Adhyaya 108

Verse 1

कुंजल उवाच । ब्रह्मपुत्रो महातेजा वशिष्ठस्तपतां वरः । नहुषं तं समाहूय इदं वचनमब्रवीत्

Wika ni Kuñjala: Si Vasiṣṭha—anak ni Brahmā, dakila ang ningning, pinakadakila sa mga mapagpakasakit—ay ipinatawag si Nahuṣa at nagsalita ng ganitong mga salita.

Verse 2

वनं गच्छ स्वशीघ्रेण वन्यमानय पुष्कलम् । समाकर्ण्य मुनेर्वाक्यं नहुषो वनमाययौ

“Pumaroon ka agad sa gubat, huwag mag-atubili, at magdala ng saganang mga handog ng gubat.” Nang marinig ang salita ng muni, si Nahuṣa ay nagtungo sa gubat.

Verse 3

तत्र किंचित्सुवृत्तांतं शुश्राव नहुषो बलः । अयमेष स धर्मात्मा नहुषो नाम वीर्यवान्

Doon, si Bala ay nakarinig ng ilang salaysay ng mararangal na pangyayari: “Ito nga yaong may matuwid na kaluluwa—si Nahuṣa ang pangalan—na pinagkalooban ng dakilang tapang.”

Verse 4

आयोः पुत्रो महाप्राज्ञो बाल्यान्मात्रा वियोजितः । अस्यैवातिवियोगेन आयुभार्या प्ररोदिति

Ang anak ni Āyu, lubhang marunong, ay naihiwalay sa kanyang ina mula pa sa pagkabata; at dahil sa matinding pagkawalay na ito, ang asawa ni Āyu ay tumangis.

Verse 5

अशोकसुंदरी तेपे तपः परमदुष्करम् । कदा पश्यति सा देवी पुत्रमिंदुमती शुभा

Si Aśokasundarī ay nagsagawa ng napakahirap na mga tapasya. Kailan makikita ng mapalad na diyosang si Indumatī ang kanyang anak?

Verse 6

नाहुषं नाम धर्मज्ञं हृतं पूर्वं तु दानवैः । तपस्तेपे निरालंबा शिवस्य तनया वरा

Noon, ang matuwid at marunong sa dharma na nagngangalang Nāhuṣa ay minsang dinukot ng mga Dānava. Pagkaraan, si Nirālambā, ang marangal na anak na babae ni Śiva, ay nagsagawa ng mahihigpit na tapasya.

Verse 7

अशोकसुंदरी बाला आयुपुत्रस्य कारणात् । अनेनापि कदा सा हि संगता तु भविष्यति

Si Aśokasundarī, ang batang dalaga—dahil sa anak ni Āyu—kailan nga ba siya mapapasa-kanya at makikiisa rin sa kanya?

Verse 8

एवं सांसारिकं वाक्यं दिवि चारणभाषितम् । शुश्राव स हि धर्मात्मा नहुषो विभ्रमान्वितः

Gayon ang makamundong pananalitang binigkas sa langit ng mga Cāraṇa; at iyon ay narinig ng matuwid na si Nahusha, bagaman nababalot ng pagkalito.

Verse 9

स गत्वा वन्यमादाय वशिष्ठस्याश्रमं प्रति । वन्यं निवेद्य धर्मात्मा वशिष्ठाय महात्मने

Pagkaraang magtungo at mamulot ng pagkaing-gubat, nagtungo siya sa ashram ni Vasiṣṭha; at bilang taong matuwid, inihandog niya ang mga bungang-gubat sa dakilang-makaluluwang si Vasiṣṭha.

Verse 10

बद्धांजलिपुटोभूत्वा भक्त्या नमितकंधरः । तमुवाच महाप्राज्ञं वशिष्ठं तपतां वरम्

Magkasanib ang mga palad sa paggalang at nakayuko ang leeg sa debosyon, kinausap niya si Vasiṣṭha—ang lubhang marunong, ang pinakadakila sa mga nagsasagawa ng tapasya.

Verse 11

भगवञ्छ्रूयतां वाक्यमपूर्वं चारणेरितम् । एष वै नहुषो नाम्ना आयुपुत्रो वियोजितः

O Mapalad, pakinggan mo ang di‑pangkaraniwang salitang ito na binigkas ng isang Cāraṇa: ito si Nahuṣa sa pangalan, anak ni Āyu, ngayo’y nahiwalay sa dati niyang kalagayan.

Verse 12

मात्रा सह सुदुःखैस्तु इंदुमत्या हि दानवैः । शिवस्य तनया बाला तपस्तेपे सुदुश्चरम्

Kasama ang kanyang ina na si Indumatī—pinahirapan ng mga dānava at nilunod sa matinding dalamhati—ang batang anak na babae ni Śiva ay nagsagawa ng napakahirap na pag‑aayuno at tapas.

Verse 13

निमित्तमस्य धीरस्य नहुषस्येति वै गुरो । एवमाभाषितं तैस्तु तत्सर्वं हि मया श्रुतम्

“O iginagalang na guro, ito nga ang sanhi hinggil sa matatag na haring si Nahuṣa,” wika nila. Sa gayong pananalita nila, narinig ko ang lahat nang buo.

Verse 14

कोसावायुः स धर्मात्मा कासा त्विंदुमती शुभा । अशोकसुंदरी कासा नहुषेति क उच्यते

“Sino si Vāyu, yaong may matuwid na kaluluwa? At sino ang mapalad na Indumatī? Sino si Aśokasundarī? At sino ang tinatawag na Nahuṣa?”

Verse 15

एतन्मे संशयं जातं तद्भवांश्छेत्तुमर्हति । अन्यः कोपि महाप्राज्ञः कुत्रासौ नहुषेति च

Ang pagdududang ito’y sumibol sa aking isipan; ikaw ang nararapat at may kakayahang magpawi nito. At sino pa ang lubhang marunong na iyon—nasaan na ngayon si Nahuṣa?

Verse 16

तत्सर्वं तात मे ब्रूहि कारणांतरमेव हि । वशिष्ठ उवाच । आयु राजा स धर्मात्मा सप्तद्वीपाधिपो बली

“Isalaysay mo sa akin ang lahat niyan, mahal kong anak—ang tunay na pinakapinagmulan.” Wika ni Vasiṣṭha: “Si Haring Āyu ay matuwid at makapangyarihan, panginoon ng pitóng dvīpa.”

Verse 17

भार्या इंदुमती तस्य सत्यरूपा यशस्विनी । तस्यामुत्पादितः पुत्रो भवान्वै गुणमंदिरम्

Ang kanyang asawa ay si Indumatī—tapat sa katotohanan at bantog. Sa kanya isinilang ang isang anak na lalaki: ikaw nga, na tunay na tahanan ng mga kabutihan.

Verse 18

आयुना राजराजेन सोमवंशस्य भूषणम् । हरस्य कन्या सुश्रोणी गुणरूपैरलंकृता

Kay Haring Āyu, hari sa mga hari—palamuti ng Somavaṃśa (angkan ng Buwan)—ay ipinanganak ang isang anak na babae ni Hara (Śiva), marikit ang balakang, pinalamutian ng kagandahan at kabutihan.

Verse 19

अशोकसुंदरी नाम्ना सुभगा चारुहासिनी । तस्य हेतोस्तपस्तेपे निरालंबा तपोवने

Ang kanyang pangalan ay Aśokasundarī—mapalad at may kaakit-akit na ngiti. Dahil sa layuning iyon, siya’y nagsagawa ng matitinding tapa, walang sandigan, sa gubat ng pagninilay at pag-aayuno.

Verse 20

तस्या भर्ता भवान्सृष्टो धात्रा योगेन निश्चितः । गंगायास्तीरमाश्रित्य ध्यानयोग समाश्रिता

Ikaw ang nilikha ng Dhātṛ (Lumikha) bilang kanyang asawa, itinakda nang matatag sa bisa ng banal na kautusan. Sa pampang ng Gaṅgā siya’y sumilong at yumakap sa landas ng dhyāna-yoga, ang disiplina ng pagninilay.

Verse 21

हुंडश्च दानवेंद्रो यो दृष्ट्वा चैकाकिनीं सतीम् । तपसा प्रज्वलंतीं च सुभगां कमलेक्षणाम्

At si Huṇḍa, panginoon ng mga Dānava, nang makita ang tapat na babae na nag-iisa—nagniningning na wari’y nagliliyab sa apoy ng tapasya, marikit at may matang-loto—

Verse 22

रूपौदार्यगुणोपेतां कामबाणैः प्रपीडितः । तां बभाषेऽन्तिकं गत्वा मम भार्या भवेति च

Nang siya’y pahirapan ng mga palaso ni Kāma, lumapit siya sa kanya—sa babaeng may kagandahan, kagandahang-loob, at kabutihan—at nagsalita: “Maging asawa kita.”

Verse 23

एवं सा तद्वचः श्रुत्वा तमुवाच तपस्विनी । मा हुंड साहसं कार्षीर्मा जल्पस्व पुनः पुनः

Kaya’t nang marinig ng mapag-tapas na babae ang kanyang salita, sinabi niya: “O Huṇḍa, huwag kang gumawa ng padalus-dalos na karahasan; huwag kang magsalita nang paulit-ulit.”

Verse 24

अप्राप्याहं त्वया वीर परभार्या विशेषतः । दैवेन मे पुरा सृष्ट आयुपुत्रो महाबलः

O bayani, hindi mo ako makakamtan—lalo’t ako’y asawa ng iba. Sa tadhana, noon pa’y ipinanganak para sa akin ang makapangyarihang anak na si Āyuputra, dakila ang lakas.

Verse 25

नहुषो नाम मेधावी भविष्यति न संशयः । देवदत्तो महातेजा अन्यथा त्वं करिष्यसि

Walang alinlangan, isisilang ang isang pantas na nagngangalang Nahuṣa. Si Devadatta’y magiging dakila ang ningning—kung hindi, kikilos ka nang iba.

Verse 26

ततः शाप्रं पदास्यामि येन भस्मी भविष्यसि । एवमाकर्ण्य तद्वाक्यं कामबाणैः प्रपीडितः

“Kung gayon, agad kong bibigkasin ang sumpa na sa iyo’y magpapaging abo.” Nang marinig ang salitang iyon, siya—pinahihirapan ng mga palaso ni Kāma—ay labis na nagdusa.

Verse 27

व्याजेनापि हृता तेन प्रणीता निजमंदिरे । ज्ञात्वा तया महाभाग शप्तोऽसौ दानवाधमः

Kahit sa pamamagitan ng pagkukunwari, siya’y inagaw niya at dinala sa sarili niyang tahanan. Nang malaman niya iyon, O marangal, isinumpa niya ang hamak na asurang iyon.

Verse 28

नहुषस्यैव हस्तेन तव मृत्युर्भविष्यति । अजाते त्वयि संजाता वदसे त्वं यथैव तत्

Sa mismong kamay ni Nahusha magaganap ang iyong kamatayan. Bagaman hindi ka pa isinisilang, nagsasalita ka na wari’y ikaw ay lumitaw na—ganyan mo ito ipinahahayag.

Verse 29

स त्वमायुसुतो वीर हृतो हुंडेन पापिना । सूदेन रक्षितो दास्या प्रेषितो मम चाश्रमम्

Ikaw, O magiting na anak ni Āyu, ay inagaw ng makasalanang Huṇḍa. Ngunit iningatan ka ng isang sūda, at sa pamamagitan ng isang aliping babae ay ipinadala ka sa aking ashram.

Verse 30

भवंतं वनमध्ये च दृष्ट्वा चारणकिन्नरैः । यत्तु वै श्रावितं वत्स मया ते कथितं पुनः

Nang makita ka sa gitna ng gubat, tunay ngang ibinalita ito ng mga Cāraṇa at Kinnara. At, mahal kong anak, muli kong isinalaysay sa iyo ang ipinaabot sa akin.

Verse 31

जहि तं पापकर्तारं हुंडाख्यं दानवाधमम् । नेत्राभ्यां हि प्रमुंचंतीमश्रूणि परिमार्जय

Patayin mo yaong gumagawa ng kasalanan—si Huṇḍa ang pangalan, ang pinakamasama sa mga asura—at sa iyong mga mata ay punasan ang mga luhang umaagos.

Verse 32

इतो गत्वा प्रपश्य त्वं गंगातीरं महाबलम् । निपात्य दानवेंद्रं तं कारागृहात्समानय

Mula rito, yumaon ka at masdan ang makapangyarihang pampang ng Gaṅgā. Pagbagsak mo sa panginoon ng mga Dānava, dalhin mo siya rito mula sa bilangguan.

Verse 33

अशोकसुंदरी याहि तस्या भर्ता भवस्व हि । एतत्ते सर्वमाख्यातं प्रश्नस्यास्य हि कारणम्

Pumaroon ka kay Aśokasundarī; tunay na maging asawa ka niya. Naipahayag ko na sa iyo ang lahat—ito ang mismong dahilan ng tanong na ito.

Verse 34

आभाष्य नहुषं विप्रो विरराम महामतिः

Matapos kausapin si Nahuṣa, ang marunong na brāhmaṇa ay tumahimik.

Verse 35

आकर्ण्य सर्वं मुनिना प्रयुक्तमाश्चर्यभूतं स हि चिंत्यमानः । तस्यांतमेकः परिकर्तुकाम आयोः सुतः कोपमथो चकार

Nang marinig niya ang lahat ng sinabi ng muni—tunay na kagila-gilalas—pinag-isipan niya ito. Pagkaraan, sa pagnanais na wakasan iyon, nag-alab sa galit ang isa sa mga anak ni Ayu.

Verse 108

इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडे वेनोपाख्याने गुरुतीर्थमाहात्म्ये च्यवनचरित्रे नाहुषाख्यानेऽष्टोत्तरशततमोऽध्यायः

Sa gayon nagwawakas ang ika-isangdaan at ikawalong kabanata sa Bhūmi-khaṇḍa ng kagalang-galang na Padma Purāṇa, sa mga salaysay tungkol kay Vena, sa kadakilaan ng Guru-tīrtha, sa kasaysayan ni Cyavana, at sa ulat tungkol kay Nahusha.