Shloka 22
ऋतुपर्णस्य विदर्भयात्रा-निश्चयः तथा बाहुकस्य हयपरिक्षा (Ṛtuparṇa’s resolve to go to Vidarbha and Bāhuka’s examination of horses)
बाढमित्येव तामुक्त्वा हृष्टा मातृष्वसा नृप । गुप्तां बलेन महता पुत्रस्यानुमते तत:,“माँ! यदि तुम मेरा कुछ भी प्रिय करना चाहती हो तो मेरे लिये शीघ्र किसी सवारीकी व्यवस्था कर दो। मैं विदर्भदेश जाना चाहती हूँ।” राजन! तब “बहुत अच्छा” कहकर दमयन्तीकी मौसीने प्रसन्नतापूर्वक अपने पुत्रकी राय लेकर सुन्दरी दमयन्तीको पालकीपर बिठाकर विदा किया। उसकी रक्षाके लिये बहुत बड़ी सेना दे दी। भरतश्रेष्ठ! राजमाताने दमयन्तीके साथ खाने-पीनेकी तथा अन्य आवश्यक सामग्रियोंकी अच्छी व्यवस्था कर दी
bāḍham ity eva tām uktvā hṛṣṭā mātṛṣvasā nṛpa | guptāṃ balena mahatā putrasyānumate tataḥ ||
“Mangyari,” tugon niya. O Hari, ang tiyahing ina ni Damayantī ay nagalak; at pagkakuha ng pagsang-ayon ng kanyang anak na lalaki, ipinaupo niya ang marikit na dalaga sa palankin at pinayagang umalis, na may kasamang malaking pangkat ng mga armadong bantay para sa kanyang pag-iingat. At nang maihanda nang wasto ang pagkain, inumin, at iba pang kailangan, si Damayantī ay naglakbay patungong Vidarbha, sa ilalim ng pag-aaruga ng matatanda at ng maingat na pagbabantay.
युदेव उवाच
Educational Q&A
The passage highlights responsible guardianship: elders support a dependent traveler not only with affection but with practical safeguards—securing consent, arranging conveyance, provisions, and protection—showing dharma as care expressed through prudent action.
Damayantī’s maternal aunt agrees to her request, consults her own son, and then sends Damayantī off in a palanquin with a large protective escort and necessary supplies, as Damayantī proceeds toward Vidarbha.