Mahādāna-prakaraṇa (The Doctrine of Great Gifts): Suvarṇa–Go–Bhūmi and Tulā-dāna

Verse 1

सनत्कुमार उवाच । शस्तानि घोरदानानि महादानानि नित्यशः । पात्रेभ्यस्तु प्रदेयानि आत्मानं तारयंति च

Wika ni Sanatkumāra: “Ang mga kaloob na karapat-dapat purihin—mga dakilang dāna, kahit yaong mahirap at nakapanghihilakbot gawin—ay dapat ibigay nang palagian, at sa karapat-dapat na tatanggap lamang. Ang gayong handog ay nagiging daan din ng pagliligtas sa sariling kaluluwa.”

Verse 2

हिरण्यदानं गोदानं भूमिदानं द्विजोत्तम । गृह्णंतो वै पवित्राणि तारयंति स्वमेव तम्

O pinakamainam sa mga dvija, yaong tumatanggap ng dāna ng ginto, dāna ng baka, at dāna ng lupa—mga handog na nagpapabanal—sa pamamagitan nito’y inililigtas din nila ang kanilang sarili.

Verse 3

सुवर्णदानं गोदानं पृथिवीदानमेव च । एतानि श्रेष्ठदानानि कृत्वा पापैः प्रमुच्यते

Ang dāna ng ginto, dāna ng baka, at dāna ng lupa—ito ang ipinahahayag na pinakadakilang mga kaloob. Kapag naisagawa ang mga dakilang kawanggawang ito, napapalaya ang tao mula sa mga kasalanan.

Verse 4

तुलादानानि शस्तानि गावः पृथ्वी सरस्वती । द्वे तु तुल्यबले शस्ते ह्यधिका च सरस्वती

Sa mga handog na ibinibigay sa pamamagitan ng pagtitimbang (tulā-dāna), pinupuri ang pag-aalay ng baka, ng lupa, at ng Sarasvatī—ang banal na karunungan. Sa mga ito, dalawa ang sinasabing magkasinglakas sa bisa ng kabanalan, ngunit ang handog ng Sarasvatī ang itinuturing na higit na dakila.

Verse 5

नित्य ह्यनुडुहो गावच्छत्रं वस्त्रमुपानहौ । देयानि याचमानेभ्यः पानमन्नं तथैव च

Tunay nga, araw-araw ay nararapat magbigay—lalo na sa mga humihingi—ng bakang hindi pa ginagatasan, payong, kasuotan, at panyapak; at gayundin ng tubig na maiinom at pagkain. Ang ganitong araw-araw na pag-aalay ay nagpapadalisay sa kaluluwang nakagapos (paśu) at sumusuporta sa landas ng dharma na kinalulugdan ni Panginoong Śiva.

Verse 6

संकल्पविहितोयोऽर्थो ब्राह्मणेभ्यः प्रदीयते । अर्थिभ्योऽपीडितेभ्यश्च मनस्वी तेन जायते

Ang yaman na itinalaga sa isang sinadyang panata at ibinigay sa mga Brāhmaṇa—at ipinagkaloob din sa mga nangangailangan at sa mga pinahihirapan—ay nagbubunga ng taong tunay na matatag ang loob at matibay sa dharma.

Verse 7

कनकं च तिला नागाः कन्या दासी गृहं रथः । मणयः कपिला गावो महादानानि वै दश

“Ginto, buto ng linga, mga elepante, isang dalaga (na ipinagkakaloob sa pag-aasawa), isang aliping babae, isang bahay, isang karwahe, mga hiyas, mga bakang kapilā na kulay kayumanggi, at mga baka—ito nga ang sampung ‘dakilang handog’ (mahādāna).”

Verse 8

गृहीत्वैतानि सर्वाणि ब्राह्मणो ज्ञानवित्सदा । वदान्यांस्तारयेत्सद्यो ह्यात्मानं च न संशयः

Kapag tinanggap at isinabuhay nang ganap ang lahat ng ito, ang isang Brāhmaṇa na marunong at laging may malinaw na pag-unawa ay dapat agad na magpatawid sa mga debotong mapagbigay—at sa gayon ay maililigtas din niya ang sarili; walang pag-aalinlangan dito.

Verse 9

सुवर्णं ये प्रयच्छंति नराश्शुद्धेन चेतसा । देवतास्तं प्रयच्छंति समंतादिति मे श्रुवम्

Yaong mga nagkakaloob ng ginto na may dalisay na puso—tungkol sa gayong nagbibigay, narinig ko ito: ang mga diyos, mula sa lahat ng dako, ay nagbubuhos ng mga pagpapala sa kanya.

Verse 10

अग्निर्हि देवतास्सर्वाः सुवर्णं च हुताशनः । तस्मात्सुवर्णं दत्त्वा च दत्तास्स्युस्सर्वदेवताः

Ang Apoy mismo ang sumasakatawan sa lahat ng mga diyos, at ang ginto ay may likas na katangian ni Hutāśana, ang Apoy na tumatanggap ng handog. Kaya, ang pag-aalay ng ginto bilang dāna ay wari’y naialay na rin sa lahat ng mga diyos ang nararapat sa kanila.

Verse 11

पृथ्वीदानं महाश्रेष्ठं सर्वकामफलप्रदम् । सौवर्णं च विशेषेण यत्कृतं पृथुना पुरा

Ang pag-aalay ng lupain bilang dāna ay lubhang dakila at pinakadakila, at nagbibigay ng bunga ng lahat ng minimithi. Lalo na ang pag-aalay ng lupang may kasamang ginto—gaya ng ginawa ni Haring Pṛthu noong unang panahon.

Verse 12

दीयमानां प्रपश्यंति पृथ्वीं रुक्मसमन्विताम् । सर्वपापविनिर्मुक्तास्ते यांति परमां गतिम्

Yaong nakakakita sa lupang inihahandog nang ayon sa dharma, na pinalamutian ng ginto, ay napapalaya sa lahat ng kasalanan. Sa gayong pagdalisay, sa biyaya ni Panginoong Śiva, nararating nila ang kataas-taasang kalagayan.

Verse 13

अथान्यच्च प्रवक्ष्यामि दानं सर्वोत्तमं मुने । कांतारं यन्न पश्यंति यमस्य बहुदुःखदम्

Ngayon ay sasabihin ko pa sa iyo, O pantas, ang isa pang dāna—isang handog na pinakadakila: sa pamamagitan nito, hindi na masisilayan ang nakapanghihilakbot na ilang ni Yama na nagdudulot ng sari-saring pagdurusa.

Verse 14

इति श्रीशिवमहापुराणे पञ्चम्यामुमासंहितायां सामान्यदानवर्णनं नाम चतुर्दशोऽध्यायः

Sa gayon, sa Śrī Śiva Mahāpurāṇa—sa ikalimang bahagi, ang Umā-saṃhitā—nagtatapos ang ika-labing-apat na kabanata na pinamagatang “Paglalarawan ng Pangkalahatang Pagkakaloob (Dāna).”

Verse 15

तिलप्रस्थमयीं कृत्वा धेनुं सर्वगुणान्विताम् । धेनुवत्सं सुवर्णं च सुदिव्यं सर्वलक्षणम्

Pagkaraang hubugin ang isang baka bilang handog na may sukat na isang prastha ng linga at puspos ng lahat ng mapalad na katangian, dapat ding ihanda ang guya na yari sa ginto—maningning, banal, at ganap sa lahat ng wastong palatandaan.

Verse 16

पद्ममष्टदलं कृत्वा कुंकुमाक्ताक्षतैश्शुभैः । पूजयेत्तत्र रुद्रादीन्सर्वान्देवान्सुभक्तितः

Pagkaraang likhain ang isang maṇḍala na lotus na may walong talulot, at gamit ang mapalad na bigas na buo na pinahiran ng saffron, sambahin doon—simula kay Rudra—ang lahat ng mga diyos, nang may taos-pusong debosyon.

Verse 17

एवं संपूज्य तां दद्याद्ब्राह्मणाय स्वशक्तितः । सरत्नां सहिरण्यां च सर्वाभरणभूषिताम्

Sa gayon, matapos siyang sambahin nang wasto, ayon sa sariling kakayahan ay dapat siyang ihandog sa isang Brāhmaṇa—may kasamang hiyas at ginto, at pinalamutian ng lahat ng uri ng alahas.

Verse 18

ततो नक्तं समश्नीयाद्दीपान्दद्यात्तु विस्तरात् । कार्तिक्यामिति कर्तव्यं पूर्णिमायां प्रयत्नतः

Pagkaraan, dapat kainin ang pagkain ng panata sa gabi (naktabhojana) at, ayon sa wastong detalye, maghandog ng mga lampara bilang kawanggawa. Ang pagtalimaing ito ay dapat gawin nang taimtim sa araw ng kabilugan ng buwan ng Kārtika.

Verse 19

एवं यः कुरुते सम्यग्विधानेन स्वशक्तितः । यममार्गभयं घोरं नरकं च न पश्यति

Kaya, sinumang magsagawa nito nang wasto—ayon sa itinakdang tuntunin at ayon sa sariling kakayahan—ay hindi makakakita ng kakila-kilabot na takot sa landas ni Yama, ni makakakita ng impiyerno.

Verse 20

कृत्वा पापान्यशेषाणि सबंधुस्ससुहृज्जनः । दिवि संक्रीडते व्यास यावदिन्द्राश्चतुर्दश

Matapos lipulin nang lubos ang lahat ng kasalanan, kasama ang mga kamag-anak at minamahal na kaibigan, siya’y naglalaro at nagagalak sa langit, O Vyāsa, sa habang-panahong tumatagal ang labing-apat na Indra.

Verse 21

विधितो गोश्च दानं वै सर्वोत्तममिह स्मृतम् । न तेन सदृशं व्यास परं दानं प्रकीर्तितम्

Kapag isinagawa ayon sa tuntunin ng śāstra, ang pag-aalay ng isang baka ay inaalala rito bilang pinakadakila. O Vyāsa, walang ibang handog na mas mataas o kapantay nito ang ipinahayag.

Verse 22

प्रयच्छते यः कपिलां सवत्सां स्वर्णशृंगिकाम् । कांस्यपात्रां रौप्यखुरां सर्वलक्षणलक्षिताम्

Sinumang maghandog ng kapilā na baka kasama ang guya—may sungay na ginto, may mga kuko na binalutan ng pilak, may kasamang sisidlang tanso, at taglay ang lahat ng mapalad na tanda—tunay na gumaganap ng dakilang dāna na nakalulugod kay Panginoong Śiva at sumusuporta sa landas ng dharma.

Verse 23

तैस्तैर्गुणैः कामदुघा भूत्वा सा गौरुपैति तम् । प्रदातारं नरं व्यास परत्रेह च जन्मनि

Taglay ang gayong mga kabutihan, ang bakang iyon ay nagiging tagapagkaloob na tumutupad ng hangarin at sumusunod sa lalaking naghandog sa kanya—O Vyāsa—sa mundong ito at sa kabilang daigdig, maging sa mga susunod na kapanganakan.

Verse 24

यद्यदिष्टतमं लोके यदस्ति दयितं गृहे । तत्तद्गुणवते देयं तदेवाक्षयमिच्छता

Anuman ang pinakamamahal sa mundo at ang pinakaiibig sa sariling tahanan—ang nagnanais ng di-nauubos na bunga ay dapat ihandog iyon mismo sa tunay na marapat at may kabutihan; sapagkat ang gayong handog ay nagiging walang hanggan.

Verse 25

तुलापुरुषदानं हि दानानां दानमुत्तमम् । तुलासंरोहणं कार्यं यदीच्छेच्छ्रेय आत्मनः

Tunay nga, ang handog na tinatawag na tulāpuruṣa-dāna (pag-aalay ng yaman na katumbas ng bigat ng sariling katawan) ang pinakadakila sa lahat ng mga handog. Kaya, dapat isagawa ang ritwal ng pag-akyat sa timbangan (tulā-saṃrohaṇa) kung ninanais ang espirituwal na kapakanan ng sarili.

Verse 26

यत्कृत्वा मुच्यते पापैर्वधबंधकृतोद्भवैः । तुलादानं महत्पुण्यं सर्वपापक्षयंकरम्

Sa pagsasagawa nito, napapalaya ang tao sa mga kasalanang nagmumula sa mga gawa tulad ng pagpatay at pagbilanggo. Ang tulā-dāna (handog na ayon sa pagtitimbang) ay dakilang kabutihan, na nagwawasak sa lahat ng kasalanan.

Verse 27

कृत्वा पापान्यशेषाणि तुलादानं करोति यः । सर्वैस्तु पातकैर्मुक्तः स दिवं यात्यसंशयम्

Sinumang, kahit nakagawa na ng mga kasalanan nang walang natitira, ay magsagawa ng tulā-dāna (handog sa pamamagitan ng pagtitimbang), ay napapalaya sa lahat ng dungis ng kasalanan; at walang pag-aalinlangan, mararating niya ang makalangit na daigdig.

Verse 28

पापं कृतं यद्दिवसे निशायां द्विसंध्योर्मध्यदिने निशांते । कालत्रये कायमनोवचोभिस्तुलापुमान्वै तदपाकरोति

Anumang kasalanang nagawa ng tao—sa araw o sa gabi, sa pagsalubong ng bukang-liwayway at dapithapon, sa katanghaliang-tapat, o sa pagtatapos ng gabi—tiyak niyang inaalis iyon sa pagsasagawa ng ritong Tulā-dāna sa tatlong banal na panahon, na ang katawan, isip, at pananalita ay nakahanay sa debosyon.

Verse 29

बालेन वृद्धेन मया हि यूना विजानता ज्ञानपरेण पापम् । तत्सर्वमेवाशु कृतं मदीयं तुलापुमान्वै हरतु स्मरारिः

Maging ako man ay bata, matanda, o kabataan—kahit batid ko ang tama at nakatuon sa kaalaman—nakagawa ako ng kasalanan. Nawa’y si Smarāri, kaaway ni Kāma, ay mabilis na mag-alis ng lahat ng nagawa ko, na wari’y tinitimbang sa timbangan at saka iniaalis.

Verse 30

पात्रे प्रयुक्तं द्रविणं मयाऽद्य प्रमाणपूर्णं निहितं तुलायाम् । तेनैव सार्धं तु ममावशेषं कृताकृतं यत्सुकृतं समेतु

Ngayong araw, inilagay ko ang kayamanan sa karapat-dapat na sisidlan, sinukat nang ganap at inilapag sa timbangan. Kasama ng handog na iyon, nawa’y ang anumang nalalabi sa akin—maging nagawa o hindi nagawa—kasama ng lahat ng aking kabutihang-loob at kabutihang gawa, ay mapagtipon at maganap.

Verse 31

सनत्कुमार उवाच । एवमुच्चार्य्य तं दद्यात् द्विजेभ्यः सर्वदा हितः । नैकस्यापि प्रदातव्यं न निस्तारस्ततो भवेत्

Sinabi ni Sanatkumāra: “Pagkasambit nang ganito, ang laging nagmamalasakit sa kabutihan ay dapat magbigay ng handog na iyon sa mga dvija (mga karapat-dapat na Brāhmaṇa). Huwag itong ibigay sa iisang tao lamang; sapagkat mula roon ay walang tunay na pagkaligtas at pagtawid.”

Verse 32

ददात्येवं तु यो व्यास तुलापुरुषमुत्तमम् । हत्वा पापं दिव्यं तिष्ठेद्यावदिन्द्राश्चतुर्द्दश

O Vyāsa, sinumang maghandog nang ganito ng dakilang kaloob na Tulāpuruṣa ay wawasak sa kasalanan at mananatili sa kalagayang dibino sa habang-panahong umiiral ang labing-apat na Indra.