Shloka 1
Tīrtha-yātrā: Phalaśruti and Sacred Geography from Lohitya to Prayāga
Pulastya’s Instruction
हि मय न घुक हि २ 7 - यद्यपि यहाँ पुलस्त्यजी भीष्मजीको यह प्रसंग सुना रहे हैं, तथापि इस संवादको नारदजीने युधिष्ठिरके समक्ष उपस्थित किया है; अतः नारदजी युधिष्ठिरको सम्बोधित करें, इसमें कोई अनुपपत्ति नहीं है। त्रय्शीतितमो< ध्याय: कुरुक्षेत्रकी सीमामें स्थित अनेक तीर्थोंकी महत्ताका वर्णन घुलस्त्य उवाच ततो गच्छेत राजेन्द्र कुरुक्षेत्रमभिष्टतम् । पापेभ्यो यत्र मुच्यन्ते दर्शनात् सर्वजन्तवः,पुलस्त्यजी कहते हैं--राजेन्द्र! तदनन्तर ऋषियोंद्वारा प्रशंसित कुरुक्षेत्रकी यात्रा करे, जिसके दर्शनमात्रसे सब जीव पापोंसे मुक्त हो जाते हैं
pulastya uvāca | tato gacchet rājendra kurukṣetram abhiṣṭatamam | pāpebhyo yatra mucyante darśanāt sarvajantavaḥ ||
Wika ni Pulastya: “Pagkaraan nito, O pinakadakila sa mga hari, marapat na magtungo sa Kurukṣetra, ang pinakaminamahal na lupang banal na pinupuri ng mga rishi. Doon, sa pagtanaw pa lamang, ang lahat ng nilalang ay napapalaya mula sa kasalanan.”
घुलस्त्य उवाच
Educational Q&A
The verse teaches the purificatory power attributed to tīrthas: approaching and beholding a highly revered sacred place like Kurukṣetra is presented as a means of moral-spiritual cleansing, encouraging pilgrimage as a dharmic practice.
Pulastya, in a discourse on sacred places, directs the king (Yudhiṣṭhira in the broader frame) to go next to Kurukṣetra, praising it as a supremely valued region where beings are freed from sin simply by seeing it.