
Description of the Worship of the Planets
Sa paghingi ni Bhīṣma, ipinaliwanag ni Pulastya ang pagpapayapa sa mga graha, na unang tumuon kay Budha (Mercury), at saka inangkop ang parehong paraan para kay Guru (Bṛhaspati), Bhārgava/Śukra, Śani, Rāhu, at Ketu. Itinuturo niya ang mga anyo ng maṇḍala (hugis-palaso, pentagon, anyong-tao, bilog o bandila), ang mga pulbos na may takdang kulay, pabango, bulaklak, kasuotan, at ang mga handog na angkop sa bawat graha. Binabanggit ang mga tiyak na dāna—hiyas, metal, butil, at maging mga hayop—lalo na kapag may di-kanais-nais na panahon sa tala. Nagbibigay rin ang kabanata ng maiikling stuti na panawagan kina Budha, Bṛhaspati, Śukra, Śani, at Rāhu, at nagtatala ng mga panimulang salita ng mantra para sa mga graha. Sa wakas, ipinapahayag na ang aral ay nagbibigay-puṇya, kaagapay ng diwang Vaiṣṇava, at sa Kali-yuga ang dāna—lalo na ang pagbibigay ng walang-takot (abhaya)—ang pinakamataas na tungkulin.
Verse 1
भीष्म उवाच । श्रुतं सूर्यस्य चंद्रस्य भौमस्यापि प्रपूजनं । बुधस्य सोमसूनोश्च पूजनं कथयाधुना
Sinabi ni Bhīṣma: Narinig ko na ang wastong pagsamba sa Araw, sa Buwan, at maging kay Bhauma (Mars). Ngayon, isalaysay mo naman ang pagsamba kay Budha (Mercury), ang anak ni Soma (ang Buwan).
Verse 2
पुलस्त्य उवाच । तारागर्भसमुद्भूतो बुधश्चंद्रकुमारकः । सौम्यः क्रूरो ग्रहो ज्ञेयः शुभाशुभप्रदो नृणां
Sinabi ni Pulastya: Si Budha (Mercury), ang anak ng Buwan, ay isinilang mula sa sinapupunan ni Tārā. Dapat siyang kilalaning isang graha na maaaring maamo o mabagsik, na nagbibigay sa tao ng mabuti at masamang bunga.
Verse 3
शराकारं मंडलं तु बुधस्य परिकीर्तितं । हरिन्मणिसमैर्वर्णैश्चूर्णैः कुर्यात्तु मंडलं
Ang maṇḍala ni Budha (Mercury) ay inilalarawang hugis-palaso. Dapat gawin ang maṇḍalang iyon gamit ang pinulbos na mga kulay na kahawig ng luntiang hiyas, gaya ng esmeralda.
Verse 4
पूजयेत्तत्र गंधाद्यैः पुष्पैर्धूपैस्सुशोभनैः । दानं च विधिवत्कुर्याद्दशारिष्टे च गोचरे
Doon ay magsagawa ng pagsamba sa pamamagitan ng mga pabango at iba pa, ng mga bulaklak at mababangong insensong marikit; at magbigay rin ng kaloob ayon sa wastong tuntunin, lalo na kapag gumagana ang sampung mapighating impluwensiya sa paglalakbay ng mga bituin.
Verse 5
कर्पूराश्चैव मुद्गाश्च हरिद्वस्त्रं हरिन्मणिः । सुवर्णं च यथाशक्ति दद्याद्बोधनतुष्टये
Maghandog ng kampor at munggo, ng dilaw na kasuotan at luntiang hiyas; at magbigay rin ng ginto ayon sa makakaya, upang malugod ang nagbibigay-liwanag (na ritwal o guro).
Verse 6
सोमपुत्र महाप्राज्ञ वेदवेदांगपारग । नमस्ते ग्रहमध्यस्थ प्रसन्नो भव मे सदा
O anak ni Soma, dakilang pantas, ganap sa Veda at mga sangay nito—pagpupugay sa iyo na nananahan sa gitna ng mga planeta; nawa’y lagi kang maging mapagpala sa akin.
Verse 7
इति स्तुत्वा महाराज बुधं भक्त्या समाहितः । प्राप्नुयान्निखिलान्कामान्सोमसूनुप्रसादतः
Sa gayon, O dakilang hari, matapos purihin si Budha (Mercury) nang may debosyon at nakatuong isipan, matatamo ng tao ang lahat ng ninanais sa biyaya ng anak ni Soma.
Verse 8
गुरोश्च पूजनं प्रोक्तं पट्टसाकारमंडले । पीतवर्णैः सुनिष्पन्नैश्चूर्णैराजन्सुशोभनैः
Ang pagsamba sa guru ay itinakda sa isang dambanang tela (paṭṭa) na inayos bilang maṇḍala, gamit ang maayos na inihandang dilaw na mga pulbos—O Hari—na marikit at mapalad sa anyo.
Verse 9
पीतैर्गंधयुतैः पुष्पैर्वस्त्रैर्हेम्ना च पूजयेत् । दशागोचरयोर्दौष्ट्ये दानं दद्याच्च शक्तितः
Sambahin siya sa pamamagitan ng dilaw at mababangong bulaklak, mga kasuotan, at ginto. At kapag ang dalawang di-kanais-nais na panahon sa sampung siklo ay masama o salungat, magbigay ng kawanggawa ayon sa sariling kakayahan.
Verse 10
चणकद्विदलं चैव पीतवस्त्रं सुवर्णकं । पुष्यरागं तु विप्राय दद्याच्चारिष्टशांतये
Upang mapayapa ang mga kapahamakan, maghandog sa isang brāhmaṇa ng hinating butil ng chana (garbansos), isang dilaw na kasuotan, ginto, at puṣyarāga (dilaw na sapiro).
Verse 11
बृहस्पते सुराचार्य सर्वशास्त्रविशारद । दानेनानेन संतुष्टो भव सौम्यो ममाधुना
O Bṛhaspati, guro ng mga deva, bihasa sa lahat ng śāstra—malugod nawa sa Iyo ang handog na ito; maging mahabagin Ka sa akin ngayon.
Verse 12
एवं कृते तु राजेंद्र स्वानुकूलो भवेद्गुरुः । सर्वान्कामानवाप्नोति नरो गुरुसमर्चनात्
Kapag nagawa ito, O pinakamainam sa mga hari, ang Guru ay magiging kanais-nais at mapagpala. Sa wastong pagsamba sa Guru, natatamo ng tao ang lahat ng ninanais na layon.
Verse 13
भार्गवस्यापि वक्ष्यामि पूजनं नृपतेधुना । यत्कृत्वा सर्वकामाप्तिः सम्यक्पुंसां प्रजायते
O Hari, ilalarawan ko ngayon ang pagsamba kay Bhārgava rin; sa wastong pagsasagawa nito, sumisilang sa mga tao ang ganap na pagkatamo ng lahat ng ninanais.
Verse 14
पंचकोणं समुद्दिष्टं मंडलं भार्गवस्य तु । चूर्णकैः श्वेतवर्णैश्च विधिना सुधिया कृतं
Ang limang-sulok na maṇḍala na itinakda para kay Bhārgava (Paraśurāma) ay maingat na inihanda ayon sa wastong ritwal ng marurunong, gamit ang mapuputing pulbos.
Verse 15
श्वेतगंधैश्च पुष्पैश्च वस्त्रैश्चापि सितैस्तथा । पूजयेद्भार्गवं भक्त्या नरः श्रद्धासमन्वितः
Sa pamamagitan ng mapuputing pabango, mga bulaklak, at gayundin ng puting kasuotan, ang taong may pananampalataya ay dapat sumamba kay Bhārgava nang may taimtim na debosyon.
Verse 16
रौप्यं च दक्षिणादानं यथाशक्ति प्रकीर्तितं । दशाद्यरिष्टे चोत्पन्ने सितमश्वं प्रदापयेत्
Ang pag-aalay ng pilak bilang dakṣiṇā ay itinakda ayon sa makakaya. At kapag sumapit ang masamang salot na nagsisimula sa daśā (di-mabuting panahon), dapat maghandog ng puting kabayo bilang kaloob.
Verse 17
तंडुलाः श्वेतवस्त्रं च रौप्यं चंदनमेव च । कर्पूरं च सुगंधाढ्यं देयं दानं द्विजातये
Bigas, puting tela, pilak, sandalwood, at mabangong kampor—ito ang mga dapat ihandog bilang dāna sa isang dvijātiya (dalawang-beses na isinilang, brāhmaṇa).
Verse 18
भृगुपुत्र महाभाग दानवानां पुरोहित । दानेनानेन संतुष्टो भव सर्वासुरार्चित
O marangal na anak ni Bhṛgu, pari ng mga Dānava—malugod nawa sa Iyo ang handog na ito, Ikaw na pinararangalan ng lahat ng Asura.
Verse 19
इति मंत्रं समुच्चार्य दद्याद्दानं यथोदितं । तस्य तुष्टो भवत्याशु भार्गवः कुरुनंदन
Sa gayon, matapos bigkasin ang mantra, maghandog ng dāna ayon sa itinakda. Sa gayon ay agad na nalulugod si Bhārgava (Paraśurāma), O ligaya ng mga Kuru.
Verse 20
शनैश्चरस्य पूजार्थं मंडलं च नराकृति । कृत्वा चूर्णैः कृष्णवर्णैः पूजयेत्तत्र भक्तितः
Para sa pagsamba kay Śanaiścara (Saturno), gumawa ng maṇḍala na anyong tao; at sa pamamagitan ng mga pulbos na kulay-itim, sambahin Siya roon nang may debosyon.
Verse 21
कृष्णैर्गन्धैश्च पुष्पैश्च वस्त्रैश्चापि तथाविधैः । लोहं च दक्षिणादानं पिण्याकं च तिलस्य च
Sa pamamagitan ng maiitim na pabango, mga bulaklak, at mga kasuotang gayon din ang kulay, maghandog din ng bakal bilang dakṣiṇā; gayundin ng pinyāk (latak) at mga linga ng linga (til).
Verse 22
दानं शनैश्चरारिष्टे कृष्णां गां कृष्णवस्त्रकं । सुवर्णं च यथाशक्ति दद्यान्नीलमणिं तथा
Kapag dinapuan ng kapahamakan na dulot ni Śanaiścara (Saturno), magbigay ng kawanggawa: isang itim na baka, isang itim na kasuotan, at ginto ayon sa makakaya—gayundin ng asul na hiyas.
Verse 23
सूर्यसूनो महाभाग छायापुत्र महाबल । अधोदृष्टे भव शने प्रसन्नोऽस्मात्प्रदानतः
O mapalad na anak ng Araw, anak ni Chāyā na makapangyarihan, O malakas na Śani—maging nakayuko ang iyong tingin; maging mahabagin sa amin dahil sa handog na ito.
Verse 24
एवं स्तुत्वा शनिं भक्त्या यश्च दद्याद्द्विजातये । स्वानुकूलो भवेत्तस्य शनिः पापे च गोचरे
Sa gayon, matapos purihin si Śani nang may debosyon, ang sinumang maghandog ng kaloob sa isang dvijāti (brāhmaṇa), sa kanya’y magiging mapagpala si Śani—kahit sa di-kanais-nais na paglalakbay (gochara) na may kasalanan.
Verse 25
राहोर्वर्णादिकं सर्वं शनिवन्मंडलं तथा । सूर्याकारं समुद्दिष्टं तत्र पूजार्कसूनुवत्
Ang lahat ng katangian ni Rāhu—mula sa kulay at iba pa—ay gawin ayon sa maṇḍala ni Śani; sinasabi ring may anyong tulad ng Araw. Doon, sambahin siya ayon sa paraan ng anak ng Araw, si Śani.
Verse 26
गोमेदं सर्षपाश्चैव तिला माषाश्च कृष्णकाः । महिषी च तथा च्छागो दानं राहोः प्रकीर्तितम्
Ang gomedaka (hessonite), mga buto ng mustasa, mga buto ng linga, itim na masha (black gram), at maliliit na itim na buto—gayundin ang babaeng kalabaw at isang kambing—ay ipinahayag na mga handog na dapat ialay para kay Rāhu.
Verse 27
सिंहिकासुत दैत्येंद्र राहो चंद्रार्कमर्दन । भव तुष्टो महाभाग दानेनानेन सुव्रत
O Rāhu, anak ni Siṃhikā—pinuno ng mga Dānava, dumudurog sa Buwan at Araw—maging kalugdan mo, O mapalad na may mabubuting panata, sa handog na ito.
Verse 28
केतोर्मंडलकं कुर्याद्ध्वजाकृतिसुशोभनम् । शनिवत्सकलं ज्ञेयं पूजावर्णादिकं नृप
Gawin ang bilog na sagisag ni Ketu, na marikit na pinalamutian sa anyong watawat. O hari, unawain na ang lahat—ang pagsamba, mga kulay, at iba pang detalye—ay dapat isagawa tulad ng para kay Śani.
Verse 29
सप्तधान्यं समुद्दिष्टं सस्वर्णं केतुदानकम् । एवं कृते स्वानुकूलौ भवेतां च नृणां नृप
Itinakda ang pag-aalay ng pitong uri ng butil, kalakip ang ginto at ang pagdodonasyon ng watawat (ketu). Kapag ito’y naisagawa, O hari, nagiging mapagpala at kanais-nais sila sa mga tao.
Verse 30
प्रदद्यातां धनं पुत्रान्सुखं सौभाग्यमेव च । आकृष्णेति रवेर्मंत्र इमं देवास्तथा विधोः
Nawa’y ipagkaloob nila ang yaman, mga anak na lalaki, kaligayahan, at tunay na magandang kapalaran. Ito ang mantra ni Ravi (Araw) na nagsisimula sa “ākṛṣṇe…”, at gayundin (may mantra) para kay Vidhu (Buwan).
Verse 31
अग्निर्मूर्धेति भौमस्य मंत्रो जप्येर्हणे तथा । उद्बुध्यस्वेतींदुसूनोर्बृहस्पते गुरोस्तथा
Para kay Bhauma (Mars), ang mantra na nagsisimula sa “agnir mūrdhā …” ay dapat ding bigkasin sa takdang oras; at para sa anak ng Buwan (Budha, Mercury), ang mantra na nagsisimula sa “udbudhyasva …”; at gayundin para kay Bṛhaspati (Jupiter), ang Guru.
Verse 32
अन्नात्परीति शुक्रस्य शन्नोदेवीरयं शनेः । कया न इति राहोश्च केतोः केतुमिति स्मृतः
Ang “Annāt-parīti” ang kinikilalang (pangalan ng mantra) para kay Śukra; ang “Śanno devīḥ” naman ay para kay Śani. Para kay Rāhu ay “Kayā naḥ”, at para kay Ketu ay “Ketum”, ayon sa alaala ng mga sinauna.
Verse 33
एते मंत्रास्समुद्दिष्टा ग्रहणां पूजने जपे । एवं कृते नृपश्रेष्ठानुकूला अखिला ग्रहाः
Ang mga mantrang ito ay ipinahayag para sa pagsamba at pag-uulit (japa) sa mga graha. Kapag ito’y naisagawa, O pinakadakilang hari, ang lahat ng kapangyarihang pang-planetaryo ay lubos na nagiging kanais-nais.
Verse 34
भवंति पुंसां सततं यच्छंति च सुसंपदः । एतन्महाराज मया समस्तं तुभ्यं समुद्दिष्टमिहक्रमेण
Laging sumisibol ito sa mga tao, at nagkakaloob din ng dakilang kasaganaan. Kaya, O dakilang hari, ipinaliwanag ko rito sa iyo ang lahat ng ito ayon sa wastong pagkakasunod.
Verse 35
श्रुत्वा नरः सर्वश्रुतार्थसारमेतीश्वरस्यैव च सन्निधानम् । इदं पवित्रं यशसो निधानमिदं पितॄणामतिवल्लभं स्यात्
Sa pagdinig nito, ang tao’y nakakamtan ang mismong pagdalo sa Panginoon—ang diwa ng kahulugan ng lahat ng napakinggan. Ito’y nagpapadalisay, isang sisidlan ng karangalan, at labis na minamahal ng mga ninuno (pitṛ).
Verse 36
इदं च देवेष्वमृताय कल्पते पुण्यावहं पातकिनां च पुंसाम् । इति पठति यशस्यं यः शृणोतीह भक्त्या मधुमुरनकारेरर्चनं वाथ पश्येत्
Ito’y nagiging parang amṛta sa gitna ng mga diyos, at nagdadala ng kabutihang-singaw kahit sa makasalanang tao. Sinumang may debosyon na bumibigkas ng papuring ito, o nakikinig dito rito, o kahit tumitingin sa pagsamba sa pumatay kay Madhu at Mura (Viṣṇu), ay nagkakamit ng dangal at mapalad na bunga.
Verse 37
मतिमपि च जनानां यो ददातींद्रलोके विधिशिवविबुधेन्द्रैः पूज्यते कल्पमेकम् । य इदं शृणुयान्नित्यमृषीणां चरितं शुभम्
At sinumang nagbibigay ng karunungan sa mga tao ay pinararangalan sa daigdig ni Indra sa loob ng isang buong kalpa, sinasamba nina Brahmā, Śiva, at ng mga panginoon ng mga diyos. Sinumang laging nakikinig sa mapalad na salaysay ng mga gawa ng mga ṛṣi ay nagkakamit ng gayong gantimpala.
Verse 38
विमुक्तस्सर्वपापेभ्यः स्वर्गलोके महीयते । तपः कृते प्रशंसंति त्रेतायां ज्ञानमेव च
Malaya sa lahat ng kasalanan, ang tao’y pinararangalan sa daigdig ng langit. Sa Kṛta Yuga, pinupuri nila ang matinding pag-aayuno at pagsasagawa ng tapas; at sa Tretā Yuga naman, ang kaalaman lamang ang pinupuri.
Verse 39
द्वापरे यज्ञमित्याहुर्दानमेकं कलौ युगे । सर्वेषामेव दानानामिदमेवैकमुत्तमम्
Sinasabi nilang sa yugto ng Dvāpara, ang pangunahing dharma ay ang yajña (handog na sakripisyo); ngunit sa yugto ng Kali, iisa ang dakilang tungkulin—ang dāna, ang pagkakawanggawa. Sa lahat ng uri ng pagbibigay, ito lamang ang pinakadakila.
Verse 40
अभयं सर्वभूतानां नास्ति दानमतः परम् । दानं प्रधानं शूद्रस्य त्वित्याह भगवान्प्रभुः
Ang pagkakaloob ng walang-takot sa lahat ng nilalang—walang handog na hihigit pa rito. Kaya ipinahahayag ng Panginoon, ang Kataas-taasang Guro, na para sa isang Śūdra, ang dāna (kawanggawa) ang pangunahing tungkulin.
Verse 41
दानेन सर्वकामाप्तिस्तस्य संजायते तपः । पुण्यं पवित्रमायुष्यं सर्वपापविनाशनम्
Sa pamamagitan ng dāna, natatamo ang katuparan ng lahat ng ninanais; mula rito’y sumisibol ang tapas, ang bisa ng pagkamapagtiis. Nagdudulot ito ng kabutihan, kadalisayan, mahabang buhay, at paglipol ng lahat ng kasalanan.
Verse 42
पुराणमेतत्कथितं तीर्थश्राद्धानुवर्णनम् । शृणोति यः पठेद्वापि श्रीमान्संजायते नरः
Sa gayon itinuro ang Purāṇa na ito, na naglalarawan ng mga ritwal ng śrāddha na kaugnay ng mga banal na tīrtha. Ang taong nakikinig dito, o kahit bumibigkas nito, ay nagiging pinagpala ng kasaganaan at mabuting kapalaran.
Verse 43
सर्वपापविनिर्मुक्तः सलक्ष्मीकं हरिं लभेत् । इदं महाराज अगादि तुभ्यं पुण्यं महापातकनाशनं च
Malaya sa lahat ng kasalanan, matatamo niya si Hari kasama si Lakṣmī. Ito, O dakilang hari, ay ipinahayag sa iyo—banal sa sarili at tagapagwasak ng pinakamatitinding kasalanan.
Verse 44
ब्रह्मार्करुद्रैश्च सुपूजितं च श्रोतव्यमेतत्प्रवदंति तज्ज्ञाः । सृष्टिखंडमिदं राजन्मया तुभ्यं प्रकीर्तितम्
Ang aral na ito ay lubhang iginagalang—pinararangalan ng Brahmā, ng Araw, at ni Rudra. Sinasabi ng marurunong na ito’y dapat pakinggan. O Hari, sa gayon ay aking ipinaliwanag sa iyo ang Sṛṣṭi-khaṇḍa.
Verse 45
पुराणस्यादिभूतं च नवधा सृष्टि पौष्करम् । द्विजेभ्यः श्रावयेद्विद्वान्यश्च वै शृणुयात्पठेत् । कल्पकोटिशतं साग्रं ब्रह्मलोके स मोदते
Ang salaysay na Puṣkara ng siyam-na-urìng paglikha—na siyang ugat ng Purāṇa—sinumang marunong na bumibigkas nito para sa mga dvija, at sinumang nakikinig o nagbabasa nito, ay nagagalak sa daigdig ni Brahmā sa buong sandaang crore ng mga kalpa.
Verse 82
इति श्रीपाद्मपुराणे सृष्टिखंडे पुराणावतारे ग्रहार्चनवर्णनंनाम द्व्यशीतितमोऽध्यायः
Sa gayon, sa kagalang-galang na Padma Purāṇa, sa Sṛṣṭi-khaṇḍa, sa bahagi ng pagdating ng Purāṇa, nagwawakas ang ikawalongpu’t dalawang kabanata na pinamagatang “Paglalarawan ng Pagsamba sa mga Planeta.”