Adhyaya 19
Rudra SamhitaSrishti KhandaAdhyaya 1933 Verses

अलकापतेः तपः-लिङ्गप्रतिष्ठा च वरप्राप्तिः / The Lord of Alakā: Austerity, Liṅga-Establishment, and the Receiving of a Boon

Sa Adhyāya 19, isinasalaysay ni Brahmā ang isang naunang kalpa: sa Padma-kalpa, mula kay Pulastya ay isinilang si Viśravas, at mula sa kanya si Vaiśravaṇa (Kubera), panginoon ng lungsod na Alakā na nilikha sa dakilang sining ng sansinukob. Pagkaraan, itinuturo ang landas ng pagliligtas: si Alakāpati ay nagsagawa ng napakahigpit na tapas upang palugdan si Tryambaka (Śiva) at naglakbay patungong Kāśī (Citprakāśikā) na maningning. Inilalarawan ang pagsasanay na yoga at bhakti: paggising sa Śiva sa loob, di-matitinag na ananya-bhakti, matatag na dhyāna, at paglinang ng śivaikya, na nililinis ng “apoy ng tapas” at iniiwasan ang kāma at krodha. Itinatag niya ang Śāṃbhava-liṅga at sinamba ito sa “mga bulaklak ng tunay na damdamin” (sadbhāva). Matapos ang mahabang panahon ng pag-aayuno at pagninilay, nagpakita si Viśveśvara nang may habag; habang ang isip ng deboto ay nakalubog sa liṅga at si Śiva ay tinatawag na Sthāṇu, ipinahayag ng Panginoon na Siya ang tagapagkaloob ng biyaya at inanyayahan si Alakāpati na sabihin ang kanyang hiling. Ipinauugnay ng kabanata ang lahi at paghahari sa karapat-dapat na debosyon, at itinatampok ang liṅga-pratiṣṭhā, meditasyon, at disiplina na walang pagnanasa bilang daan sa darśana at varadāna.

Shlokas

Verse 1

ब्रह्मोवाच । पाद्मे कल्पे मम सुरा ब्रह्मणो मानसात्सुतात् । पुलस्त्याद्विश्रवा जज्ञे तस्य वैश्रवणस्सुतः

Wika ni Brahmā: Sa Padma-kalpa, mula sa aking anak na isinilang sa isip, si Pulastya, isinilang si Viśravā; at mula sa kanya ay isinilang ang anak niyang si Vaiśravaṇa (Kubera).

Verse 2

तेनेयमलका भुक्ता पुरी विश्वकृता कृता । आराध्य त्र्यंबकं देवमत्युग्रतपसा पुरा

Sa pamamagitan niya, ang lungsod na Alakā ay tinamasa at pinamahalaan—ang lungsod na hinubog ng Lumikha ng sansinukob—matapos niyang sambahin noon si Panginoong Tryambaka (Śiva) sa napakahigpit na pag-aayuno at pagninilay.

Verse 3

व्यतीते तत्र कल्पे वै प्रवृत्ते मेघवाहने । याज्ञदत्तिरसौ श्रीदस्तपस्तेपे सुदुस्सहम्

Nang lumipas ang panahong iyon at nagsimula ang bagong kalpa na tinatawag na “Meghavāhana,” ang kagalang-galang na Śrīdāsa—na kilala bilang Yājñadatti—ay nagsagawa ng austeridad na ubod ng hirap.

Verse 4

भक्ति प्रभावं विज्ञाय शंभोस्तद्दीपमात्रतः । पुरा पुरारेस्संप्राप्य काशिकां चित्प्रकाशिकाम्

Nang maunawaan ang kapangyarihan ng debosyon kay Śambhu—kahit mula lamang sa munting tanda ng pagsamba na gaya ng ilaw ng lampara—noon pa man, sa pamamagitan ni Purāri (Śiva), ang kaaway ng Pura, natamo ang Kāśikā, ang lungsod na nagpapaliwanag ng dalisay na Kamalayan.

Verse 5

शिवैकादशमुद्बोध्य चित्तरत्नप्रदीपकैः । अनन्यभक्तिस्नेहाढ्यस्तन्मयो ध्याननिश्चलः

Sa pamamagitan ng liwanag na tila lampara ng hiyas ng isip (dalisay na kamalayan), ginising niya ang labing-isang anyo ng presensya ni Śiva; puspos ng tanging bhakti at pag-ibig, naging kaisa ng Kanya, at nanatiling matatag, di matinag, sa dhyāna (pagmumuni).

Verse 6

शिवैक्यं सुमहापात्रं तपोग्निपरिबृंहितम् । कामक्रोधमहाविघ्नपतंगाघात वर्जितम्

Ito ay ang pakikipag-isa kay Shiva—isang pinakadakilang sisidlan, na pinalakas ng apoy ng penitensya—malaya mula sa mga nakakapinsalang hampas ng mga gamu-gamo ng malalaking hadlang tulad ng pagnanasa at galit.

Verse 7

प्राणसंरोधनिर्वातं निर्मलं निर्मलेक्षणात् । संस्थाप्य शांभवं लिंगं सद्भावकुसुमार्चितम्

Sa pamamagitan ng katahimikang mula sa pagpigil ng hininga, nakamit ang isang kalagayang walang hangin (hindi natitinag) at dalisay—at sa pamamagitan ng kapangyarihan ng kanyang malinis na pangitain—itinatag niya ang Shambhava Linga at sinamba ito gamit ang mga bulaklak ng tunay na debosyon.

Verse 8

तावत्तताप स तपस्त्वगस्थिपरिशेषितम् । यावद्बभूव तद्वर्णं वर्षाणामयुतं शतम्

Isinagawa niya ang penitensyang iyon nang napakatindi hanggang sa balat at buto na lamang ang natira, at nagpatuloy siya hanggang sa ang kalagayang iyon ay tumagal ng sandaang ayuta ng mga taon.

Verse 9

ततस्सह विशालाक्ष्या देवो विश्वेश्वररस्वयम् । अलकापतिमालोक्य प्रसन्नेनांतरात्मना

Pagkatapos ay ang Panginoon Mismo—si Vishveshvara (Shiva), ang Soberano ng sansinukob—kasama ang diyosang may malalaking mata, ay tumingin sa panginoon ng Alaka; at sa Kanyang kaloob-looban Siya ay naging maawain at nalugod.

Verse 10

लिंगे मनस्समाधाय स्थितं स्थाणुस्वरूपिणम् । उवाच वरदोऽस्मीति तदाचक्ष्वालकापते

Itinuon niya ang isip sa malalim na samādhi sa Liṅga—kung saan nananahan ang Di-Nagagalaw na Panginoon, si Sthāṇu, sa Kanyang sariling anyo—at nagsalita: “Ako ang Tagapagkaloob ng mga biyaya.” O Panginoon ng Alakā, isalaysay mo iyon.

Verse 11

उन्मील्य नयने यावत्स पश्यति तपोधनः । तावदुद्यत्सहस्रांशु सहस्राधिकतेजसम्

Pagdilat pa lamang ng mga mata ng ascetic na sagana sa lakas ng tapas, agad niyang nakita ang isang liwanag na wari’y sumisikat na araw, naglalagablab sa ningning na makaisang-libong ulit.

Verse 12

पुरो ददर्श श्रीकंठं चन्द्रचूडमुमाधवम् । तत्तेजः परिभूताक्षितेजाः संमील्य लोचने

Sa harap niya ay nakita niya si Śrīkaṇṭha—si Śiva, ang Panginoong may koronang buwan, ang minamahal ni Umā. Nadaig ng liwanag ng Panginoon, napasuko ang ningning ng sarili niyang mga mata, kaya ipinikit niya ang mga ito.

Verse 13

उवाच देवदेवेशं मनोरथपदातिगम् । निजांघ्रिदर्शने नाथ दृक्सामर्थ्यं प्रयच्छ मे

Nagsalita siya sa Panginoon ng mga panginoon, na lampas sa lahat ng bagay na ninanasa: “O Nātha, ipagkaloob Mo sa akin ang kapangyarihan ng paningin upang masilayan ko ang Iyong sariling banal na mga paa.”

Verse 14

अयमेव वरो नाथ यत्त्वं साक्षान्निरीक्ष्यसे । किमन्येन वरेणेश नमस्ते शशिशेखर

“Ito lamang ang biyaya, O Nātha: na Ikaw ay masilayan nang tuwiran. O Īśa, ano pa ang kailangan sa ibang biyaya? Pagpupugay sa Iyo, O May Buwan sa Tuktok.”

Verse 15

इति तद्वचनं श्रुत्वा देवदेव उमापतिः । ददौ दर्शनसामर्थ्यं स्पृष्ट्वा पाणितलेन तम्

Nang marinig ang mga salitang iyon, ang Diyos ng mga diyos—si Umāpati (Panginoong Śiva)—ay hinipo siya ng palad at ipinagkaloob ang kapangyarihan ng banal na pagtanaw, upang makita ang Panginoon ayon sa Kanyang tunay na anyo.

Verse 16

प्रसार्य नयने पूर्वमुमामेव व्यलोकयत् । तोऽसौ याज्ञदत्तिस्तु तत्सामर्थ्यमवाप्य च

Pagdilat ng kanyang mga mata, si Umā muna ang kanyang nasilayan. Pagkaraan, si Yājñadatta, nang matamo ang lakas at kakayahan sa biyaya niya, ay napuspos ng kapangyarihang ipinagkaloob.

Verse 17

शंभोस्समीपे का योषिदेषा सर्वांगसुन्दरी । अनया किं तपस्तप्तं ममापि तपसोऽधिकम्

“Sino ang babaeng ito na nakatayo sa tabi ni Śambhu, na kagandahan ay ganap sa bawat bahagi? Anong tapas (pagpapakasakit na banal) ang kanyang isinagawa—wari’y higit pa sa aking tapas—upang makalapit nang ganito sa Panginoon?”

Verse 18

अहो रूपमहो प्रेम सौभाग्यं श्रीरहो भृशम् । इत्यवादीदसौ पुत्रो मुहुर्मुहुरतीव हि

“Ah, anong anyo! Ah, anong pag-ibig! Kay dakila ng pagpapala—kay sagana ng ningning!” Ganyan nagsalita ang anak na iyon nang paulit-ulit, sa matinding pagkamangha.

Verse 19

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां प्रथमखण्डे कैलासगमनोपाख्याने कुबेरस्य शिवमित्रत्ववर्णनो नामैकोनविंशोऽध्यायः

Sa gayon, sa Śrī Śiva Mahāpurāṇa—sa Ikalawang bahagi, ang Rudra Saṃhitā, sa Unang Khaṇḍa, sa salaysay ng paglalakbay patungong Kailāsa—nagtatapos ang ikalabinsiyam na kabanata na pinamagatang “Paglalarawan ng Pagkakaibigan ni Kubera kay Śiva.”

Verse 20

अथ देव्यब्रवीद्देव किमसौ दुष्टतापसः । असकृद्वीक्ष्य मां वक्ति कुरु त्वं मे तपःप्रभाम्

Pagkaraan ay sinabi ng Diyosa: “O Panginoon, sino ang masamang asceta na iyan? Paulit-ulit niya akong tinitingnan at nagsasalita ng mga salitang di nararapat. Kaya, ipamalas mo sa akin ang kapangyarihan at liwanag na isinilang sa iyong tapas, upang siya’y mapigil.”

Verse 21

असकृद्दक्षिणेनाक्ष्णा पुनर्मामेव पश्यति । असूयमानो मे रूपप्रेम सौभाग्यसंपद

Paulit-ulit, sa kanang mata, ako lamang ang tinitingnan niya. Walang inggit, nananatili siya sa mapagmahal na pag-akit sa aking anyo; kaya’t nakakamit niya ang pagpapala, mabuting kapalaran, at kasaganaan.

Verse 22

इति देवीगिरं श्रुत्वा प्रहस्य प्राह तां प्रभुः । उमे त्वदीयः पुत्रोऽयं न च क्रूरेण चक्षुषा

Nang marinig ang mga salita ng Diyosa, ngumiti ang Panginoon at nagsalita: “O Umā, ito’y tunay na sarili mong anak; huwag mo siyang titigan sa malupit na tingin.”

Verse 23

संपश्यति तपोलक्ष्मीं तव किं त्वधिवर्णयेत् । इति देवीं समाभाष्य तमीशः पुनरब्रवीत्

“Nakikita ang karilagan na isinilang sa iyong tapas—paano nga ba ito mailalarawan nang ganap?” Pagkasabi nito sa Diyosa, muling nagsalita ang Panginoong Śiva.

Verse 24

वरान्ददामि ते वत्स तपसानेन तोषितः । निधीनामथ नाथस्त्वं गुह्यकानां भवेश्वरः

“O mahal kong anak, nalugod Ako sa iyong tapas (pag-austeridad); kaya ipinagkakaloob Ko sa iyo ang mga biyaya. Ikaw ay magiging panginoon ng mga kayamanan, at magiging kataas-taasang pinuno ng mga Guhyaka—mga lihim na tagasunod ni Śiva.”

Verse 25

यक्षाणां किन्नराणां च राज्ञां राज च सुव्रतः । पतिः पुण्यजनानां च सर्वेषां धनदो भव

“O Suvrata, maging hari ng mga hari—panginoon din ng mga Yakṣa at Kinnara. Maging pinuno ng mga Puṇyajana, at para sa kanilang lahat, maging si Dhanada—ang tagapagkaloob ng yaman.”

Verse 26

मया सख्यं च ते नित्यं वत्स्यामि च तवांतिके । अलकां निकषा मित्र तव प्रीतिविवृद्धये

“Pananatilihin Ko ang walang hanggang pakikipagkaibigan sa iyo, at maninirahan Ako sa iyong kalapitan. O kaibigan, mananatili Ako malapit sa Alakā upang lumago ang iyong galak at pag-ibig.”

Verse 27

आगच्छ पादयोरस्याः पत ते जननी त्वियम् । याज्ञदत्ते महाभक्त सुप्रसन्नेन चेतसा

“Halika—magpatirapa ka sa paanan niya. Siya ang iyong ina. O Yājñadatta, dakilang deboto, gawin mo ito nang may pusong lubos na payapa at pinagpala.”

Verse 28

ब्रह्मोवाच । इति दत्त्वा वरान्देवः पुनराह शिवां शिवः । प्रसादं कुरु देवेशि तपस्विन्यंगजेऽत्र वै

Wika ni Brahmā: Matapos ipagkaloob ng Panginoong Śiva ang mga biyaya, muli niyang kinausap si Śivā: “O Diyosa, Pinuno ng mga diyos, ipamalas mo rito ang iyong mapagpalang kalinga sa asetikong si Aṅgaja.”

Verse 29

इत्याकर्ण्य वचश्शंभोः पार्वती जगदम्बिका । अब्रवीद्याज्ञदत्तिं तं सुप्रसन्नेन चेतसा

Nang marinig ang mga salita ni Śambhu, si Pārvatī—ang Ina ng sansinukob—ay nagsalita sa yaong Yājñadatti nang may pusong lubos na payapa at mapagpala.

Verse 30

देव्युवाच । वत्स ते निर्मला भक्तिर्भवे भवतु सर्वदा । भवैकपिंगो नेत्रेण वामेन स्फुटितेन ह

Wika ng Diyosa: “Mahal kong anak, nawa’y ang iyong dalisay at walang dungis na debosyon ay manatiling magpakailanman na nakatuon kay Bhava (Panginoong Śiva). Nawa’y si Bhava—ang may kulay na kayumangging ginto—ay tumingin sa iyo sa pamamagitan ng Kanyang kaliwang matang malinaw na nakabukas.”

Verse 31

देवेन दत्ता ये तुभ्यं वरास्संतु तथैव ते । कुबेरो भव नाम्ना त्वं मम रूपेर्ष्यया सुत

“Nawa’y ang mga biyayang ipinagkaloob sa iyo ng Panginoon ay magkatotoo nga. Ikaw ay makikilala sa pangalang Kubera—o anak na isinilang mula sa paninibugho sa aking anyo.”

Verse 32

इति दत्त्वा वरान्देवो देव्या सह महेश्वरः । धनदायाविवेशाथ धाम वैश्वेश्वराभिधम्

Kaya nga, matapos ipagkaloob ang mga biyaya, si Panginoong Maheśvara—kasama ang Diyosa—ay pumasok sa tahanan ni Dhanadā na tinatawag na Vaiśveśvara.

Verse 33

इत्थं सखित्वं श्रीशंभोः प्रापैष धनदः पुरम् । अलकान्निकषा चासीत्कैलासश्शंकरालयः

Sa gayon, matapos makamtan ang pakikipagkaibigan sa mapalad na Śambhu, si Dhanadā (Kubera) ay nagbalik sa kanyang lungsod. At malapit sa Alakā ay naroon ang Kailāsa—ang tahanan ni Śaṅkara.

Frequently Asked Questions

The lord of Alakā (linked to Vaiśravaṇa/Kubera) undertakes extreme tapas and establishes/worships a Śāmbhava liṅga; pleased, Śiva (Viśveśvara/Tryambaka) appears and offers a boon (varadāna).

The chapter encodes a yogic template: mind fixed in the liṅga, steadiness in dhyāna, and purification from kāma–krodha culminate in śivaikya (Śiva-identification) and divine revelation—outer ritual mirroring inner stabilization.

Śiva is highlighted as Tryambaka (the propitiated deity), Viśveśvara (lord of the universe appearing in grace), and Sthāṇu-svarūpin (the immovable, steadfast form), with the liṅga as the central icon of presence.