Adhyaya 32
Uma SamhitaAdhyaya 3252 Verses

Aditi’s Progeny and the Twelve Ādityas (Manvantara Genealogy)

Inilalahad ang Adhyāya na ito bilang paghahatid ni Sūta kay Śaunaka: binibilang ni Sūta ang mga asawa ni Kaśyapa at mga kaugnay na angkan—Aditi, Diti, Surasā, Iḷā/Ilā, Danu, Surabhi, Vinatā, Tāmrā, Krodhavaśā, at iba pa—at saka tumutungo sa kanilang mga supling sa loob ng mga naunang manvantara. Ang sentro ng kabanata ay ang muling paglitaw ayon sa manvantara at ang muling pag-uuri ng mga tungkulin ng mga nilalang na dibino: ang mga Tuṣita ay nagtitipon para sa kapakanan ng mga daigdig at pumapasok kay Aditi upang ipanganak sa susunod na siklo, na nagbubunga ng labindalawang Āditya. Itinatala ang mahahalagang Āditya—Viṣṇu, Śakra (Indra), Aryamā, Dhātā, Tvaṣṭā, Pūṣā, Vivasvān, Savitā, Mitra, Varuṇa, Aṃśa, at Bhaga—na nag-uugnay sa talaangkanan at sa pamamahala ng kosmos (mga diyos na solar, kaayusan, kapangyarihan, at kasaganaan). Binabanggit din ang dalawampu’t pitong asawa ni Soma at ang kanilang maningning na mga anak, na nagpapalawak sa kabanata tungo sa teolohiyang pang-astral at pangkalendaryo. Sa mas malalim na diwa, ipinapakita ng Adhyāya kung paanong ang paikot na panahon (manvantara) ay nag-iingat ng mga banal na tungkulin habang nagbabago ang mga pangalan at anyo, isang mahalagang paraan ng Purāṇa upang iangkop ang teolohiya sa pag-ikot ng sansinukob.

Shlokas

Verse 1

सूत उवाच । अदितिर्दितिश्च सुरसारिष्टेला दनुरेव च । सुरभिर्विनता चेला ताम्रा क्रोधवशा तथा

Sinabi ni Sūta: sina Aditi at Diti; sina Surasā, Ariṣṭā, Ilā, at Danu; sina Surabhi, Vinatā, Celā, Tāmrā, at gayundin si Krodhavaśā—ang mga ito ay binanggit ayon sa pagkakasunod.

Verse 2

कदूर्मुनिश्च विप्रेन्द्र तास्वपत्यानि मे शृणु । पूर्वमन्वंतरे श्रेष्ठे द्वादशासन्सुरोत्तमाः

O pinakadakila sa mga Brahmin, pakinggan mo mula sa akin ang tungkol sa mga supling na isinilang mula sa kanila. Sa marangal na naunang Manvantara, may labindalawa—ang pinakapanguna sa mga diyos.

Verse 3

तुषिता नाम तेऽन्योन्यमूचुर्वैवस्वतेंतरे । उपस्थिते सुयशसश्चाक्षुषस्यांतरे मनोः

Pagkaraan, ang mga diyos na tinatawag na Tuṣita ay nag-usap-usap: “Sa Vaivasvata Manvantara, nang ang mabuti at bantog na Manu ng Cākṣuṣa Manvantara ay dumalo (muli) sa kapulungan ng mga diyos…”

Verse 4

हिताय सर्वलोकानां समागम्य परस्परम् । आगच्छतस्तु तानूचुरदितिं च प्रविश्य वै

Para sa kapakanan ng lahat ng mga daigdig, sila’y nagtipon at nagpayuhan sa isa’t isa. Pagkaraan, nang sila’y umalis, sila’y nagsalita—at tunay na pumasok kay Aditi, ang kanilang ina.

Verse 5

मन्वंतरे प्रसूयामस्सतां श्रेयो भविष्यति । एवमुक्तास्तु ते सर्वे चाक्षुषस्यान्तरे मनोः

“Sa darating na Manvantara kami’y isisilang; ito’y magiging sanhi ng kapakanan ng mga matuwid.” Sa gayong pananalita, silang lahat ay nagpasya nang gayon sa Manvantara ni Manu Cākṣuṣa.

Verse 6

मारीचात्कश्यपाज्जातास्तेऽदित्यां दक्षकन्यया । तत्र विष्णुश्च शक्रश्च जज्ञाते पुनरेव हि

Mula kay Marīci ay isinilang si Kaśyapa; at mula kay Kaśyapa, sa pamamagitan ni Aditi—anak na babae ni Dakṣa—isinilang ang mga banal na nilalang na iyon. Sa mismong angkang iyon, si Viṣṇu at si Śakra (Indra) ay tunay na muling isinilang.

Verse 7

अर्यमा चैव धाता च त्वष्टा पूषा तथैव च । विवस्वान्सविता चैव मित्रावरुण एव च

Si Aryaman at si Dhātā, si Tvaṣṭṛ, si Pūṣan din; si Vivasvān, si Savitṛ, at gayundin sina Mitra at Varuṇa—ang mga ito ay dapat maunawaang kabilang sa mga banal na pagpapakita na pinupuri sa sagradong salaysay na ito.

Verse 8

अंशो भगश्चातितेजा आदित्या द्वादश स्मृताः । पूर्वमासन्ये तुषितास्सुराः

Si Aṁśa, si Bhaga, at si Atitejas—sila’y inaalala bilang kabilang sa labindalawang Āditya. Noong unang panahon, umiiral din ang mga deva na tinatawag na Tuṣita.

Verse 9

पुरैव तस्यांतरे तु आदित्या द्वादश स्मृताः । इति प्रोक्तानि क्रमशोऽदित्यपत्यानि शौनक

O Śaunaka, sa naunang bahagi ng salaysay ding iyon ay inaalala na ang mga Āditya ay labindalawa; kaya ang mga anak ni Aditi ay naipahayag na ayon sa wastong pagkakasunod-sunod.

Verse 10

सप्तविंशति याः प्रोक्तास्सोमपत्न्योऽथ सुव्रताः । तासामपत्यान्यभवन्दीप्तयोऽमिततेजसः

Ang dalawampu’t pitong banal at marangal na asawa ni Soma na nabanggit—yaong may dakilang panata—ay nagkaanak na nagniningning, taglay ang di-masukat na kaningningan.

Verse 11

अरिष्टनेमिपत्नीनामपत्यानीह षोडश । बहुपुत्रस्य विदुषश्चतस्रो यास्सुताः स्मृताः

Dito, sinasabing ang mga asawa ni Ariṣṭanemi ay may labing-anim na anak. At tungkol sa marunong na si Bahuputra, apat na anak na babae ang inaalala sa tradisyon.

Verse 12

कृशाश्वस्य तु देवर्षे देवप्रहरणाः स्मृताः । भार्म्यायामर्चिषि मुने धूम्रकेशस्तथैव च

O banal na rishi na si Kṛśāśva, ang mga ito’y inaalala bilang mga sandatang makalangit. At gayundin, O muni, nakikilala ito sa Bhārmyā, sa Arciṣi, at tinatawag din na Dhūmrakeśa.

Verse 13

स्वधा सती च द्वे पत्न्यौ स्वधा ज्येष्ठा सती परा । स्वधासूत पितॄन्वेदमथर्वाङ्गिरसं सती

Si Svadhā at si Satī ang dalawa niyang asawa—si Svadhā ang nakatatanda, at si Satī ang isa pa. Mula kay Svadhā isinilang ang mga Pitṛ (mga diyos na ninuno), at mula kay Satī isinilang ang Veda na Atharvāṅgirasa (ang tradisyong Atharva).

Verse 14

एते युगसहस्रांते जायंते पुनरेव हि । सर्वदेवनिकायाश्च त्रयस्त्रिंशत्तु कामजाः

Sa pagtatapos ng isang libong yuga, ang mga nilalang na ito’y tunay na muling isinisilang. At ang buong kapulungan ng mga deva—ang tatlumpu’t tatlo—ay sinasabing sumibol mula sa kalooban (pagnanasa).

Verse 15

यथा सूर्य्यस्य नित्यं हि उदयास्तमयाविह । एवं देवानिकास्ते च संभवंति युगेयुगे

Kung paanong ang araw ay walang palyang sumisikat at lumulubog araw-araw, gayon din ang mga pangkat ng mga deva ay muling lumilitaw, yugto sa yugto, ayon sa kaayusang kosmiko ng Panginoon.

Verse 16

दित्यां बभूवतुः पुत्रौ कश्यपादिति नः श्रुतम् । हिरण्यकशिपुश्चैव हिरण्याक्षश्च वीर्यवान्

Narinig namin na mula kay Diti, sa pamamagitan ni Kaśyapa, ay isinilang ang dalawang anak na lalaki—si Hiraṇyakaśipu at ang makapangyarihang si Hiraṇyākṣa.

Verse 17

सिंहिका ह्यभवत्कन्या विप्रचित्तेः परिग्रहः । हिरण्यकशिपोः पुत्राश्चत्वारः प्रथितौजसः

Si Siṃhikā ay naging isang anak na babae (sa angkang iyon) at tinanggap bilang kabiyak ni Vipracitti. At si Hiraṇyakaśipu ay may apat na anak na lalaki, bantog sa kanilang dakilang lakas.

Verse 18

अनुह्रादश्च ह्रादश्च संह्रादश्चैव वीर्यवान् । प्रह्रादश्चानुजस्तत्र विष्णुभक्तिविचारधीः

Sa angkang lahing iyon ay naroon sina Anuhrāda, Hrāda, at si Saṃhrāda, pawang lahat sa lakas at kagitingan; at naroon din si Prahrāda, ang nakababatang kapatid, na ang isip ay nakatuon sa pagninilay sa debosyon kay Panginoong Viṣṇu.

Verse 19

अनुह्रादस्य सूर्यायां पुलोमा महिषस्तथा । ह्रादस्य धमनिर्भार्यासूत वातापिमिल्वलम्

Mula kay Anuhrāda at kay Sūryā, si Pulomā ay nagsilang kay Mahiṣa. At ang asawa ni Hrāda na si Dhamanī ay nagsilang kina Vātāpi at Ilvala.

Verse 20

संह्रादस्य कृतिर्भार्यासूतः पंचजनं ततः । विरोचनस्तु प्राह्रादिर्देव्यास्तस्याभवद्बलिः

Ang asawa ni Saṃhrāda na si Kṛti ay nagsilang kay Pañcajana. At si Virocana—na anak ni Prahrāda—ay may asawang nagngangalang Devī; mula sa kanya ay isinilang si Bali.

Verse 21

बलेः पुत्रशतं त्वासीदशनायां मुनीश्वर । बलिरासीन्महाशैवः शिवभक्तिपरायणः

O marangal na muni, si Bali ay may sandaang anak na lalaki kay Aśanā. Si Bali mismo ay isang dakilang Śaiva, isang tapat na bhakta ni Śiva, matatag sa pagsamba at pag-ibig sa Panginoon.

Verse 22

दानशील उदारश्च पुण्यकीर्ति तपाः स्मृतः । तत्पुत्रो बाणनामा यत्सोऽषि शैववरस्सुधीः । यस्संतोष्य शिवं सम्यग्गाणपत्यमवाप ह

Siya ay kilala bilang Tapāḥ—mapagkawanggawa, bukas-palad, at bantog sa banal na karangalan at tapas. Ang kanyang anak ay nagngangalang Bāṇa; siya’y marunong, marangal ang loob, at isang natatanging deboto ni Śiva. Nang lubos niyang mapasaya si Śiva ayon sa dharma, natamo niya ang katayuang Gaṇapati, pinuno sa mga gaṇa ni Śiva.

Verse 23

सा कथा श्रुतपूर्वा ते बाणस्य हि महात्मनः । कृष्णं यस्समरे वीरस्सुप्रसन्नं चकार ह

Narinig mo na ba ang salaysay tungkol kay Bāṇa na dakila ang loob? Siya ang bayani na sa digmaan ay lubos na nagpasaya kay Kṛṣṇa.

Verse 24

हिरण्याक्षसुताः पंच पंडितास्तु महाबलाः । कुकुरः शकुनिश्चैव भूतसंतापनस्तथा

May limang anak na lalaki si Hiraṇyākṣa—mga pantas at lubhang makapangyarihan—na sina Kukura, Śakuni, Bhūtasaṃtāpana, at ang iba pa sa limang iyon.

Verse 25

महानादश्च विक्रांतः कालनाभस्तथैव च । इत्युक्ता दितिपुत्राश्च दनोः पुत्रान्मुने शृणु

“Mahānāda, Vikrānta, at gayundin si Kālanābha—sila ang nabanggit na mga anak ni Diti. Ngayon, O muni, pakinggan mo ang mga anak ni Danu.”

Verse 26

अभवन्दनुपुत्राश्च शतं तीव्रपराक्रमाः । अयोमुखश्शंबरश्च कपोलो वामनस्तथा

Mayroon ding sandaang anak si Danu, na may mabangis na katapangan: Ayomukha, Śambara, Kapola, at gayundin si Vāmana.

Verse 27

वैश्वानरः पुलोमा च विद्रावणमहाशिरौ । स्वर्भानुर्वृषपर्वा च विप्रचित्तिश्च वीर्यवान्

Naroon din sina Vaiśvānara, Pulomā, Vidrāvaṇa, Mahāśiras, Svarbhānu, Vṛṣaparvā, at ang makapangyarihang Vipracitti.

Verse 28

एते सर्वे दनोः पुत्राः कश्यपादनुजज्ञिरे । एषां पुत्राञ्च्छृणु मुने प्रसंगाद्वच्मि तेऽनघ

Ang lahat ng ito ay mga anak ni Danu, na isinilang kay Kaśyapa. Ngayon, O muni na walang dungis, pakinggan mo ang mga anak ng mga ito; isasalaysay ko sa iyo ayon sa pagkakasunod, kapag dumating ang pagkakataon.

Verse 29

स्वभार्नोस्तु प्रभा कन्या पुलोम्नस्तु शची सुता । उपदानवी हयशिरा शर्म्मिष्ठा वार्षपर्वणी

Mula kay Svabhānu ay isinilang ang dalagang si Prabhā; mula kay Puloman ay isinilang si Śacī, ang kaniyang anak na babae. Mula kay Upadānavī ay isinilang si Hayaśirā; at (sa ibang angkan) si Śarmiṣṭhā, anak na babae ni Vṛṣaparvan.

Verse 30

पुलोमा पुलोमिका चैव वैश्वानरसुते उभे । बह्वपत्ये महावीर्य्ये मारीचेस्तु परिग्रहः

Si Pulomā at si Pulomikā—kapwa mga anak na babae ni Vaiśvānara—ay pinagkalooban ng maraming supling at dakilang lakas; sila’y naging mga kabiyak ni Marīci.

Verse 31

तयोः पुत्रसहस्राणि षष्टिर्दानवनन्दनाः । मरीचिर्जनयामास महता तपसान्वितः

Taglay ang matinding tapas, si Marīci ay nagkaanak para sa kanila ng animnapung libong anak na lalaki—mga makapangyarihang supling sa hanay ng mga Dānava.

Verse 32

इति श्रीशिवमहापुराणे पञ्चम्या मुमासंहितायां कश्यपवंशवर्णनं नाम द्वात्रिंशोऽध्यायः

Sa gayon, sa Śrī Śiva Mahāpurāṇa, sa ikalimang aklat—ang Umāsaṃhitā—nagtatapos ang ika-32 kabanata na pinamagatang “Paglalarawan ng Lahi ni Kaśyapa.”

Verse 33

पितामहप्रसादेन ये हताः सव्यसाचिना । सिंहिकायामथोत्पन्ना विप्रचित्तेस्सुतास्तथा

Sa biyaya ng Lolo ng Sansinukob (Brahmā), yaong mga napatay ni Savyasācin (Arjuna) ay muling isinilang—sumibol mula kay Siṁhikā, at gayundin bilang mga anak na lalaki ni Vipracitti.

Verse 34

दैत्यदानवसंयोगाज्जातास्तीव्रपराक्रमाः । सैंहिकेया इति ख्यातास्त्रयोदश महाबलाः

Mula sa pagsasanib ng mga Daitya at mga Dānava ay isinilang ang labintatlong nilalang na lubhang magiting at makapangyarihan, na tanyag sa pangalang “Saiṃhikeyas.”

Verse 35

राहुः शल्यो सुबलिनो बलश्चैव महाबलः । वातापिर्नमुचिश्चैवाथेल्वलः स्वसृपस्तथा

Si Rāhu, Śalya, Subalī, Bala, at Mahābala; si Vātāpi at Namuci; at saka si Elvala, gayundin si Svasṛpa—sila ang pangkat na binabanggit sa pagbilang na ito.

Verse 36

अजिको नरकश्चैव कालनाभस्तथैव च । शरमाणश्शरकल्पश्च एते वंशविवर्द्धनाः

Si Ajika, Naraka, Kālanābha, Śaramāṇa, at Śarakalpa—sila nga ang mga nagpalago at nagpanatili ng angkan, na nagpasagana sa lahi.

Verse 37

एषां पुत्राश्च पौत्राश्च दनुवंशविवर्द्धनाः । बहवश्च समुद्भूता विस्तरत्वान्न वर्णिताः

Mula sa kanila ay isinilang ang maraming anak at apo na nagpalawak sa angkan ni Danu. Sila’y lumitaw sa napakaraming bilang; sapagkat hahaba nang labis ang salaysay, hindi na sila inilarawan nang detalyado.

Verse 38

संह्रादस्य तु दैतेया निवातकवचाः कुले । उत्पन्ना मरुतस्तस्मिंस्तपसा भावितात्मनः

Mula kay Saṃhrāda, sa angkan ng mga Daitya, isinilang ang mga Nivātakavaca; at mula sa yaong asceta na pinadalisay ang kalooban sa pamamagitan ng tapas, lumitaw ang mga Marut.

Verse 39

षण्मुखाद्या महासत्त्वास्ताम्रायाः परिकीर्तिताः । काकी श्येनी च भासी च सुग्रीवी च शुकी तथा

Ang mga dakilang nilalang, na nagsisimula kay Ṣaṇmukha, ay ipinahahayag na isinilang kay Tāmrā. Kabilang dito sina Kākī, Śyenī, Bhāsī, Sugrīvī, at gayundin si Śukī.

Verse 40

गृद्ध्रिकाश्वी ह्युलूकी च ताम्रा कन्याः प्रकीर्तिताः । काकी काकानजनयदुलूकी प्रत्युलूककान्

Ipinahayag na ang mga anak na babae niya ay sina Gṛddhrikāśvī, Ulūkī, at Tāmrā. Si Kākī ay nagsilang ng mga uwak, at si Ulūkī ay nagsilang ng mga pratyulūka, isang uri ng mga kuwago.

Verse 41

श्येनी श्येनांस्तथा भासी भासा न्गृद्धी तु गृध्रकान् । शुकी शुकानजनयत्सुग्रीवी शुभपक्षिणः

Ang babaeng lawin (śyenī) ay nagsilang ng mga lawin; gayundin, ang bhāsī ay nagsilang ng mga ibong bhāsa. Ang gṛddhī (babaeng buwitre) ay nagsilang ng mga buwitre. Ang babaeng loro ay nagsilang ng mga loro, at ang sugrīvī ay nagsilang ng mga ibong may mapalad na mga pakpak.

Verse 42

अश्वानुष्ट्रान्गर्दभांश्च ताम्रा च कश्यपप्रिया । जनयामास चेत्येवं ताम्रावंशाः प्रकीर्तिताः

Si Tāmrā, ang minamahal ni Kaśyapa, ay nagsilang ng mga kabayo, mga kamelyo, at mga asno. Sa ganitong paraan ipinahayag ang mga lahing nagmula kay Tāmrā.

Verse 43

विनतायाश्च पुत्रौ द्वावरुणो गरुडस्तथा । सुपर्णः पततां श्रेष्ठो नारुणस्स्वेन कर्मणा

Si Vinatā ay may dalawang anak—si Aruṇa at si Garuḍa. Si Garuḍa, na tinatawag ding Suparṇa, ang pinakadakila sa lahat ng lumilipad; si Aruṇa naman ay tanyag dahil sa sariling itinakdang tungkulin (bilang tagapagmaneho ng karwahe ng Araw).

Verse 44

सुरसायास्सहस्रं तु सर्पाणाममितौजसाम् । अनेकशिरसां तेषां खेचराणां महात्मनाम्

Tunay nga, si Surasā ay may isang libong makapangyarihang ahas na di masukat ang lakas: mga dakilang nilalang na naglalakbay sa himpapawid, at marami sa kanila’y may maraming ulo.

Verse 45

येषां प्रधाना राजानः शेषवासुकितक्षकाः । ऐरावतो महापद्मः कंबलाश्वतरावुभौ

Sa kanila, ang pangunahing mga haring ahas ay sina Śeṣa, Vāsuki, at Takṣaka; gayundin sina Airāvata, Mahāpadma, at ang dalawa—Kambala at Aśvatara.

Verse 46

ऐलापुत्रस्तथा पद्मः कर्कोटकधनंजयौ । महानीलमहाकर्णौ धृतराष्ट्रो बलाहकः

Sina Ailāputra at Padma; sina Karkoṭaka at Dhanañjaya; sina Mahānīla at Mahākarṇa; at gayundin sina Dhṛtarāṣṭra at Balāhaka—ito ang mga nāga na tanyag sa banal na salaysay.

Verse 47

कुहरः पुष्पदन्तश्च दुर्मुखास्सुमुखस्तथा । बहुशः खररोमा च पाणिरित्येवमादयः

“Kuhara, Puṣpadanta, Durmukha, at gayundin si Sumukha; gayon din sina Bahuśa, Khararomā, at Pāṇi—at iba pa na tulad nila.”

Verse 48

गणाः क्रोधवशायाश्च तस्यास्सर्वे च दंष्ट्रिणः । अंडजाः पक्षिणोऽब्जाश्च वराह्याः पशवो मताः

Ang lahat ng gaṇa na kabilang sa Kanya ay nasa ilalim ng paghahari ng poot, at silang lahat ay may pangil. Itinuring silang mga hayop ni Varāhī—mga nilikhang mula sa itlog, mga ibon, at yaong isinilang mula sa tubig.

Verse 49

अनायुषायाः पुत्राश्च पंचाशच्च महाबलाः । अभवन्बलवृक्षौ च विक्षरोऽथ बृहंस्तथा

Mula kay Anāyuṣā ay isinilang ang limampung anak na lalaki, pawang lubhang makapangyarihan. Kabilang sa mga tanyag sa kanila sina Balavṛkṣa, Vikṣara, at si Bṛhaṃs.

Verse 50

शशांस्तु जनयामास सुररभिर्महिषांस्तथा । इला वृक्षांल्लता वल्लीस्तृणजातीस्तु सर्वशः

Ang makalangit na Baka, si Surabhi, ay nagsilang ng mga kuneho, at gayundin ng mga kalabaw. Mula kay Ilā ay sumibol ang mga punò, mga baging, mga gumagapang na halaman, at lahat ng uri ng damo—na kumalat sa lahat ng dako.

Verse 51

खशा तु यक्षरक्षांसि मुनिरप्सरसस्तथा । अरिष्टासूत सर्पांश्च प्रभावैर्मानवोत्तमान्

Ang mga Khaśa, ang mga Yakṣa at Rākṣasa, pati ang mga muni at mga apsaras—kasama ang mga ahas na isinilang kay Ariṣṭā—sa kani-kanilang kapangyarihan, ay naging mga natatangi sa hanay ng mga tao.

Verse 52

एते कश्यपदायादाः कीर्तितास्ते मुनीश्वर । येषां पुत्राश्च पौत्राश्च शतशोऽथ सहस्रशः

O panginoon sa mga pantas, ang mga inapo ni Kaśyapa ay naisaad na sa iyo nang wasto—yaong ang mga anak at mga apo ay binibilang sa daan-daan, maging sa libu-libo.

Frequently Asked Questions

The chapter argues through narrative genealogy that divine offices persist across manvantara cycles: the Tuṣitas convene for lokahita, enter Aditi, and are reborn as the twelve Ādityas—linking cosmic administration to cyclical rebirth rather than one-time creation.

Genealogy functions as a symbolic map of cosmic law: Aditi represents an ordering matrix for devas, the Ādityas signify solar governance (ṛta/dharma, sovereignty, prosperity), and the Soma-wives gesture to calendrical/astral structuring—time itself as a theological instrument.

No distinct Śiva/Umā form is foregrounded in the sampled verses; the chapter is primarily cosmological and genealogical. Its Śaiva contribution is contextual: it embeds pan-Indic deities (e.g., Viṣṇu, Indra, Ādityas) within the Śiva Purāṇa’s larger Śaiva interpretive frame.