (ang pinakamataas na antas ng pag-iral).

Verse 83

प्रकृत्याद्यष्टबंधोपि वेद्यंते संप्रतिष्ठतः । एवमेतादृशं ज्ञेयं सर्वं लौकिकवैदिकम्

Mula sa Prakṛti at iba pa, maging ang walong uri ng pagkagapos ay nauunawaan sa pamamagitan ng wastong pagtatatag (ng banal na prinsipyo). Sa gayong paraan, dapat malaman na ang lahat ng sinasabi—maging pangmundo o Vedic—ay kapareho ng ganitong uri.

Verse 84

अधर्ममहिषारूढं कालचक्रं तरंति ते । सत्यादिधर्मयुक्ता ये शिवपूजापराश्च ये

Sila lamang ang nakakatawid lampas sa gulong ng Panahon na nakasakay sa kalabaw ng kawalang-dharma—yaong mga may mga birtud na nagsisimula sa katotohanan at lubos na nakatuon sa pagsamba kay Panginoong Śiva.

Verse 85

तदूर्ध्वं वृषभो धर्मो ब्रह्मचर्यस्वरूपधृक् । सत्यादिपादयुक्तस्तु शिवलोकाग्रतः स्थितः

Sa itaas niyon ay nakatindig ang Dharma sa anyo ng toro, taglay ang diwa ng brahmacarya—malinis na disiplina ng espiritu. Taglay ang mga “paa” na nagsisimula sa satya (katotohanan) at iba pang birtud, ito’y nakahimpil sa harap ng kaharian ni Śiva.

Verse 86

क्षमाशृङ्गः शमश्रोत्रो वेदध्वनिविभूषितः । आस्तिक्यचक्षुर्निश्वासगुरुबुद्धिमना वृषः

Ang Toro (Vṛṣa) ng Dharma, na ang mga sungay ay pagtitiis at ang mga tainga ay katahimikan, ay pinalalamutian ng alingawngaw ng mga Veda. Ang kanyang mga mata ay pananampalataya, at ang kanyang hininga ay paggalang sa Guru; ang kanyang isip ay matatag, pinagkalooban ng marangal na pag-unawa.

Verse 87

क्रियादिवृषभा ज्ञेयाः कारणादिषु सर्वदा । तं क्रियावृषभं धर्मं कालातीतोधितिष्ठति

Alamin na ang mga “toro” na nagsisimula sa Kriyā (banal na pagsasagawa) ay laging naroroon sa mga sanhi at sa iba pang mga prinsipyo. Ang Dharma na yaon—na ang lakas ay Kriyā—ay itinataguyod at nilalampasan ng Isa na lampas sa Panahon (Śiva).

Verse 88

ब्रह्मविष्णुमहेशानां स्वस्वायुर्दिनमुच्यते । तदूर्ध्वं न दिनं रात्रिर्न जन्ममरणादिकम्

Para kina Brahmā, Viṣṇu, at Maheśa, ang sukat ng kani-kanilang haba ng buhay ay sinasabi sa anyo ng “mga araw.” Ngunit lampas sa kataas-taasang kalagayang iyon, wala nang araw o gabi, at wala ring gaya ng kapanganakan, kamatayan, at iba pa.

Verse 89

पुनः कारणसत्यांताः कारणब्रह्मणस्तथा । गंधादिभ्यस्तु भूतेभ्यस्तदूर्ध्वं निर्मिताः सदा

Muli, ang mga simulain na nagsisimula sa “katotohanang sanhi” ay sumisibol mula sa Sanhing Brahman; at sa itaas pa niyon—mula sa mga elemento gaya ng lupa na may katangiang samyo—ang mga susunod na antas ay laging hinuhubog ayon sa wastong kaayusan.

Verse 90

सूक्ष्मगंधस्वरूपा हि स्थिता लोकाश्चतुर्दश । पुनः कारणविष्णोर्वै स्थिता लोकाश्चतुर्दश

Tunay nga, ang labing-apat na daigdig ay nananatili sa anyo ng maselang samyo; at muli, ang labing-apat na daigdig ay nananatili sa Sanhing Viṣṇu (pinagmumulan ng sanhi).

Verse 91

पुनःकारणरुद्र स्य लोकाष्टाविंशका मताः । पुनश्च कारणेशस्य षट्पंचाशत्तदूर्ध्वगाः

Muli, itinuturo na si Kāraṇa-Rudra ay may dalawampu’t walong daigdig. At higit pa roon, sa itaas ng mga iyon, naroon ang limampu’t anim na daigdig na nauukol kay Kāraṇeśa, ang Panginoong Sanhi.

Verse 92

ततः परं ब्रह्मचर्यलोकाख्यं शिवसंमतम् । तत्रैव ज्ञानकैलासे पंचावरणसंयुते

Higit pa roon ay ang kahariang tinatawag na Brahmacarya-loka, na sinang-ayunan ni Panginoong Śiva. Doon din naroroon ang Jñāna-Kailāsa, na may limang balabal na pag-iingat (pañcāvaraṇa).

Verse 93

पंचमंडलसंयुक्तं पंचब्रह्मकलान्वितम् । आदिशक्तिसमायुक्तमादिलिंगं तु तत्र वै

Doon nga naroroon ang Ādi-liṅga, na kaugnay ng limang banal na bilog at pinagkalooban ng mga kala (aspekto) ng Limang Brahman; at kaisa rin ng Ādi-Śakti.

Verse 94

शिवालयमिदं प्रोक्तं शिवस्य परमात्मनः । परशक्त्यासमायुक्तस्तत्रैव परमेश्वरः

Ito’y ipinahayag na tahanan ni Śiva, ang Kataas-taasang Sarili. Doon din nananahan si Parameśvara, kaisa ng Kaniyang Pinakamataas na Kapangyarihan, ang Parāśakti.

Verse 95

सृष्टिः स्थितिश्च संहारस्तिरोभावोप्यनुग्रहः । पंचकृत्यप्रवीणोऽसौ सच्चिदानंदविग्रहः

Paglikha, pagpanatili, pagkalusaw, pagtabing, at biyaya—ito ang limang banal na gawa Niya. Siya’y ganap na dalubhasa sa limang gawang ito; Siya si Śiva, na ang anyo ay Sat-Cit-Ānanda: Pag-iral, Kamalayan, at Kaligayahan.

Verse 96

ध्यानधर्मः सदा यस्य सदानुग्रहतत्परः । समाध्यासनमासीनः स्वात्मारामो विराजते

Yaong ang likas na dharma ay walang patid na pagninilay, at laging nakatuon sa pagbibigay ng biyaya, ay nagniningning—nakaupo sa asana ng samādhi, nagagalak sa kaligayahan ng sariling Sarili.

Verse 97

तस्य संदर्शनं सांध्यं कर्मध्यानादिभिः क्रमात् । नित्यादिकर्मयजनाच्छिवकर्ममतिर्भवेत्

Sa palagiang pagkuha ng darśana sa Kanya sa mga oras ng sandhyā, at sa unti-unting pagsunod sa mga itinakdang tungkulin, pagninilay at kaugnay na disiplina, at sa pagsasagawa ng araw-araw na ritwal at pagsamba, ang pagkaunawa at layon ng tao ay matitibay na maihahanay sa Śiva-karman—ang banal na gawain ng pagsamba kay Śiva—at ang isip ay dadalhin tungo kay Śiva.

Verse 98

क्रियादिशिवकर्मभ्यः शिवज्ञानं प्रसाधयेत् । तद्दर्शनगताः सर्वे मुक्ता एव न संशयः

Sa pamamagitan ng mga gawi ng Śaiva—na nagsisimula sa mga ritwal at banal na pagkilos—dapat ganap na maitatag ang kaalaman kay Śiva. Lahat ng nakapasok sa tuwirang darśana (pangitain) Niya ay tunay nang pinalaya; walang alinlangan dito.

Verse 99

मुक्तिरात्मस्वरूपेण स्वात्मारामत्वमेव हि । क्रियातपोजपज्ञानध्यानधर्मेषु सुस्थितः

Ang paglaya (mukti) ay ang pananatili sa tunay na anyo ng sarili, na namamahinga sa kagalakan ng Sarili lamang. Ang matatag sa wastong asal, tapas (pagpapakasakit), japa (pagbigkas ng mantra), banal na kaalaman, dhyāna (pagmumuni), at dharma ay nagiging karapat-dapat sa kalagayang iyon.

Verse 100

शिवस्य दर्शनं लब्धा स्वात्मारामत्वमेव हि । यथा रविः स्वकिरणादशुद्धिमपनेष्यति

Pagkamit ng darśana ni Śiva, ang tao ay tunay na naitatatag sa ligaya ng sariling Ātman; gaya ng Araw na sa sarili nitong mga sinag ay nag-aalis ng karumihan.

Verse 101

कृपाविचक्षणः शंभुरज्ञानमपनेष्यति । अज्ञानविनिवृत्तौ तु शिवज्ञानं प्रवर्तते

Si Śambhu, na ang habag ay may malinaw na karunungan at bisa, ay mag-aalis ng kamangmangan. Kapag napawi ang kamangmangan, ang kaalaman kay Śiva ay kusang sumisibol at nagsisimulang kumilos sa loob ng naghahanap.

Verse 102

शिवज्ञानात्स्वस्वरूपमात्मारामत्वमेष्यति । आत्मारामत्वसंसिद्धौ कृतकृत्यो भवेन्नरः

Sa pamamagitan ng kaalaman kay Śiva, natatamo ng tao ang tunay niyang likas na anyo at naitatatag bilang ātmārāma—yaong nalulugod sa Sarili. Kapag ganap na naisakatuparan ang ātmārāmatva, ang tao ay nagiging kṛtakṛtya—yaong natupad na ang layunin ng buhay.

Verse 103

पुनश्च शतलक्षेण ब्रह्मणः पदमाप्नुयात् । पुनश्च शतलक्षेण विष्णोः पदमवाप्नुयात्

At muli, sa gayon ding pagsasanay na umabot sa isang daang libo (100,000), natatamo ang kalagayan ni Brahmā; at muli, sa isang daang libo (100,000), natatamo ang kalagayan ni Viṣṇu.

Verse 104

पुनश्च शतलक्षेण रुद्र स्य पदमाप्नुयात् । पुनश्च शतलक्षेण ऐश्वर्यं पदमाप्नुयात्

At muli, kapag naisagawa sa isang daang libo (100,000), natatamo ang kalagayan ni Rudra; at muli, sa isang daang libo (100,000), natatamo ang aiśvarya—ang maharlikang luklukan ng banal na pagkapanginoon.

Verse 105

पुनश्चैवंविधेनैव जपेन सुसमाहितः । शिवलोकादिभूतं हि कालचक्रमवाप्नुयात्

At muli, na may lubos na pagtitipon ng isip, sa japa na isinasagawa sa ganitong paraan, natatamo ang gulong ng Panahon (kālacakra) na nag-uugat sa loka ni Śiva at sa mga mas mataas na daigdig—sa biyaya ni Śiva, nalalampasan ang karaniwang oras ng sanlibutan.

Verse 106

कालचक्रं पंचचक्रमेकैकेन क्रमोत्तरे । सृष्टिमोहौ ब्रह्मचक्रं भोगमोहौ तु वैष्णवम्

Ang Gulong ng Panahon ay limang-uring gulong, at ang bawat kasunod ay umaangat nang paisa-isa. Ang pagkalitong kaugnay ng paglikha ay nasa gulong ni Brahmā; at ang pagkalitong kaugnay ng pagdanas ng ligaya ay nasa gulong ni Viṣṇu.

Verse 107

कोपमोहौ रौद्र चक्रं भ्रमणं चैश्वरं विदुः । शिवचक्रं ज्ञानमोहौ पंचचक्रं विदुर्बुधाः

Nalalaman ng marurunong na ang galit at pagkalito ay ang ‘Gulong na Raudra’; ang di-mapakaling paglalagalag ay ang ‘Gulong na Īśvara’; at ang kaalaman na may kasamang pagkalito ay ang ‘Gulong na Śiva’. Kaya ipinahahayag ng mga pantas na ito ang limang gulong (pañca-cakra).

Verse 108

पुनश्च दशकोट्या हि कारणब्रह्मणः पदम् । पुनश्च दशकोट्या हि तत्पदैश्वर्यमाप्नुयात्

At muli, sa karagdagang sampung krore, nararating ng tao ang kalagayan ng Sanhing Brahman; at muli pa, sa isa pang sampung krore, natatamo niya ang maharlikang kaluwalhatiang ukol sa kalagayang iyon mismo.

Verse 109

एवं क्रमेण विष्ण्वादेः पदं लब्ध्वा महौजसः । क्रमेण तत्पदैश्वर्यं लब्ध्वा चैव महात्मनः

Kaya nito, sa sunod-sunod na hakbang, ang dakilang maningning na marangal na kaluluwa ay nakamtan ang antas ni Viṣṇu at iba pang banal na kalagayan; at sa wastong pagkakasunod, natamo rin niya ang mga kapangyarihang panginoon na ukol sa mga dakilang antas na iyon.

Verse 110

शतकोटिमनुं जप्त्वा पंचोत्तरमतंद्रि तः । शिवलोकमवाप्नोति पंचमावरणाद्बहिः

Matapos ulitin nang masikap ang mantra nang isang daang milyon na ulit, at saka dagdagan pa ng isang daan at lima nang walang katamaran, nararating ng tao ang Śivaloka—sa labas ng ikalimang balot ng sansinukob.

Verse 111

राजसं मंडपं तत्र नंदीसंस्थानमुत्तमम् । तपोरूपश्च वृषभस्तत्रैव परिदृश्यते

Doon ay nakikita ang isang maṇḍapa na nagliliwanag sa rājasa (masigla at maharlikang ningning), at naroon din ang dakilang tahanan ni Nandī. Sa mismong lugar na iyon, namamasdan din ang Baka—si Nandī—na ang anyo ay mismong tapas, ang banal na pag-aayuno at pagninilay.

Verse 112

सद्योजातस्य तत्स्थानं पंचमावरणं परम् । वामदेवस्य च स्थानं चतुर्थावरणं पुनः

Ang luklukan ni Sadyojāta ay yaong kataas-taasang ikalimang āvaraṇa. At muli, ang luklukan ni Vāmadeva ay ang ikaapat na āvaraṇa.

Verse 113

अघोरनिलयं पश्चात्तृतीयावरणं परम् । पुरुषस्यैव सांबस्य द्वितीयावरणं शुभम्

Pagkaraan nito, ang kataas-taasang ikatlong āvaraṇa ay ang tahanan ni Aghora. At ang mapalad na ikalawang āvaraṇa ay tunay na kay Puruṣa, kay Śiva sa anyong Sāmbā (Śiva na kaisa ng Śakti).

Verse 114

ईशानस्य परस्यैव प्रथमावरणं ततः । ध्यानधर्मस्य च स्थानं पंचमं मंडपं ततः

Pagkaraan nito ay ang unang āvaraṇa na nauukol sa Kataas-taasang Īśāna. Kasunod nito ang luklukan ng dhyāna-dharma (disiplina ng pagninilay); at pagkatapos ay dumarating ang ikalimang maṇḍapa, ang banal na bulwagan.

Verse 115

बलिनाथस्य संस्थानं तत्र पूर्णामृतप्रदम् । चतुर्थं मंडपं पश्चाच्चंद्र शेखरमूर्तिमत्

Doon nakatindig ang banal na luklukan ni Balinātha, na nagkakaloob ng ganap na amṛta (walang-kamatayang biyaya). Higit pa roon ay ang ikaapat na maṇḍapa, na may anyo ni Chandrashekhara—si Śiva na may buwan sa Kanyang tuktok.

Verse 116

सोमस्कंदस्य च स्थानं तृतीयं मंडपं परम् । द्वितीयं मंडपं नृत्यमंडपं प्राहुरास्तिकाः

Ang ikatlo, ang pinakadakilang maṇḍapa, ay ipinahahayag na banal na pook ni Somāskanda. Ipinapahayag din ng mga tapat na ang ikalawang maṇḍapa ay ang Nṛtya-maṇḍapa, ang Bulwagan ng Sayaw.

Verse 117

प्रथमं मूलमायायाः स्थानं तत्रैव शोभनम् । ततः परं गर्भगृहं लिंगस्थानं परं शुभम्

Una, itatag doon ang marikit na luklukan ni Mūla-Māyā. Pagkaraan, sa kaloob-looban, itayo ang garbhagṛha—ang pinakabanal at lubhang mapalad na pook para sa Liṅga.

Verse 118

नंदिसंस्थानतः पश्चान्न विदुः शिववैभवम् । नंदीश्वरो बहिस्तिष्ठन्पंचाक्षरमुपासते

Ang mga nananatili sa labas ng pook ni Nandin ay hindi tunay na nakakikilala sa kadakilaan ni Śiva. Kaya si Nandīśvara, na nakatindig sa labas sa tapat na paglilingkod, ay sumasamba sa Panginoon sa pamamagitan ng mantrang Pañcākṣara.

Verse 119

एवं गुरुक्रमाल्लब्धं नंदीशाच्च मया पुनः । ततः परं स्वसंवेद्यं शिवे नैवानुभावितम्

Kaya nito, natamo ko ito sa sunod-sunod na linya ng mga guru, at muli mula kay Nandīśa. Ngunit ang higit pa rito—ang dapat tuwirang mapagtanto sa loob ng sarili—ay hindi magagawang isalaysay, kahit tungkol pa kay Śiva.

Verse 120

शिवस्य कृपया साक्षाच्छिव लोकस्य वैभवम् । विज्ञातुं शक्यते सर्वैर्नान्यथेत्याहुरास्तिकाः

Tanging sa biyaya ni Śiva lamang tunay na mauunawaan ng lahat ang karilagan ng Śivaloka; ipinahahayag ng mga may pananampalataya na hindi ito malalaman sa ibang paraan.

Verse 121

एवंक्रमेणमुक्ताः स्युर्ब्राह्मणा वै जितेंद्रि यः । अन्येषां च क्रमं वक्ष्ये गदतः शृणुतादरात्

Sa ganitong pagkakasunod-sunod, ang mga mapagpigil na brahmana ay tunay na mapapalaya. Ngayon ay ipapaliwanag ko ang itinakdang pagkakasunod-sunod para sa iba—makinig nang mabuti.

Verse 122

गुरूपदेशाज्जाप्यं वै ब्राह्मणानां नमोऽतकम् । पंचाक्षरं पंचलक्षमायुष्यं प्रजपेद्विधिः

Matapos makatanggap ng turo mula sa Guru, ang isang Brahmana ay dapat magsagawa ng japa ng 'namo' mantra. Ayon sa tamang alituntunin, dapat niyang bigkasin ang limang-titik na (Pañcākṣara) mantra nang limang daang libong beses para sa pagkamit ng mahabang buhay.

Verse 123

स्त्रीत्वापनयनार्थं तु पंचलक्षं जपेत्पुनः । मंत्रेण पुरुषो भूत्वा क्रमान्मुक्तो भवेद्बुधः

Upang alisin ang kalagayan ng pagkababae, dapat ulitin muli ang mantra nang limang daang libong beses. Sa pamamagitan ng kapangyarihan ng mantra na iyon, sa pagiging isang lalaki (na karapat-dapat), ang matalino ay unti-unting mapapalaya.

Verse 124

क्षत्रियः पंचलक्षेण क्षत्त्रत्वमपनेष्यति । पुनश्च पंचलक्षेण क्षत्त्रियो ब्राह्मणो भवेत्

Sa pamamagitan ng limang lakh (ng bilang), ang isang kshatriya ay nagwawaksi ng pagka-kshatriya; at muli, sa pamamagitan ng isa pang limang lakh, ang kshatriya na iyon ay nagiging isang brahmana. Kaya itinuturo ng Purana ang panloob na pagpipino sa pamamagitan ng disiplinang nakatuon kay Shiva.

Verse 125

मंत्रसिद्धिर्जपाच्चैव क्रमान्मुक्तो भवैन्नरः । वैश्यस्तु पंचलक्षेण वैश्यत्वमपनेष्यति

Sa pamamagitan ng disiplinadong mantra-japa, ang mantra-siddhi ay tiyak na lilitaw; at sa tamang pagkakasunod-sunod, ang isang tao ay mapapalaya. Ang isang Vaiśya, sa pagkumpleto ng limang lakh (ng mga pag-uulit), ay nagwawaksi ng naglilimitang kalagayan ng 'Vaiśyahood'.

Verse 126

पुनश्च पंचलक्षेण मंत्रक्षत्त्रिय उच्यते । पुनश्च पंचलक्षेण क्षत्त्रत्वमपनेष्यति

Muli, sa pagganap ng limang lakh (500,000) na japa, siya’y ipinahahayag na ‘mantra-kṣatriya’—isang mandirigmang espirituwal na pinalalakas ng mantra. At sa isa pang limang lakh, ang katayuang kṣatriya ay iniiwan din, habang ang nagsasanay ay lumalampas maging sa pagkakakilanlang iyon sa mas malalim na paghinog ng mantra.

Verse 127

पुनश्च पंचलक्षेण मंत्रब्राह्मण उच्यते । शूद्र श्चैव नमओंतेन पंचविंशतिलक्षतः

Dagdag pa, sa pagganap ng limang lakh na japa, siya’y tinatawag na “mantra-brāhmaṇa,” ibig sabihi’y nalinis at naitatag sa disiplina ng mantra. At maging ang isang Śūdra, sa pagbigkas ng Nama–Oṁ mantra nang dalawampu’t limang lakh (2,500,000) ulit, ay nakakamit ang gayong katayuan.

Verse 128

मंत्रविप्रत्वमापद्य पश्चाच्छुद्धो भवेद्द्विजः । नारीवाथ नरो वाथ ब्राह्मणो वान्य एव वा

Pagkamit ng katayuang “brāhmaṇa na isinilang sa mantra” sa pamamagitan ng pagtatalaga (dīkṣā) sa mantra, siya’y nagiging dalisay pagkatapos. Babae man o lalaki—brāhmaṇa man o iba pa ayon sa kapanganakang makamundo—sa pamamagitan ng mantra ay nagiging karapat-dapat sa landas ng kadalisayan ni Śiva.

Verse 129

नमोन्तं वा नमःपूर्वमातुरः सर्वदा जपेत् । ततः स्त्रीणां तथैवोह्यगुरुर्निर्दर्शयेत्क्रमात्

Ang taong may karamdaman o nasa dalamhati ay dapat laging mag-japa ng mantra, maging yaong nagtatapos sa “namaḥ” o nagsisimula sa “namaḥ.” Pagkaraan, ang Guru ay dapat ding magturo sa mga babae, ipinapakita ang wastong ayos nang sunod-sunod, hakbang sa hakbang.

Verse 130

साधकः पंचलक्षान्ते शिवप्रीत्यर्थमेव हि । महाभिषेक नैवेद्यं कृत्वा भक्तांश्च पूजयेत्

Kapag natapos ng sādhaka ang limang lakṣa ng mantra-japa, tanging para sa kagalakan ni Panginoong Śiva, dapat niyang isagawa ang dakilang pagbubuhos (mahābhiṣeka), maghandog ng naivedya, at igalang at sambahin din ang mga deboto ni Śiva.

Verse 131

पूजया शिवभक्तस्य शिवः प्रीततरो भवेत् । शिवस्य शिवभक्तस्य भेदो नास्ति शिवो हि सः

Sa pagsamba sa isang deboto ni Śiva, lalo pang nalulugod si Śiva. Walang pagkakaiba sa pagitan ni Śiva at ng Kanyang deboto, sapagkat ang debotong iyon ay tunay na Śiva (sa biyaya at pagkakaisa ng debosyon).

Verse 132

शिवस्वरूपमंत्रस्य धारणाच्छिव एव हि । शिवभक्तशरीरे हि शिवे तत्परमो भवेत्

Sa pag-iingat sa loob ng sarili ng mantra na siyang mismong kalikasan ni Śiva, ang tao’y tunay na nagiging Śiva. At sa katawan ng deboto ni Śiva, sumisilang ang sukdulang pagtalima—ang isip ay lubos na nakatuon kay Śiva lamang.

Verse 133

शिवभक्ताः क्रियाः सर्वा वेदसर्वक्रियां विदुः । यावद्यावच्छिवं मंत्रं येन जप्तं भवेत्क्रमात्

Ang lahat ng pagsasagawa ng mga deboto ni Śiva ay dapat maunawaang taglay ang kabuuan ng mga ritwal na Veda. Sapagkat ayon sa wastong pagkakasunod, gaano man karami ang pagbigkas-japa ng mantra ni Śiva, gayon din napupunan ang bunga ng lahat ng banal na gawain.

Verse 134

तावद्वै शिवसान्निध्यं तस्मिन्देहे न संशयः । देवीलिंगं भवेद्रू पं शिवभक्तस्त्रियास्तथा

Hangga’t nananatili ang kalagayang iyon, walang pag-aalinlangan na sa mismong katawang iyon ay may malapit na presensya ni Śiva. Gayundin, sa babaeng deboto ni Śiva, ang anyo ay namamarkahan ng tanda ng Diyosa (Devī-liṅga).

Verse 135

यावन्मंत्रं जपेद्देव्यास्तावत्सान्निध्यमस्ति हि । शिवं संपूजयेद्धीमान्स्वयं वै शब्दरूपभाक्

Habang inuusal ang mantra ng Diyosa (Devī), sa gayon ding tagal tunay na nananatili ang Kanyang malapit na presensya. Kaya ang marunong na deboto ay dapat sumamba kay Śiva nang lubos na paggalang, sapagkat siya mismo’y nakikibahagi sa anyo ng banal na tunog (mantra).

Verse 136

स्वयं चैव शिवो भूत्वा परां शक्तिं प्रपूजयेत् । शक्तिं बेरं च लिंगं च ह्यालेख्या मायया यजेत्

Sa panloob na pagkakakilanlan na siya mismo ay si Śiva, dapat sambahin ang Kataas-taasang Śakti. Sa kapangyarihan ng banal na pagninilay at paggunita, sambahin din ang Śakti, ang anyong Bera (larawang-diyos), at ang Liṅga—na iginuguhit sa isip at inaalayan ng pagpupugay.

Verse 137

शिवलिंगं शिवं मत्वा स्वात्मानं शक्तिरूपकम् । शक्तिलिंगं च देवीं च मत्वा स्वं शिवरूपकम्

Sa pagkakabatid na ang Śiva-liṅga ay si Śiva mismo, pagnilayan ang sariling Sarili na may anyo ng Śakti. At sa pagkakabatid na ang Śakti-liṅga at ang Devī ay Śakti, pagnilayan ang sarili na may anyo ni Śiva.

Verse 138

शिवलिंगं नादरूपं बिंदुरूपं तु शक्तिकम् । उपप्रधानभावेन अन्योन्यासक्तलिंगकम्

Ang Śiva-liṅga ay may kalikasan ng Nāda (ang unang tunog sa loob), at ang Śakti ay may kalikasan ng Bindu (ang binhing-tuldok). Sa ugnayang pangunahing at pantulong, sila’y di-mapaghihiwalay—kaya ang liṅga ay laging kaisa ng Śakti.

Verse 139

पूजयेच्च शिवं शक्तिं स शिवो मूलभावनात् । शिवभक्ताञ्छिवमंत्ररूपकाञ्छिवरूपकान्

Sambahin si Śiva kasama ang Śakti; sapagkat sa ugat na pagninilay sa pinakapundamental na katotohanan, ang sumasamba ay nagiging kawangis ni Śiva. Parangalan din ang mga deboto ni Śiva—na mga katawan ng mantra ni Śiva at tunay na mga anyo ni Śiva mismo.

Verse 140

षोडशैरुपचारैश्च पूजयेदिष्टमाप्नुयात् । येन शुश्रूषणाद्यैश्च शिवभक्तस्य लिंगिनः

Sa pagsamba (kay Śiva) sa pamamagitan ng labing-anim na handog na kaugalian (ṣoḍaśopacāra), natatamo ang ninanais na bunga. Gayundin, sa tapat na paglilingkod—na nagsisimula sa maingat na pagdalo at pag-aasikaso—sa isang Śiva-bhakta na nagtataglay ng banal na liṅga, natatamo rin ang gayunding mapalad na bunga.

Verse 141

आनंदं जनयेद्विद्वाञ्छिवः प्रीततरो भवेत् । शिवभक्तान्सपत्नीकान्पत्न्या सह सदैव तत्

Ang marunong ay dapat magpalaganap ng kagalakan; sa gayon, si Śiva ay lalo pang nalulugod magpakailanman. Kaya, laging kasama ang sariling asawa, dapat pasayahin ang mga deboto ni Śiva—lalo na yaong dumating na kasama ang kanilang mga asawa.

Verse 142

पूजयेद्भोजनाद्यैश्च पंच वा दश वा शतम् । धने देहे च मंत्रे च भावनायामवंचकः

Sambahin (si Śiva) sa pamamagitan ng mga handog gaya ng pagkain—maging lima, sampu, o kahit isang daan (ang bilang). Sa yaman, sa asal ng katawan, sa pagsasanay ng mantra, at sa panloob na pagninilay, dapat siyang walang daya at panlilinlang.

Verse 143

शिवशक्तिस्वरूपेण न पुनर्जायते भुवि । नाभेरधो ब्रह्मभागमाकंठं विष्णुभागकम्

Ang sinumang nananahan sa tunay na kalikasan ni Śiva na kaisa ni Śakti ay hindi na muling isisilang sa lupa. Ang nasa ibaba ng pusod ay bahagi ni Brahmā, at hanggang sa lalamunan ay bahagi ni Viṣṇu.

Verse 144

मुखं लिंगमिति प्रोक्तं शिवभक्तशरीरकम् । मृतान्दाहादियुक्तान्वा दाहादिरहितान्मृतान्

Ipinahayag na ang katawan ng deboto ni Śiva ay siya mismong Liṅga, at ang mukha ang Liṅga (ang pinakabanal na anyo nito). Ang aral na ito ay para sa yumao—maging naisagawa man ang mga ritwal tulad ng pagsusunog ng bangkay, o kahit hindi naisagawa ang gayong mga ritwal.

Verse 145

उद्दिश्य पूजयेदादिपितरं शिवमेव हि । पूजां कृत्वादिमातुश्च शिवभक्तांश्च पूजयेत्

Sa wastong layon, sambahin ang Sinaunang Ama—walang iba kundi ang Panginoong Śiva. Pagkatapos maisagawa ang pagsamba sa Sinaunang Ina, igalang at sambahin din ang mga deboto ni Śiva.

Verse 146

पितृलोकं समासाद्यक्रमान्मुक्तो भवेन्मृतः । क्रियायुक्तदशभ्यश्च तपोयुक्तो विशिष्यते

Pagdating ng yumao sa Pitṛloka, ang daigdig ng mga ninuno, siya’y mapapalaya sa takdang pagkakasunod ng panahon. At sa sampung taong masigasig sa mga ritwal, ang may tapas (pagpapakasakit at disiplina) ang itinuturing na higit na dakila.

Verse 147

तपोयुक्तशतेभ्यश्च जपयुक्तो विशिष्यते । जपयुक्तसहस्रेभ्यः शिवज्ञानी विशिष्यते

Sa daan-daang nagsasagawa ng pag-aayuno at pagtitika (tapas), ang mas nakahihigit ay yaong debotong nagja-japa ng mantra; at sa libu-libong nagja-japa, ang nakakakilala kay Śiva (Śiva-jñānī) ang higit na nakahihigit.

Verse 148

शिवज्ञानिषु लक्षेषु ध्यानयुक्तो विशिष्यते । ध्यानयुक्तेषु कोटिभ्यः समाधिस्थो विशिष्यते

Sa daan-libong may kaalaman kay Śiva, ang nakatatag sa dhyāna (pagmumuni) ang higit na dakila; at sa milyun-milyong nakatatag sa dhyāna, ang matibay na nananahan sa samādhi ang higit na dakila.

Verse 149

उत्तरोत्तर वै शिष्ट्यात्पूजायामुत्तरोत्तरम् । फलं वैशिष्ट्यरूपं च दुर्विज्ञेयं मनीषिभिः

Tunay nga, habang ang pagsamba (pūjā) ay lalong nagiging mas pino at wasto, ang bunga nito’y lalong tumataas nang sunod-sunod. Gayunman, ang natatanging pagkakaiba-iba ng mga bungang iyon ay mahirap maunawaan—kahit ng marurunong.

Verse 150

तस्माद्वै शिवभक्तस्य माहात्म्यं वेत्ति को नरः । शिवशक्त्योः पूजनं च शिवभक्तस्य पूजनम्

Kaya nga, sinong tao ang tunay na makaaalam ng kadakilaan ng deboto ni Śiva? Sapagkat ang pagsamba kay Śiva at kay Śakti ay siya ring pagsamba sa deboto ni Śiva.

Verse 151

कुरुते यो नरो भक्त्या स शिवः शिवमेधते । य इमं पठतेऽध्यायमर्थवद्वेदसंमतम्

Sinumang gumawa nito nang may debosyon ay nagiging kaisa ni Śiva at umuunlad sa Śiva, at nakakamit ang mapalad na kasaganaan ni Śiva. At sinumang bumibigkas ng kabanatang ito—makabuluhan at sang-ayon sa diwa ng mga Veda—tumatanggap din ng banal na biyayang iyon.

Verse 152

शिवज्ञानी भवेद्विप्रः शिवेन सह मोदते । श्रावयेच्छिवभक्तांश्च विशेषज्ञो मनीश्वराः

Ang isang Brahmin na tunay na nakakakilala kay Śiva ay nagiging tagapagtanto ni Śiva; siya’y nagagalak sa pakikipag-isa kay Śiva. Bilang isang mapanuri at marunong na guro, nararapat din niyang bigkasin at ituro (ang aral na ito) sa mga deboto ni Śiva.

Verse 153

शिवप्रसादशिद्धिः स्याच्छिवस्य कृपया बुधाः

O mga pantas, ang tagumpay na dumarating sa pamamagitan ng biyaya ni Śiva ay sumisibol lamang dahil sa habag ni Śiva mismo.