Adhyaya 58

Verse 1

विष्णुरुवाच । क्रीडाप्रयुक्तासु वनं प्रविष्टा वैश्यस्य भार्या सुकला सुतन्वी । ददर्श सर्वं गहनं मनोरमं तामेव पप्रच्छ सखीं सती सा

Sinabi ni Viṣṇu: Dahil sa paglalaro, pumasok sa gubat si Sukalā—ang payat at banal na asawa ng isang Vaiśya. Nang makita niyang siksik at kaaya-aya ang buong gubat, ang tapat na babae ay nagtanong sa mismong kaibigan niya.

Verse 2

अरण्यमेतत्प्रवरं सुपुण्यं दिव्यं सखे कस्य मनोभिरामम् । सिद्धंसुकामैः प्रवरैः समस्तैः पप्रच्छ हर्षात्सुकला सखीं ताम्

“Ang gubat na ito’y pinakadakila—lubhang banal at makalangit, kaibigan; kanino ang kaaya-ayang kakahuyan na ito? Sa galak, tinanong ni Sukalā ang kaibigang iyon tungkol dito—pook na pinabanal ng mga dakilang Siddha at ng mga ganap na ang mga hangarin.”

Verse 3

क्रीडोवाच । एतद्वनं दिव्यगुणैः प्रयुक्तं सिद्धस्वभावैः परिभावनेन । पुष्पाकुलं कामफलोपयुक्तं विपश्य सर्वं मकरध्वजस्य

Sinabi ni Krīḍa: “Masdan mo ang gubat na ito—pinagkalooban ng mga makalangit na katangian at pinasakdal ng likás na kapangyarihan ng mga natamo na. Hitik ito sa mga bulaklak at angkop sa pagbibigay ng bunga ng pagnanasa; tingnan mo, ang lahat ng ito’y kay Makaradhvaja (Kāma).”

Verse 4

एवं वाक्यं ततः श्रुत्वा हर्षेण महतान्विता । समालोक्य महद्वृत्तं कामस्य च दुरात्मनः

Nang marinig niya ang mga salitang iyon, napuspos siya ng dakilang galak; at, pagtanaw sa mabigat na pag-ikot ng pangyayari na idinulot ng masamang-loob na Kāma, napagmasdan niya ang naganap.

Verse 5

वायुना नीयमानं तं समाघ्राति न सौरभम् । वाति वायुः स्वभावेन सौरभेण समन्वितः

Tinatangay ng hangin, hindi nito nalalasahan ang samyo. Umiihip ang hangin ayon sa likas nitong gawi, bagaman ito’y nababalutan ng pabango.

Verse 6

तद्बाणो विशतेनासां यथा तथा सुलीलया । सा गंधं नैव गृह्णाति पुष्पाणां च वरानना

Ang palaso niya’y pumapasok sa kanyang mga butas ng ilong sa iba’t ibang paraan, na waring naglalaro; ngunit ang magandang-mukhang ginang ay hindi man lamang nakadarama ng samyo ng mga bulaklak.

Verse 7

न चास्वादयते सा तु सुरसान्सा महासती । स सखा कामदेवस्य रममाणो विनिर्जितः

Ngunit ang dakilang pativrata na si Surasānsā ay hindi tumikim niyon. At siya—kasama ni Kāmadeva—bagaman naglalaro sa ligaya, ay napasuko at nadaig.

Verse 8

लज्जितः पराङ्मुखो भूत्वा भूं पपात लवच्छदैः । फलेभ्यो हि सुपक्वेभ्यः पुष्पमंजरिसंस्कृतः

Sa hiya, tumalikod siya at bumagsak sa lupa, ang katawan ay nababalutan ng malalambot na dahon—pinalamutian ng mga kumpol ng bulaklak at may mga bungang ganap na hinog.

Verse 9

लवरूपोपतद्भूमौ रसस्त्वेष तया जितः । मकरंदः सुदीनात्मा फलाद्भूमिं ततः पुनः

Nang ang katas ay bumagsak sa lupa na tila isang patak, ito’y napasuko niya. Pagkaraan, si Makaraṃda, lugmok ang loob, muling nahulog mula sa bunga tungo sa lupa.

Verse 10

भक्ष्यते मक्षिकाभिश्च यथामृतो रणे तथा । मक्षिकाभक्ष्यमाणस्तु प्रवाहेन प्रयाति सः

Kinakain siya ng mga langaw, gaya ng isang taong napatay sa digmaan. At habang nilalapa ng mga langaw, siya’y inaanod ng agos.

Verse 11

मंदंमंदं प्रयात्येव तं हसंति च पक्षिणः । नानारुतैः प्रचलंति सुखमानंदनिर्भरैः

Dahan-dahan siyang umuusad, at pinagtatawanan siya ng mga ibon. Sa sari-saring huni’y nagliliparan sila—magaan ang loob, umaapaw sa galak.

Verse 12

प्रीत्या शकुनयस्तत्र वनमध्यनगस्थिताः । सुकलया जितो ह्येष निम्नं पंथानमाश्रितः

Doon, ang mga ibon—naninirahan sa bundok sa gitna ng gubat—ay napuno ng pag-ibig. Tunay, napasuko ni Sukalā, pinili niya ang mababang landas.

Verse 13

प्रीत्या समेता रतिः कामभार्या गत्वाब्रवीत्सा सुकलां विहस्य । स्वस्त्यस्तु ते स्वागतमेव भद्रे रमस्व प्रीत्या नयनाभिरामम्

Si Rati, ang minamahal na asawa ni Kāma, ay masayang lumapit kay Sukalā at, nakangiti, nagsabi: “Pagpalain ka nawa, mahal—tunay na maligayang pagdating! Magpakasaya ka nang may galak sa pook na ito, kaaya-aya sa paningin.”

Verse 14

ते रूपमिष्टममलमिंद्रस्यापि महात्मनः । यदेष्टं ते तदा ब्रूहि समानेष्ये न संशयः

Ang iyong anyong dalisay at minimithi ay mahal maging kay Indra na dakilang-loob. Kaya sabihin mo ngayon ang iyong ninanais; aking ihahatid iyon sa iyo—walang alinlangan.

Verse 15

सूत उवाच । वदंत्यौ ते स्त्रियौ दृष्ट्वा श्रुत्वोवाच सुभाषितम् । रतिं प्रतिगृहीत्वा मे गतो भर्त्ता महामतिः

Sūta ay nagsabi: Nang makita niyang nagsasalita ang dalawang babae, nakinig siya at saka sumagot sa magagandang pananalita. Tinanggap ang aking pag-ibig, ang aking asawa—ang dakilang-isip—ay lumisan.

Verse 16

यत्र मे तिष्ठते भर्त्ता तत्राहं पतिसंयुता । तत्र कामश्च मे प्रीतिरयं कायो निराश्रयः

Kung saan nananatili ang aking asawa, doon ako—kaisa ng aking panginoon. Doon lamang naroon ang aking pagnanasa at ligaya; kung hindi, ang katawang ito’y walang masisilungan.

Verse 17

द्वे अप्युक्तं समाकर्ण्य रतिप्रीती विलज्जिते । व्रीडमाने गते ते द्वे यत्र कामो महाबलः

Nang marinig ang sinabi, kapwa sina Rati at Prīti ay napahiya. Sa pagkamahiyain, silang dalawa’y lumayo patungo sa kinaroroonan ni Kāma na makapangyarihan.

Verse 18

ऊचतुस्तं महावीरमिंद्रकाय समाश्रितम् । चापमाकर्षमाणं तं नेत्रलक्ष्यं महाबलम्

Sila’y nagsalita sa dakilang bayani, sa makapangyarihan, na nag-anyong Indra; siya’y humihila ng busog, matatag ang pagtuon, at ang puntirya’y itinatakda ng mismong titig.

Verse 19

दुर्जयेयं महाप्राज्ञ त्यज पौरुषमात्मनः । पतिकामा महाभागा पतिव्रता सदैव सा

“O dakilang pantas, siya’y di magagapi—iwaksi ang pagmamapuri ng sarili. Ang mapalad na babaeng yaon, laging tapat bilang pativrata, ang ninanais lamang ay ang kanyang asawa.”

Verse 20

काम उवाच । अनया लोक्यते रूपमिंद्रस्यास्य महात्मनः । यदि देवि तदा चाहं हनिष्यामि न संशयः

Sinabi ni Kāma: “Sa pamamagitan niya, nahahayag ang anyo ng dakilang-loob na Indra. Kung papayag ka, O Diyosa, tatamaan ko siya—walang alinlangan.”

Verse 21

अथ वेषधरो देवो महारूपः सुराधिपः । स तयानुगतस्तूर्णं परया लीलया तदा

Pagkaraan, ang Panginoon—nakabihis-lihim, maringal ang anyo, pinuno ng mga deva—ay mabilis na sumunod sa kanya noon, sa sukdulang magaan at mapaglarong kilos.

Verse 22

सर्वभोगसमाकीर्णः सर्वाभरणशोभितः । दिव्यमाल्यांबरधरो दिव्यगंधानुलेपनः

Hitik sa lahat ng kaligayahan, pinalamutian ng sari-saring hiyas; may suot na banal na kuwintas ng bulaklak at kasuotan, at pinahiran ng samyo ng langit.

Verse 23

तया रत्या समायातो यत्रास्ते पतिदेवता । प्रत्युवाच महाभागां सुकलां सत्यचारिणीम्

Kasama si Rati, dumating siya sa pook na tinutuluyan ng babaeng ang asawa ang kanyang diyos. At si Sukalā—tapat sa katotohanan at marangal sa asal—ay sumagot sa dakilang babaeng iyon.

Verse 24

पूर्वं दूती समक्षं ते प्रीत्या च प्रहिता मया । कस्मान्न मन्यसे भद्रे भजंतं त्वामिहागतम्

Noon pa man, dahil sa pag-ibig, nagsugo ako sa iyo ng isang babaeng sugo sa harap mo mismo. Bakit, O mabuting ginang, hindi mo ako tinatanggap—na dumating dito upang sambahin at hanapin ka?

Verse 25

सुकलोवाच । रक्षायुक्तास्मि भद्रं ते भर्तुः पुत्रैर्महात्मभिः । एकाकिनीसहायैश्च नैव कस्य भयं मम

Sinabi ni Sukalā: “Ako’y ligtas at nababantayan—pagpapala sa iyo—ng mga mararangal na anak ng aking asawa, at ng mga kasama ring laging may kaagapay. Kaya wala akong kinatatakutan kaninuman.”

Verse 26

शूरैश्च पुरुषाकारैः सर्वत्र परिरक्षिता । नाति प्रस्तावये वक्तुं व्यग्रा कर्मणि तस्य च

Sa lahat ng dako’y binabantayan siya ng matatapang, makalalaking mandirigma. Hindi ako nakakita ng angkop na pagkakataong magsalita, at siya man ay abala at lubos na nakatuon sa kanyang gawain.

Verse 27

यावत्प्रस्यंदते नेत्रं तावत्कालं महामते । भवान्न लज्जते कस्माद्रममाणो मया सह

Hangga’t patuloy na umaagos ang luha sa iyong mata, sa buong panahong iyon, O dakilang-isip—bakit hindi ka nahihiya, na nakikipaglaro sa akin?

Verse 28

भवान्को हि समायातो निर्भयो मरणादपि । इंद्र उवाच । त्वामेवं हि प्रपश्यामि वनमध्ये समागताम्

“Sino ka na dumating dito, walang takot kahit sa kamatayan?” Sabi ni Indra: “Nakikita kita nang ganito, na dumating dito sa gitna ng kagubatan.”

Verse 29

समाख्यातास्त्वया शूरा भर्तुश्च तनयाः पुनः । कथं पश्याम्यहं तावद्दर्शयस्व ममाग्रतः

Muli mong isinalaysay sa akin ang mga magigiting—ang mga anak ng aking asawa. Ngunit paano ko sila makikita? Ipakita mo sila sa harap ko, sa aking mga mata.

Verse 30

सुकलोवाच । सनिजसकलवर्गस्याधिपत्ये निवेश्य धृतिमतिगतिबुद्ध्य्ख्यैस्तु संन्यस्य सत्यम् । अचलसकलधर्मो नित्ययुक्तो महात्मा मदनसबलधर्मात्मा सदामां जुगोप

Sinabi ni Sukala: Matapos italaga ang buo niyang sariling pangkat sa mga tungkulin ng pamumuno, at sa katotohanan ay isinauli ang pag-aangkin sa tibay, pag-iisip, pagkilos, at maging sa talino, ang dakilang kaluluwang yaon—matatag sa lahat ng dharma at laging nakayoga—bagaman ginising ng Kāma ang kanyang likas, ay palaging nag-ingat sa akin.

Verse 31

मामेवं परिरक्षते दमगुणैः शौचैस्तु धर्मः सदा सत्यं पश्य समागतं मम पुरः शांतिक्षमाभ्यांयुतम् । बोधश्चातिमहाबलः पृथुयशा यो मां न मुंचेत्कदा बद्धाहं दृढबंधनैः स्वगुणजैः सांनिध्यमेवं गतः

Sa ganitong paraan ako’y iniingatan ng mga birtud ng pagpipigil-sa-sarili. Sa kadalisayan, laging nananatili ang Dharma; masdan—ang Katotohanan mismo ay dumating sa harap ko, taglay ang kapayapaan at pagtitiis. At ang makapangyarihang Pagkaunawa, na may malawak na karangalan, ay hindi ako kailanman pinakakawalan. Ako’y mahigpit na nakagapos ng matitibay na tanikalang mula sa sarili kong mga katangian, kaya’t narito ako sa ganitong malapit na pagdalo.

Verse 32

रक्षायुक्ताः कृताः सर्वे सत्याद्या मम सांप्रतम् । धर्मलाभादिकाः सर्वे दमबुद्धिपराक्रमाः

Ngayon, silang lahat—na pinangungunahan ni Satya—ay inilagay sa ilalim ng aking pag-iingat. Silang lahat, na may taglay na katuwiran at mga bunga nito, ay may pagpipigil-sa-sarili, wastong paghatol, at kagitingan.

Verse 33

मामेवं हि प्ररक्षंति किं मां प्रार्थयसे बलात् । को भवान्निर्भयो भूत्वा दूत्या सार्धं समागतः

“Sa ganitong paraan nga nila ako binabantayan—kaya bakit mo ako pinipilit sa lakas? Sino ka, na naging walang-takot, at dumating dito kasama ang babaeng sugo?”

Verse 34

सत्यं धर्मस्तथा पुण्यं ज्ञानाद्याः प्रबलास्तथा । मम भर्तुः सहायाश्च ते मां रक्षंति वेश्मनि

Katotohanan, dharma, kabanalan (puṇya), at kaalaman at iba pa—tunay na makapangyarihan; sila ang mga kakampi ng aking asawa, at ako’y kanilang iniingatan sa loob ng tahanang ito.

Verse 35

अहं रक्षायुता नित्यं दमशांतिपरायणा । न मां जेतुं समर्थश्च अपि साक्षाच्छचीपतिः

Ako’y laging binabantayan, at palaging nakatuon sa pagpipigil-sa-sarili at kapayapaan; kahit si Indra, ang panginoon ni Śacī, ay hindi kayang manaig sa akin.

Verse 36

यदि वा मन्मथो वापि समागच्छति वीर्यवान् । दंशिताहं सदा सत्यं सत्यकेनैव नान्यथा

Kahit si Manmatha man, na makapangyarihan, ay lumapit sa akin—tunay, ako’y laging natusok/nakagat, at iyon ay kay Satyaka lamang, hindi sa iba.

Verse 37

निरर्थकास्तस्य बाणा भविष्यंति न संशयः । त्वामेवं हि हनिष्यंति धर्मादयो महाभटाः

Magiging walang saysay ang kaniyang mga palaso—walang pag-aalinlangan. Sa ganitong paraan, ang mga dakilang mandirigmang pinangungunahan ni Dharma ay tiyak na papatay sa iyo.

Verse 38

दूरं गच्छ पलायत्वमत्र मा तिष्ठ सांप्रतम् । वार्यमाणो यदा तिष्ठेर्भस्मीभूतो भविष्यसि

Lumayo ka—tumakas ka agad mula rito. Huwag kang manatili rito ngayon. Kapag binalaan ka na at nanatili ka pa rin, magiging abo ka.

Verse 39

भर्त्रा विना निरीक्षेत मम रूपं यदा भवान् । यथा दारु दहेदग्निस्तथा धक्ष्यामि नान्यथा

Kapag minasdan mo ang aking anyo na wala ang aking asawa, kung gayon—gaya ng apoy na sumusunog sa kahoy—susunugin din kita; hindi ito magiging iba.

Verse 40

एवं श्रुत्वा सहस्राक्षो मन्मथस्यापि सम्मुखम् । पश्य पौरुषमेतस्या युध्यस्व निजपौरुषैः

Nang marinig ito, si Sahasrākṣa (Indra), maging sa harap mismo ni Manmatha, ay nagsabi: “Masdan ang tapang ng babaeng ito; makipaglaban ka sa sarili mong lakas-panlalaki.”

Verse 41

यथागतास्तथा सर्वे महाशापभयातुराः । स्वंस्वं स्थानं महाराज इंद्राद्याः प्रययुस्तदा

Kung paano sila dumating, gayon din silang lahat umalis—nabalisa sa takot sa isang dakilang sumpa. Noon, O dakilang hari, si Indra at ang iba pang mga diyos ay nagbalik sa kani-kanilang tahanan.

Verse 42

गतेषु तेषु सर्वेषु सुकला सा पतिव्रता । स्वगृहं पुण्यसंयुक्ता पतिध्यानेन चागता

Nang sila’y makaalis na lahat, si Sukalā—ang tapat na asawang pativrata—ay nagbalik sa sariling tahanan, puspos ng kabutihang-bunga, at dumating na nakalubog sa pagninilay sa kanyang asawa.

Verse 43

स्वगृहं पुण्यसंयुक्तं सर्वतीर्थमयं तदा । सर्वयज्ञमयं राजन्संप्राप्ता पतिदेवता

Noon, O Hari, ang kanyang sariling tahanan—puspos ng kabanalan—ay naging tila taglay ang bisa ng lahat ng mga banal na tirtha at ang bunga ng lahat ng mga yajña, sapagkat dumating doon ang asawang itinuturing na diyos ang kanyang asawa.

Verse 58

इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडे वेनोपाख्याने सुकलाचरित्रेष्टपंचाशत्तमोऽध्यायः

Sa gayon nagwawakas ang ikalimampu’t walong kabanata—ang salaysay ni Sukalā—sa loob ng yugto ni Vena, sa Bhūmi-khaṇḍa ng kagalang-galang na Padma Purāṇa.