Shloka 59
Dhaumya’s Enumeration of Eastern Tīrthas
Prācī-diś Tīrtha-kathana
तत्राभिषेकं कुर्वाण: पितृदेवार्चने रत: । अश्वमेधमवाप्रोति गतिं च परमां व्रजेत्,राजन! तदनन्तर पर्वतश्रेष्ठ चित्रकूटमें सब पापोंका नाश करनेवाली मन्दाकिनीके तटपर पहुँचकर उसमें स्नान करे और देवताओं तथा पितरोंकी पूजामें लग जाय। इससे वह अश्वमेधयज्ञका फल पाता और परम गतिको प्राप्त होता है
tatrābhiṣekaṃ kurvāṇaḥ pitṛdevārcane rataḥ | aśvamedham avāpnoti gatiṃ ca paramāṃ vrajet, rājan |
Wika ni Pulastya: “O hari, ang sinumang magsagawa roon ng ritong paghirang (abhiseka) at manatiling tapat sa pagsamba sa mga diyos at sa mga ninuno (pitṛ) ay makakamit ang kabutihang-loob na katumbas ng handog na Aśvamedha at makararating sa pinakamataas na kalagayan. Pagkaraan nito, pagdating sa pinakadakilang bundok na Citrakūṭa at sa pampang ng Mandākinī—na ang tubig ay pumupuksa sa lahat ng kasalanan—dapat siyang maligo roon at magpakasigasig sa paggalang sa mga diyos at sa mga ninuno. Sa gayon, natatamo niya ang bunga ng Aśvamedha at naaabot ang sukdulang layon.”
पुलस्त्य उवाच
Educational Q&A
Sincere ritual purity and devoted worship of gods and ancestors at a sacred tīrtha can confer extraordinary merit—symbolically equated here with the fruit of the Aśvamedha—and orient a person toward the highest spiritual destiny.
Pulastya instructs the king about a sacred sequence of pilgrimage acts: performing consecration, bathing at the Mandākinī by Citrakūṭa, and engaging in worship of devas and pitṛs; he states the resulting reward as Aśvamedha-like merit and attainment of the supreme goal.