Adhyaya 48
The Story of Sukalā (Episode: Ugrasena and Padmāvatī’s Return to Vidarbha)
Sa pagitan ng Mathurā at Vidarbha, inilalarawan si Ugrasena bilang huwarang haring Yādava. Ipinapahiwatig na ang tunay na paghahari ay pagkamay-ari sa dharma at sa mga layuning pangmundo, kaalamang Veda, lakas, pagkakawanggawa, at wastong paghatol. Sa Vidarbha, ipinakasal kay Ugrasena si Padmākṣī/Padmāvatī, anak ni Satyaketu, na pinupuri sa katotohanan at mga birtud ng isang marangal na babae. Itinatampok ang kanilang pag-iibigan at paggalang sa isa’t isa. Nang maglaon, nanabik sina Satyaketu at ang reyna na makita ang kanilang anak at nagpadala ng mga sugo upang hilingin ang kanyang pagbabalik. Masayang tumugon si Ugrasena at magalang na pinauwi si Padmāvatī. Sa tahanan ng ama, pinarangalan siya ng mga handog at namuhay nang masaya, gumagala kasama ang mga kaibigan; binibigyang-diin ng salaysay na bihira ang ginhawa sa sariling tahanan kumpara sa bahay ng biyenan, kaya’t naging malaya at walang alalahanin ang kanyang kilos.
Shlokas
Verse 1
ब्राह्मण्युवाच । माथुरे विषये रम्ये मथुरायां नृपोत्तमः । उग्रसेनेति विख्यातो यादवः परवीरहा
Wika ng Brāhmaṇī: Sa kaaya-ayang lupain ng Mathurā, sa lungsod ng Mathurā, may isang dakilang hari—ang Yādava na bantog sa pangalang Ugrasena, tagapagpabagsak ng mga bayani ng kaaway.
Verse 2
सर्वधर्मार्थतत्त्वज्ञो वेदज्ञः श्रुतवान्बली । दाता भोक्ता गुणग्राही सद्गुणान्वेत्ति भूपतिः
Ang hari ay yaong nakaaalam sa tunay na diwa ng lahat ng dharma at layunin ng buhay; dalubhasa sa Veda, marunong at malakas—mapagkaloob, marunong tumanggap at magtamasa nang wasto, kumikilala sa kagalingan, at nakakikilala sa mararangal na katangian.
Verse 3
राज्यं चकार मेधावी प्रजा धर्मेण पालयेत् । एवं स च महातेजा उग्रसेनः प्रतापवान्
Ang marunong na iyon ay humawak ng kaharian at iningatan ang mga nasasakupan ayon sa dharma. Ganyan si Ugrasena—makapangyarihan sa ningning, matapang at dakila sa lakas.
Verse 4
वैदर्भे विषये पुण्ये सत्यकेतुः प्रतापवान् । तस्य कन्या महाभागा पद्माक्षी कमलानना
Sa banal na lupain ng Vidarbha ay nanirahan si Satyaketu, makapangyarihan at maringal. Mayroon siyang anak na dalagang lubhang mapalad—si Padmākṣī, matang-loto at mukhang-loto.
Verse 5
नाम्ना पद्मावती नाम सत्यधर्मपरायणा । सा तु स्त्रीणां गुणैर्युक्ता द्वितीयेव समुद्रजा
Sa pangalang Padmāvatī siya tinawag, tapat sa katotohanan at nakatuon sa dharma. Taglay niya ang mga katangiang marangal ng kababaihan; wari’y ikalawang Samudrajā—si Lakṣmī na isinilang mula sa Karagatan.
Verse 6
वैदर्भी शुशुभे राजन्स्वगुणैः सत्यकारणैः । माथुर उग्रसेनस्तु उपयेमे सुलोचनाम्
O Hari, Mahārāja: ang prinsesa ng Vidarbha ay nagningning sa sariling mga kabutihang-ugat sa katotohanan; at si Ugrasena ng Mathurā ay pinakasalan ang dalagang may magagandang mata.
Verse 7
तया सह महाभाग सुखं रेमे प्रतापवान् । अतिप्रीतो गुणैस्तस्यास्तया सह सुखीभवेत्
Kasama niya, O mapalad, ang makapangyarihan ay namuhay sa ligaya; lubhang nalugod sa kanyang mga katangian, naging masaya siya sa piling niya.
Verse 8
तस्याः स्नेहेन प्रीत्या च संमुग्धो माथुरेश्वरः । पद्मावती महाभागा तस्य प्राणप्रियाभवत्
Dahil sa kanyang lambing at pag-ibig, nabighani ang Panginoon ng Mathurā; si Padmāvatī, ang lubhang mapalad, ay naging mahal niya na parang sariling hininga.
Verse 9
तया विना न बुभुजे तया सह प्रक्रीडयेत् । तया विना न सेवेत परमं सुखमेव सः
Kung wala siya, hindi siya tumikim ng aliw; kasama siya, siya’y naglalaro at nagsasaya. Kung wala siya, wala siyang nilalapitan—siya lamang ang kanyang sukdulang kaligayahan.
Verse 10
एवं प्रीतिकरौ जातौ परस्परमनुत्तमौ । स्नेहवंतौ द्विजश्रेष्ठ सुखसंप्रीतिदायकौ
Sa gayon, sila’y naging kapwa walang kapantay sa pagdadala ng kagalakan; puspos ng pag-ibig sa isa’t isa, O pinakamainam sa mga dvija, at nagbibigay ng ligaya at malalim na kasiyahan.
Verse 11
सत्यकेतुश्च राजेंद्रः सस्मार स पद्मावतीम् । स्वसुतां तां महाभागो माता तस्याः सुदुःखिता
Si Haring Satyaketu, O pinakamainam sa mga hari, ay naalaala si Padmāvatī—ang sarili niyang anak na babae. Ang marangal na iyon ay nagunita rin siya, samantalang ang ina niya’y lubog sa matinding dalamhati.
Verse 12
स दूतान्प्रेषयामास वैदर्भो मथुरां प्रति । उग्रसेनं नृवीरेंद्रं सादरेण द्विजोत्तम
O pinakamainam sa mga brāhmaṇa, ang hari ng Vidarbha ay nagsugo ng mga mensahero patungong Mathurā, upang magalang na ipatawag si Ugrasena, ang pinakadakila sa mga magiting na hari.
Verse 13
उग्रसेनं महाराजं स दूतो वाक्यमब्रवीत् । विदर्भाधिपतिर्वीरो भक्त्या स्नेहेन नंदयन्
Ang sugo ay nagsalita ng ganitong mga salita sa dakilang Haring Ugrasena: “Ang magiting na panginoon ng Vidarbha, na nagpapasaya sa iyo sa debosyon at pag-ibig…”.
Verse 14
आत्मनः कुशलं ब्रूते भवतां परिपृच्छति । सत्यकेतुर्महाराज त्वामेवं परिपृष्टवान्
Ipinahahayag niya ang sariling kalagayan at itinatanong ang sa inyo. O dakilang hari, si Satyaketu ay sa ganitong paraan nagtanong tungkol sa inyo.
Verse 15
दर्शनाय प्रेषयस्व सुतां पद्मावतीं मम । यदि त्वं मन्यसे नाथ प्रीतिस्नेहं हितस्य च
Ipadala mo ang aking anak na si Padmāvatī upang makita ko siya—kung, O panginoon, tunay mong pinanghahawakan ang paglingap, pag-ibig, at mabuting kalooban sa akin.
Verse 16
प्रेषयस्व महाभागां प्रियां प्रीतिकरां तव । औत्कण्ठ्येन महाराज स सोत्कंठेन वर्तते
O dakilang hari, ipadala mo ang iyong marangal na minamahal—yaong mahal sa iyo at nagbibigay-lugod. Sa matinding pananabik, siya’y nananatiling sabik na naghihintay.
Verse 17
समाकर्ण्य ततो वाक्यमुग्रसेनो नृपोत्तमः । प्रीत्या स्नेहेन तस्यापि सत्यकेतोर्महात्मनः
Nang marinig ang mga salitang iyon, si Haring Ugrasena—pinakamainam sa mga pinuno—ay napuspos ng galak at paglingap din sa dakilang-loob na si Satyaketu.
Verse 18
दाक्षिण्येन च विप्रेंद्र प्रेषयामास भूपतिः । पद्मावतीं प्रियां भार्यामुग्रसेनः प्रतापवान्
O pinakamainam sa mga brāhmaṇa, sa kagandahang-loob ay ipinadala ng makapangyarihang Haring Ugrasena ang kanyang minamahal na asawa, si Padmāvatī.
Verse 19
प्रेषितानेन राजेंद्र गता पद्मावती स्वकम् । पूर्वं गृहं सती सा तु महाहर्षेण संकुला
O hari, sa pagkapadala niya, ang mabuting si Padmāvatī ay nagtungo sa kanyang dating tahanan—sa sariling bahay—na punô ng dakilang kagalakan.
Verse 20
पितृपूर्वं कुटुंबं तु ददृशे चारुमंगला । पितुः पादौ ननामाथ शिरसा सत्यतत्परा
Pagkaraan, nakita ni Cārumaṅgalā ang angkan na nagkatipon, na ang kanyang ama ang nangunguna. Tapat sa katotohanan, yumuko siya at nagpatirapa sa paanan ng kanyang ama.
Verse 21
आगतायां महाराजा पद्मावत्यां द्विजोत्तम । हर्षेण महताविष्टो विदर्भाधिपतिर्नृपः
O pinakamainam sa mga brāhmaṇa, nang dumating si Padmāvatī, ang hari—panginoon ng Vidarbha—ay napuspos ng dakilang galak.
Verse 22
वर्द्धिता दानमानैश्च वस्त्रालंकारभूषणैः । पद्मावती सुखेनापि पितुर्गेहे प्रवर्तते
Pinalaki sa mga handog at parangal, at pinagkalooban ng mga kasuotan, palamuti at hiyas, namuhay si Padmāvatī nang maginhawa, nananatili sa bahay ng kanyang ama.
Verse 23
सखीभिः सहिता सा तु निःशंका परिवर्तते । रमते सा तदा तत्र यथापूर्वं तथैव च
Kasama ang kanyang mga sakhī, siya’y gumagalaw nang walang pangamba; at doon, gaya ng dati, nagalak siya sa gayon ding paraan.
Verse 24
गृहे वने तडागेषु प्रासादे च तथैव सा । पुनर्बालेव भूता सा निर्लज्जा संप्रवर्तते
Sa bahay, sa gubat, sa mga lawa, at gayundin sa mga palasyo, muli siyang kumikilos na parang batang dalaga; tila nawalan ng hiya, malaya siyang naglalakad-lakad.
Verse 25
निःशंका वर्तते विप्र सखीभिः सह सर्वदा । पतिव्रता महाभागा हर्षेण महतान्विता
O brāhmaṇa, lagi siyang namumuhay na walang pangamba, kasama ang kanyang mga sakhī; tapat sa asawa, lubhang mapalad, at puspos ng dakilang galak.
Verse 26
सुखं तु पितृगेहस्य दुर्लभं श्वशुरे गृहे । एवं ज्ञात्वा तदा रेमे कदा ईदृग्भविष्यति
Ang ligaya na gaya ng sa tahanan ng mga magulang ay bihirang matagpuan sa bahay ng biyenan. Nang maunawaan ito, siya’y nagtimpi at nag-isip: “Kailan pa muling darating ang gayong pagkakataon?”
Verse 27
अनेन मोहभावेन क्रीडालुब्धा वरानना । सखीभिः सहिता नित्यं वनेषूपवने तदा
Dahil sa gayong pagkalitong damdamin, ang magandang-mukhang babae, sabik sa paglalaro, ay laging gumagala noon sa mga gubat at harding-ligaya, kasama ang kaniyang mga sakhī na kaibigan.
Verse 48
इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडे वेनोपाख्याने सुकलाचरित्रेऽष्टचत्वारिंशोऽध्यायः
Sa gayon nagtatapos ang ika-apatnapu’t walong kabanata, “Ang Kasaysayan ni Sukalā,” sa loob ng salaysay ni Vena sa Bhūmi-khaṇḍa ng kagalang-galang na Padma Purāṇa.