Adhyaya 57
Bhumi KhandaAdhyaya 5739 Verses

Adhyaya 57

The Tale of Sukalā: Illusion, Desire, and the Testing of a Chaste Wife (within the Vena Cycle)

Sa daloy ng salaysay na kaugnay kay Vena sa Bhūmi-khaṇḍa, inilalarawan ang pagsubok sa kadalisayan at katapatan ni Sukalā. Sa “paglalaro” (krīḍā) ng māyā, ang Daigdig (Bhūmi) ay nag-anyong tulad ng isang Satī at lumapit sa isang mabuting asawa; mula rito’y lumitaw ang tugong nakabatay sa katotohanan: ang asawa ang pangunahing “palad” at kapalaran ng babae (strī-bhāgya). Ipinaparis sa tagpong ito ang panaghoy ni Sukalā sa pag-iwan sa kaniya at ang pangkalahatang aral ng śāstra tungkol sa dangal ng pag-aasawa. Pagkaraan, dinala siya ng ilusyon sa isang kagubatang kumikislap na tila Nandana at sa isang tīrtha na sinasabing pumapawi ng kasalanan, kung saan ang ligaya at pang-akit ay nagiging masidhi. Pumasok si Indra at si Kāma; ipinaliwanag ni Kāma kung paanong gumagalaw ang pagnanasa sa pamamagitan ng alaala ng mga anyo at pagkapit ng isip, at kung paanong maaari siyang mag-anyong iba upang manlinlang. Nagtatapos ang kabanata sa paghahanda ni Kusumāyudha na pasapukin ng mga palaso ang isang tapat na asawa, upang itampok ang bigat ng tunggalian ng kāma at matatag na dharma.

Shlokas

Verse 1

विष्णुरुवाच । क्रीडा सतीरूप धरा प्रभूत्वा गेहं गता चारु पतिव्रतायाः । तामागतां सत्यस्वरूपयुक्ता सा सादरं वाक्यमुवाच धन्या

Sinabi ni Viṣṇu: Sa paglalaro, nag-anyong Satī ang Daigdig at, sa pagpapamalas ng kapangyarihan, nagtungo sa tahanan ng marikit na asawang tapat sa panata. Pagdating niya, ang mapalad na babae—taglay ang likas na katotohanan—ay magalang na nagsalita ng ganito.

Verse 2

वाक्यैः सुपुण्यैः परिपूजिता सा उवाच क्रीडा सुकलां विहस्य । मायानुगं विश्वविमोहनं सती प्रत्युत्तरं सत्यप्रमेयुक्तम्

Pinarangalan siya ng mga salitang lubhang banal, at siya’y nagsalita—nakangiting may marikit na paglalaro. Pagkaraan, ang mabuting babae ay nagbigay ng tugong nakaugat sa katotohanan, na tinutugon ang tagasunod ng māyā na lumilito sa sanlibutan.

Verse 3

ममापि भर्ता प्रबलो गुणज्ञो धीरः सविद्यो महिमाप्रयुक्तः । त्यक्त्वा गतः पापतरांसुपुण्यो मामेव नाथः शृणु पुण्यकीर्तिः

Ang aking asawa man ay makapangyarihan, marunong kumilala ng mga kabutihan, matatag at may karunungan—pinagkalooban ng dangal at kadakilaan. Gayunman, iniwan niya ako; ang lalaking may kabanalan ay napasa piling ng higit na makasalanan. O Panginoon—pakinggan mo, O may banal na papuri—siya ang aking tunay na tagapagtanggol.

Verse 4

वाक्यैस्तु पुण्यैरबलास्वभावादाकर्ण्य सर्वं सुकला समुक्तम् । संशुद्धभावां च विचिंत्य चाह कस्माद्गतः सुंदरि तेऽद्य नाथः

Nang marinig ang lahat ng sinabi ni Sukalā—mga salitang may kabanalan, binigkas ayon sa payak na likas ng isang babae—pinagnilayan niya ang dalisay na hangarin nito at saka nagsalita: “O marikit, bakit lumayo ngayon ang iyong panginoon?”

Verse 5

विहाय ते रूपमतीव सत्यमाचक्ष्व सर्वं भवती सुभर्तुः । ध्यानोपयुक्ता सकलं करोति सखीस्वरूपा गृहमागता मे

Isantabi mo muna ang iyong kagandahan at ipahayag sa akin ang lahat nang tapat tungkol sa iyong mabuting asawa. Kapag ang isip ay nakalubog sa pagninilay, nagagawa ang lahat. Dumating ka sa aking tahanan sa anyo ng isang kaibigan.

Verse 6

क्रीडा बभाषे शृणु सत्यमेतं चरित्रभावं मम भर्त्तुरस्य । अहं प्रिये यस्य सदैव युक्ता यमिच्छते तं प्रतिसांत्वयामि

Sinabi ni Krīḍā: “Makinig—ito ang katotohanan: ang asal at likas ng aking asawa ay ganito, mahal: ako’y laging nakikiayon sa sinumang kinahuhumalingan niya; at sinumang ninanais niya, aking pinapapayapa at pinagkakasundo.”

Verse 7

कर्तुः सुपुण्यं वचनं सुभर्तुर्ध्यानोपयुक्ता सकलं करोमि । एकांतशीला सगुणानुरूपा शुश्रूषयैकस्तमिहैव देवि

O Diyosa, ganap kong tinutupad ang lubhang mapagkawanggawang utos ng aking tagagawa—ng aking marangal na asawa—habang nakalubog sa pagninilay. Namumuhay akong mapag-isa, kaayon ng kanyang mga kabutihan, at siya lamang ang aking pinaglilingkuran dito mismo.

Verse 8

मम पूर्व विपाकोऽयं संप्रत्येव प्रवर्तते । यतस्त्यक्त्वा गतो भर्त्ता मामेवं मंदभागिनीम्

Ito ang paghinog ng aking dating karma; ngayo’y namumunga—sapagkat iniwan ako ng aking asawa at lumisan, at ako’y naiwan na ganito, isang babaeng kapus-palad.

Verse 9

सखे न धारये जीवं स्वकीय कायमेव च । पत्याहीनाः कथं नार्यः सुजीवंति च निर्घृणाः

Kaibigan, hindi ko na kayang panatilihin ang aking buhay—ni maging ang sarili kong katawan. Paano mabubuhay ang mga babaeng nawalan ng asawa? Gayon kalupit ang tadhana.

Verse 10

रूपशृंगारसौभाग्यं सुखं संपच्च नान्यथा । नारीणां हि महाभागो भर्ता शास्त्रेषु गीयते

Kagandahan, pag-aayos, mabuting kapalaran, ligaya, at kasaganaan—ito lamang at wala nang iba ang tunay na nauukol sa mga babae; sapagkat sa mga śāstra, ang asawa ang inaawit bilang dakilang kapalaran ng babae.

Verse 11

तया सर्वं समाकर्ण्य यदुक्तं क्रीडया तदा । सत्यभावं विदित्वा सा मेने संभाषितं तदा

Nang marinig niya ang lahat ng sinabi noon na wari’y biro, naunawaan niya ang tunay na diwa at inakala niyang iyon ay tapat na pananalita.

Verse 12

विश्वस्ता सा महाभागा सुकला पतिदेवता । तामुवाच पुनः सर्वमात्मचेष्टानुगं वचः

Sa pagtitiwala, ang mapalad na Sukalā—na sumasamba sa asawa bilang sariling diyos—ay muling kinausap ng mga salitang ganap na kaayon ng kanyang layon at kilos.

Verse 13

समासेन समाख्यातं पूर्ववृत्तांतमात्मनः । यथा भर्ता गतो यात्रां पुण्यसाधनतत्परः

Sa maikling sabi, isinalaysay ko ang naunang pangyayari sa aking sariling nakaraan—kung paanong ang aking asawa’y naglakbay sa banal na paglalakbay, masidhing nakatuon sa paglikha ng kabutihang-dangal.

Verse 14

आत्मदुःखं सुसत्यं च तप एव मनस्विनि । बोधिता क्रीडया सा तु समाश्वास्य पतिव्रता

“Ang sariling dalamhati, ang tapat na pananalita, at ang tapasya—ito nga ang landas, O matatag ang loob na ginang.” Sa gayong payo, kahit tila pabiro, ang tapat-sa-asawang maybahay ay umaliw at nagpatibay ng loob.

Verse 15

सूत उवाच । एकदा तु तया प्रोक्तं क्रीडया सुकलां प्रति । सखे पश्य वनं सौम्यं दिव्यवृक्षैरलंकृतम्

Sinabi ni Sūta: Minsan, sa paglalaro, sinabi niya kay Sukalā, “Kaibigan, masdan mo ang maamong gubat na ito, pinalamutian ng mga punong makalangit.”

Verse 16

तत्र तीर्थं परं पुण्यमस्ति पातकनाशनम् । नानावल्लीवितानैश्च सुपुष्पैः परिशोभितम्

Doon ay may isang kataas-taasang banal na tīrtha, isang pook na pumupuksa sa mga kasalanan, na marikit na pinalalamutian ng sari-saring bubong ng baging at mababangong bulaklak.

Verse 17

आवाभ्यामपि गंतव्यं पुण्यहेतोर्वरानने । समाकर्ण्य तया सार्द्धं सुकला मायया तदा

“Tayo man ay nararapat pumaroon, O marikit ang mukha, alang-alang sa pagkamit ng kabutihang-dangal.” Nang marinig ito, si Sukalā ay sumama sa kanya noon, sa pamamagitan ng kanyang kapangyarihang māyā.

Verse 18

प्रविवेश वनं दिव्यं नंदनोपममेव सा । सर्वर्तुकुसुमोपेतं कोकिलाशतनादितम्

Pumasok siya sa isang kamangha-manghang, makalangit na gubat na wari’y ang Nandana mismo—napapalamutian ng mga bulaklak sa bawat panahon at umaalingawngaw sa huni ng daan-daang kukuko.

Verse 19

गीयमानं सुमधुरैर्नादैर्मधुकरैरपि । कूजद्भिः पक्षिभिः पुण्यैः पुण्यध्वनिसमाकुलम्

Umaalingawngaw iyon sa labis na matatamis na tinig, na inaawit maging ng mga bubuyog; at napupuno ng mapalad na himig mula sa mga banal na ibong huni nang huni sa paligid.

Verse 20

चंदनादिकवृक्षैश्च सौरभैश्च विराजितम् । सर्वभोगैः सुसंपूर्णं माधव्या माधवेन वै

Pinapalamutian ng punong-sandal at iba pang mababangong punò, at nagniningning sa matatamis na halimuyak, ito’y ganap na hitik sa lahat ng ligaya—tunay nga, sa pamamagitan ni Mādhavī kasama si Mādhava.

Verse 21

रचितं मोहनायैव सुकलायाश्च कारणात् । तया सार्धं प्रविष्टा सा तद्वनं सर्वभावनम्

Ito’y nilikha upang mang-akit lamang, at dahil din kay Sukalā; at kasama niya, pumasok siya sa gubat na iyon—isang kakahuyang nagbibigay-lugod at umaakit sa lahat ng damdamin.

Verse 22

ददर्श सौख्यदं पुण्यं मायाभावं न विंदति । वीक्षमाणा वनं दिव्यं तया सह जनेश्वर

Nasdan niya ang banal at kaligayahang nagkakaloob na tanawin, at hindi niya namalas ang anumang kalagayang maya o guniguni. Habang minamasdan ang makalangit na gubat, ang panginoon ng mga tao ay sumama sa kanya.

Verse 23

शक्रोपि चाभ्ययात्तत्र देवमूर्तिविराजितः । तया दूत्या समं प्राप्तः कामस्तत्र समागतः

Doon ay dumating din si Śakra (Indra), nagniningning sa anyong maka-diyos; at dumating din doon si Kāma, ang diyos ng pagnanasa, na kasama ang babaeng sugo at nakarating sa pook na yaon.

Verse 24

सर्वभोगपतिर्भूत्वा कामलीलासमाकुलः । काममाह समाभाष्य एषा सा सुकुला गता

Nang maging panginoon siya ng lahat ng kaluguran at lubos na nalulunod sa larong pag-ibig, kinausap niya si Kāma at sinabi: “Yaong marikit na dalagang si Sukulā ay umalis na.”

Verse 25

प्रहरस्व महाभाग क्रीडायाः पुरतः स्थिताम् । मायां कृत्वा समानीता क्रीडया तव संनिधौ

O dakilang pinagpala, hampasin mo siya na nakatayo sa harap ni Krīḍā. Sa pamamagitan ng māyā, dinala siya ni Krīḍā sa iyong piling, sa gitna ng laro.

Verse 26

पौरुषं दर्शयाद्यैव यद्यस्ति कुरु निश्चितम् । काम उवाच । आत्मरूपं दर्शयस्व चतुरं लीलयान्वितम्

Ipakita mo ngayong araw ang iyong pagkalalaki—kung nasa iyo nga, kumilos kang may matibay na pasya. Sabi ni Kāma: “Ihayag mo ang sarili mong tunay na anyo—matalino, at may kasamang mapaglarong alindog.”

Verse 27

येनाहं प्रहराम्येतां पंचबाणैः सहस्रदृक् । इंद्र उवाच । क्वास्ते ते पौरुषं मूढ येन लोकं विडंबसे

“Sa pamamagitan nito ko siya tatamaan, kasama ang limang palaso,” wika ng Sanlibong-Mata (Indra). Sinabi ni Indra: “Nasaan ang pagkalalaki mo, hangal, na siyang ipinangungutya mo sa daigdig?”

Verse 28

ममाधारपरोभूत्वा योद्धुमिच्छसि सांप्रतम् । काम उवाच । तेनापि देवदेवेन महादेवेन शूलिना

“Sa pamamagitan ng aking suporta, nais mo ngayong lumaban,” wika ni Kama. “Kahit ng Diyos ng mga diyos—si Mahadeva, ang may hawak ng tridente—”

Verse 29

पूर्वमेव हृतं रूपं ममकायो न विद्यते । इच्छाम्यहं यदा नारीं हंतुं शृणुष्व सांप्रतम्

Ang aking anyo ay kinuha na; wala na akong sariling katawan. Ngunit kapag nais kong paslangin ang isang babae, pakinggan mo ngayon ang aking ginagawa.

Verse 30

पुंसां कायं समाश्रित्य आत्मरूपं प्रदर्शये । पुमांसं वा सहस्राक्ष नार्याः कार्यं समाश्रये

Sa pag-aanyong lalaki, ipinapakita ko ang aking tunay na anyo; o kaya naman, O Sahasraksha, sa katauhan ng lalaki, ginagampanan ko ang gawain ng isang babae.

Verse 31

पूर्वदृष्टा यदा नारी तामेव परिचिंतयेत् । चिंत्यमानस्य पुंसस्तु नार्यारूपं पुनःपुनः

Kapag nakita na ng isang lalaki ang isang babae, siya lamang ang kanyang laging iniisip; at para sa lalaking iyon na lunod sa gayong pag-iisip, ang anyo ng babae ay paulit-ulit na lumilitaw.

Verse 32

अदृष्टं तु समाश्रित्य पुंसमुन्मादयाम्यहम् । तथाप्युन्मादयाम्येवं नारीरूपं न संशयः

Sa pagkubli sa hindi nakikita, itinataboy ko ang lalaki sa kabaliwan; at gayundin, sa ganitong paraan, pinababaliw ko rin siya sa pamamagitan ng anyo ng babae—walang duda.

Verse 33

संस्मरणात्स्मरो नाम मम जातं सुरेश्वर । तां दृष्ट्वा तादृशोरंग वस्तुरूपं समाश्रये

O Panginoon ng mga diyos, sa pag-alaala lamang ay sumilang sa akin ang ‘Smara’—pagnanasa. Pagkakita sa kaniya, O may-katawang ahas, sumisilong ako sa tunay na kalikasan ng Realidad.

Verse 34

आत्मतेजः प्रकाशेन बाध्यबाधकतां व्रजेत् । नारीरूपं समाश्रित्य धीरं पुरुषं प्रमोहयेत्

Sa liwanag ng sariling panloob na kapangyarihan, maaaring marating ang kalagayang hindi na nabibigkis ni nakabibigkis. Ngunit sa pag-aanyong babae, nalilito maging ang matatag na lalaki.

Verse 35

पुरुषं तु समाश्रित्य भावयामि सुयोषितम् । रूपहीनोस्मि हे इंद्र अस्मद्रूपं समाश्रयेत्

Sa pag-asa sa isang lalaki, nagiging marangal akong babae. Wala akong kagandahan, O Indra—nawa’y akuin niya ang aking anyo.

Verse 36

तवरूपं समाश्रित्य तां साधये यथेप्सिताम् । एवमुक्त्वा स देवेंद्रं कायं तस्य महात्मनः

“Sa pag-ako sa iyong anyo, maisasakatuparan ko siya ayon sa ninanais.” Pagkasabi nito, lumapit siya kay Devendra at pumasok sa katawan ng dakilang kaluluwang iyon.

Verse 37

सखासौ माधवस्यापि समाश्रित्य सुमायुधः

Yaong si Sumāyudha, na naging kaibigan ni Mādhava at sumilong sa kaniya,

Verse 38

तामेव हंतुं कुसुमायुधोपि साध्वीं सुपुण्यां कृकलस्य भार्याम् । समुत्सुकस्तिष्ठति बाणलक्षं तस्याश्च कायं नयनैर्विलोक्य

Sabik na patayin siya—ang asawa ni Kṛkala, ang tapat at lubhang banal na babae—si Kusumāyudha (Kāma), matapos titigan ng mga mata ang kanyang katawan, ay tumindig na handa, itinututok ang palaso sa kanya bilang puntirya.

Verse 57

इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडे वेनोपाख्याने सुकलाचरित्रे सप्तपंचाशत्तमोऽध्यायः

Sa gayon nagwawakas ang ikalimampu’t pitong kabanata—ang salaysay ng buhay ni Sukalā—sa loob ng salaysay ni Vena, sa Bhūmi-khaṇḍa ng kagalang-galang na Padma Purāṇa.