त्रिपुरदाहानन्तरं देवभयः ब्रह्मस्तुतिश्च — Fear of the Gods after Tripura’s Burning and Brahmā’s Praise

Verse 1

व्यास उवाच । ब्रह्मपुत्र महाप्राज्ञ धन्यस्त्वं शैवसत्तम । किमकार्षुस्ततो देवा दग्धे च त्रिपुरेऽखिलाः

Sinabi ni Vyāsa: “O anak ni Brahmā, O dakilang marunong—mapalad ka, pinakamainam sa mga deboto ni Śiva. Nang masunog na ang buong Tripura, ano ang ginawa ng lahat ng mga diyos pagkatapos?”

Verse 2

मयः कुत्र गतो दग्धो पतयः कुत्र ते गताः । तत्सर्वं मे समाचक्ष्व यदि शंभुकथाश्रयम्

Saan napunta si Maya—yaong nasunog? At saan napunta ang inyong mga panginoon? Isalaysay mo sa akin ang lahat nang malinaw, kung ang iyong salaysay ay tunay na nakasalig sa banal na katha ni Śambhu (Panginoong Śiva).

Verse 3

सूत उवाच । इत्याकर्ण्य व्यासवाक्यं भगवान्भवकृत्सुतः । सनत्कुमारः प्रोवाच शिवपादयुगं स्मरन्

Sinabi ni Sūta: Nang marinig niya ang mga salita ni Vyāsa, ang kagalang-galang na si Sanatkumāra—anak ni Bhavakṛt—ay sumagot habang inaalala ang dalawang banal na paa ng Panginoong Śiva.

Verse 4

सनत्कुमार उवाच । शृणु व्यास महाबुद्धे पाराशर्यं महेशितुः । चरितं सर्वपापघ्नं लोकलीलानुसाररिणः

Wika ni Sanatkumāra: O Vyāsa na may dakilang talino, pakinggan mo ang salaysay tungkol kay Maheśa—ang Panginoon; salaysay na pumupuksa sa lahat ng kasalanan at umaayon sa banal Niyang līlā sa mga daigdig.

Verse 5

महेश्वरेण सर्वस्मिंस्त्रिपुरे दैत्यसंकुले । दग्धे विशेषतस्तत्र विस्मितास्तेऽभवन्सुराः

Nang sunugin ni Maheśvara ang buong Tripura na siksik ng mga daitya, ang mga diyos doon ay labis na namangha, nasaksihan ang pambihirang gawaing iyon.

Verse 6

न किंचिदब्रुवन्देवाः सेन्द्रोपेंद्रादयस्तदा । महातेजस्विनं रुद्रं सर्वे वीक्ष्य ससंभ्रमाः

Noon, ang mga deva—si Indra at ang iba pang panginoon ng langit kasama si Upendra—ay walang nasabi ni anuman. Sa pagtanaw kay Rudra na may dakilang ningning, silang lahat ay nayanig sa loob sa pagkamangha at banal na paggalang.

Verse 7

महाभयंकरं रौद्रं प्रज्वलंतं दिशो दश । कोटिसूर्यप्रतीकाशं प्रलयानलसन्निभम्

Ito’y lubhang nakapangingilabot at mabagsik sa raudra, naglalagablab at pumupuno sa sampung dako; nagniningning na parang sampung milyong araw, at kahawig ng apoy ng pralaya sa wakas ng panahon.

Verse 8

भयाद्देवं निरीक्ष्यैव देवीं च हिमवत्सुताम् । बिभ्यिरे निखिला देवप्रमुखा स्तस्थुरानताः

Dahil sa takot, sa pagtanaw pa lamang sa Panginoon at sa Diyosa—ang anak na babae ni Himavat—ang lahat ng mga deva, sa pangunguna ng pinakadakila sa kanila, ay nanginig at nanatiling nakatayo na nakayuko ang ulo.

Verse 9

दृष्ट्वानीकं तदा भीतं देवानामृषिपुंगवाः । न किंचिदूचुस्संतस्थुः प्रणेमुस्ते समंततः

Nang makita noon ng mga pinunong rishi ang natatakot na hukbo ng mga deva, wala silang sinabi; tumigil silang nakatayo at mula sa lahat ng panig ay yumukod at nag-alay ng paggalang.

Verse 10

अथ ब्रह्मापि संभीतो दृष्ट्वा रूपं च शांकरम् । तुष्टाव तुष्टहृदयो देवैस्सह समाहितः

Pagkaraan, si Brahmā man ay namangha at nanginig sa pagtanaw sa banal na anyo ni Śaṅkara; taglay ang pusong nagagalak at isip na payapa, pinuri niya Siya at umawit ng mga himno kasama ng mga deva.

Verse 11

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां पञ्चमे युद्धखंडे देवस्तुतिवर्णनं नामैकादशोऽध्यायः

Kaya nito, sa Śrī Śiva Mahāpurāṇa, sa ikalawang bahagi na tinatawag na Rudra-saṃhitā, sa ikalimang seksiyon na Yuddha-khaṇḍa, nagtatapos ang Ikalabing-isang Kabanata na pinamagatang “Devastuti-varṇana” (paglalarawan ng himno ng papuri ng mga diyos).

Verse 12

ब्रह्मोवाच । देवदेव महादेव भक्तानुग्रहकारक । प्रसीद परमेशान सर्व देवहितप्रद

Wika ni Brahmā: O Diyos ng mga diyos, O Mahādeva, tagapagkaloob ng biyaya sa mga deboto—mangyaring masiyahan Ka, O Parameśāna, tagapagbigay ng kapakanan sa lahat ng mga diyos.

Verse 13

प्रसीद जगतां नाथ प्रसीदानंददायक । प्रसीद शंकर स्वामिन् प्रसीद परमेश्वर

Maging mahabagin Ka, O Panginoon ng mga daigdig; maging mahabagin Ka, O Tagapagkaloob ng ligaya. Maging mahabagin Ka, O Śaṅkara, aking Guro at Panginoon; maging mahabagin Ka, O Kataas-taasang Panginoon—ipagkaloob ang Iyong maawain na biyaya.

Verse 14

ओंकाराय नमस्तुभ्यमाकारपरतारक । प्रसीद सर्वदेवेश त्रिपुरघ्न महेश्वर

Pagpupugay at pagpapatirapa sa Iyo, Ikaw na Oṃkāra, ang Kataas-taasang Tagapagligtas na ang diwa’y ang unang tunog na “A.” Maawa at magpala Ka, O Panginoon ng lahat ng mga deva—O Mahādeva, Mahēśvara, tagapuksa ng Tripura.

Verse 15

नानावाच्याय देवाय वरणप्रिय शंकर । अगुणाय नमस्तुभ्यं प्रकृतेः पुरुषात्पर

Pagpupugay sa Iyo, O Śaṅkara—Ikaw na tinatawag sa maraming pangalan at pananalita, ang mangingibig sa pagbibigay ng biyaya; pagpupugay sa Iyo na lampas sa mga guṇa, na higit pa sa Prakṛti at Puruṣa.

Verse 16

निर्विकाराय नित्याय नित्यतृप्ताय भास्वते । निरंजनाय दिव्याय त्रिगु णाय नमोऽस्तु ते

Pagpupugay sa Iyo—Ikaw na di-nagbabago, walang hanggan, laging ganap at nagliliwanag; dalisay at banal; Panginoon na bagama’t lampas sa lahat, Siya ring panloob na tagapaghari ng tatlong guṇa.

Verse 17

सगुणाय नमस्तुभ्यं स्वर्गेशाय नमोस्तु ते । सदाशिवाय शांताय महेशाय पिनाकिने

Pagpupugay sa Iyo, Panginoong may mga katangian (Saguṇa); pagpupugay sa Iyo, Hari ng langit. Pagpupugay kay Sadāśiva, ang Mapayapa; pagpupugay kay Maheśa, tagapagdala ng busog na Pināka.

Verse 18

सर्वज्ञाय शरण्याय सद्योजाताय ते नमः । वामदेवाय रुद्राय तदाप्यपुरुषाय च

Pagpupugay sa Iyo, ang Lubos na Nakaaalam at Kanlungan ng lahat—pagpupugay kay Sadyojāta. Pagpupugay kay Vāmadeva, pagpupugay kay Rudra, at pagpupugay rin sa Aghora-Puruṣa, ang transendenteng Banal na Persona.

Verse 19

अघोराय सुसेव्याय भक्ताधीनाय ते नमः । ईशानाय वरेण्याय भक्तानंदप्रदायिने

Pagpupugay sa Iyo, Aghora—madaling sambahin at marapat paglingkuran nang may pag-ibig, laging tumutugon sa mga deboto. Pagpupugay sa Iyo, Īśāna—pinakamataas at pinakadapat sambahin, tagapagkaloob ng kagalakan sa mga deboto.

Verse 20

रक्षरक्ष महादेव भीतान्नस्सकलामरान् । दग्ध्वा च त्रिपुरं सर्वे कृतार्था अमराः कृ ताः

Iligtas, iligtas Mo kami, O Mahādeva—kaming lahat na mga diyos na nanginginig sa takot. Nang masunog Mo ang Tripura, ang lahat ng mga walang-kamatayan ay naging ganap; natupad ang kanilang layon.

Verse 21

स्तुत्वैवं देवतास्सर्वा नमस्कारं पृथक्पृथक् । चक्रुस्ते परमप्रीता ब्रह्माद्यास्तु सदाशिवम्

Pagkatapos Siyang purihin nang gayon, ang lahat ng mga diyos—si Brahmā at ang iba pa—na lubhang nagalak, ay naghandog ng pagyukod kay Sadāśiva, bawat isa nang hiwa-hiwalay.

Verse 22

अथ ब्रह्मा स्वयं देवं त्रिपुरारिं महेश्वरम् । तुष्टाव प्रणतो भूत्वा नतस्कंधः कृतांजलिः

Pagkaraan, si Brahmā mismo ay nagpuri sa Banal na Panginoon—si Mahādeva, si Maheśvara, ang kaaway ng Tripura. Yumukod siya nang may paggalang, nakababa ang balikat, at magkadikit ang mga palad sa añjali, inialay ang kanyang himno ng pagsamba.

Verse 23

ब्रह्मोवाच भगवन्देवदेवेश त्रिपुरान्तक शंकर । त्वयि भक्तिः परा मेऽस्तु महादेवानपायिनी

Wika ni Brahmā: O Mapalad na Panginoon, Diyos ng mga diyos, O Tripurāntaka, O Śaṅkara—nawa’y magkaroon ako ng sukdulang debosyon sa Iyo, O Mahādeva, debosyong hindi kailanman lumilisan.

Verse 24

सर्वदा मेऽस्तु सारथ्यं तव देवेश शंकर । अनुकूलो भव विभो सदा त्वं परमेश्वर

O Śaṅkara, Panginoon ng mga diyos, nawa’y Ikaw ay laging maging aking tagapagmaneho ng karwahe. O Vibhu, ang Laganap sa lahat, O Kataas-taasang Panginoon—maging mapagpala at kanais-nais Ka sa akin magpakailanman.

Verse 25

सनत्कुमार उवाच । इति स्तुत्वा विधिश्शंभुं भक्तवत्सलमानतः । विरराम नतस्कंधः कृतांजलिरुदारधीः

Sinabi ni Sanatkumāra: Matapos purihin nang gayon si Śambhu—na laging mapagmahal sa mga deboto—si Vidhi (Brahmā), na yumukod nang mapagpakumbaba, ay tumigil sa kanyang himno. Nakayuko ang balikat sa paggalang, nakapagdaupang-palad sa añjali, tumindig siyang marangal ang diwa.

Verse 26

जनार्दनोऽपि भगवान् नमस्कृत्य महेश्वरम् । कृतांजलिपुटो भूत्वा तुष्टाव च महेश्वरम्

Maging si Panginoong Janārdana (Viṣṇu) ay yumukod at nagbigay-galang kay Maheśvara. Taglay ang mga kamay na magkadaupang-palad sa taimtim na panalangin, pinuri niya ang Kataas-taasang Maheśvara.

Verse 27

विष्णुरुवाच देवाधीश महेशान दीनबंधो कृपाकर । प्रसीद परमेशान कृपां कुरु नतप्रिय

Wika ni Viṣṇu: “O Panginoon ng mga deva, O Maheśāna, kaibigan ng mga nagdurusa at bukal ng habag! Maging mapagpala, O Parameśāna. Ipagkaloob Mo ang awa, sapagkat mahal Mo ang mga yumuyukod sa paggalang.”

Verse 28

निर्गुणाय नमस्तुभ्यं पुनश्च सगुणाय च । पुनः प्रकृतिरूपाय पुनश्च पुरुषाय च

Pagpupugay sa Iyo, O Ikaw na lampas sa lahat ng katangian (nirguṇa); at muli, pagpupugay sa Iyo na may mga katangian at anyo (saguṇa). Muli, pagpupugay sa Iyo bilang mismong anyo ng Prakṛti, ang nahahayag na kalikasan; at muli, pagpupugay sa Iyo bilang Puruṣa, ang nananahang Panginoong may kamalayan.

Verse 29

पश्चाद्गुणस्वरूपाय नतो विश्वात्मने नमः । भक्तिप्रियाय शांताय शिवाय परमात्मने

Pagkaraan, yumukod siya at nag-alay ng pagpupugay sa Kanya na siyang anyo ng mga guṇa at ang kaluluwang nananahan sa sansinukob—pagpupugay kay Śiva, ang Kataas-taasang Sarili: ang minamahal ng debosyon, laging payapa at mapalad.

Verse 30

सदाशिवाय रुद्राय जगतां पतये नमः । त्वयि भक्तिर्दृढा मेऽद्य वर्द्धमाना भवत्विति

Pagpupugay kay Sadāśiva—kay Rudra, ang Panginoon ng lahat ng daigdig. Nawa’y ang aking matibay na debosyon sa Iyo, mula sa araw na ito, ay patuloy na lumago at sumidhi.

Verse 31

सनत्कुमार उवाच । इत्युक्त्वा विररामासौ शैवप्रवरसत्तमः । सर्वे देवाः प्रणम्योचुस्ततस्तं परमेश्वरम्

Sinabi ni Sanatkumāra: Pagkasabi niya nito, ang pinakadakila sa mga debotong Śaiva ay tumahimik. Pagkaraan, ang lahat ng mga deva ay yumukod at nagpatirapa, at saka nagsalita sa Kataas-taasang Panginoon, si Parameśvara.

Verse 32

देवा ऊचुः । देवनाथ महादेव करुणाकर शंकर । प्रसीद जगतां नाथ प्रसीद परमेश्वर

Nagsalita ang mga deva: “O Panginoon ng mga deva, O Mahādeva, O Śaṅkara—dagat ng habag—maawa ka. O Panginoon ng mga daigdig, maawa ka; O Parameśvara, Kataas-taasang Panginoon, maawa ka.”

Verse 33

प्रसीद सर्वकर्ता त्वं नमामस्त्वां वयं मुदा । भक्तिर्दृढास्माकं नित्यं स्यादनपायिनी

Maawa ka, O Ikaw na gumagawa ng lahat. Masaya kaming nagpapatirapa at sumasamba sa Iyo. Nawa’y maging matatag magpakailanman ang aming debosyon sa Iyo, at huwag kailanman lumisan.

Verse 34

सनत्कुमार उवाच । इति स्तुतश्च देवेशो ब्रह्मणा हरिणामरैः । प्रत्युवाच प्रसन्नात्मा शंकरो लोकशंकरः

Sinabi ni Sanatkumāra: Nang mapuri nang gayon ng Brahmā, ni Hari (Viṣṇu), at ng mga deva, ang Panginoon ng mga deva—si Śaṅkara, tagapagpala ng mga daigdig—na may pusong payapa at mapagpala, ay sumagot sa kanila.

Verse 35

शंकर उवाच । हे विधे हे हरे देवाः प्रसन्नोऽस्मि विशेषतः । मनोऽभिलषितं ब्रूत वरं सर्वे विचा रतः

Wika ni Śaṅkara: “O Vidhe (Brahmā), O Hari (Viṣṇu), O mga diyos—lubha Akong nalulugod. Pagkatapos ninyong pag-isipang mabuti, sabihin ninyo sa Akin ang biyayang ninanais ng inyong mga puso.”

Verse 36

सनत्कुमारः उवाच । इत्युक्तं वचनं श्रुत्वा हरेण मुनिसत्तम । प्रत्यूचुस्सर्वदेवाश्च प्रसन्नेनान्तरात्मना

Sinabi ni Sanatkumāra: O pinakamainam sa mga pantas, nang marinig ang mga salitang iyon na winika ni Hari (Viṣṇu), sumagot ang lahat ng mga diyos, at ang kanilang kalooban ay naging payapa at nalugod.

Verse 37

सर्वे देवा ऊचुः । यदि प्रसन्नो भगवन्यदि देयो वरस्त्वया । देवदेवेश चास्मभ्यं ज्ञात्वा दासान्हि नस्सुरान्

Nagsalita ang lahat ng mga diyos: “Kung Ikaw ay nalulugod, O Mapalad na Panginoon, at kung tunay na may biyayang ipagkakaloob Mo, kung gayon, O Diyos ng mga diyos, kilalanin Mo kaming mga lingkod Mo—mga diyos—at ipagkaloob Mo sa amin ang biyayang iyon.”

Verse 38

यदा दुःखं तु देवानां संभवेद्देवसत्तम । तदा त्वं प्रकटो भूत्वा दुःखं नाशय सर्वदा

Tuwing sumisibol ang dalamhati at pagdurusa sa mga deva, O pinakadakila sa mga banal, kung gayon Ikaw ay magpakita ng Iyong sarili at laging pawiin ang pagdurusang iyon.

Verse 39

सनत्कुमार उवाच । इत्युक्तो भगवानुद्रो ब्रह्मणा हरिणामरैः । युगपत्प्राह तुष्टात्मा तथेत्यस्तु निरंतरम्

Sinabi ni Sanatkumāra: Nang sabay-sabay Siyang lapitan nina Brahmā, Hari (Viṣṇu), at ng mga deva, ang Mapalad na Panginoong Rudra, na lugod ang puso, ay sumagot din agad: “Gayon nga; mangyari nawa ito nang walang patid.”

Verse 40

स्तवैरेतैश्च तुष्टोऽस्मि दास्यामि सर्वदा ध्रुवम् । यदभीष्टतमं लोके पठतां शृण्वतां सुराः

“Sa mga himnong ito Ako’y nalugod. O mga deva, tiyak na ipagkakaloob Ko—lagi at di nagkukulang—ang pinakaminimithi sa mundong ito sa mga bumibigkas at sa mga nakikinig.”

Verse 41

इत्युक्त्वा शंकरः प्रीतो देवदुःखहरस्सदा । सर्वदेवप्रियं यद्वै तत्सर्वं च प्रदत्तवान्

Pagkasabi nito, si Śaṅkara—na laging tagapag-alis ng dalamhati ng mga deva—ay nalugod, at ipinagkaloob Niya nang ganap ang lahat ng minamahal at kapaki-pakinabang para sa lahat ng deva.