Sudeva Identifies Damayantī in Cedi (सुदेवेन दमयन्ती-परिचयः)
द्यूते स निर्जितश्वैव वनमेक उपेयिवान् | तमेकवसन वीरमुन्मत्तमिव विद्धलम्,“और उसीमें अपना सब कुछ हारकर वे अकेले ही वनकी ओर चल दिये। एक वस्त्र धारण किये उन्मत्त और विह्नल हुए अपने वीर स्वामीको सान्त्वना देती हुई मैं भी उनके साथ वनमें चली आयी। एक दिनकी बात है, मेरे वीर स्वामी किसी कारणवश वनमें गये
dyūte sa nirjitaś caiva vanam eka upeyivān | tam ekavasanaṁ vīram unmattaṁ iva viddhalam |
Sinabi niya: “Natalo sa sugal, nawala sa kanya ang lahat at naglakad siyang mag-isa patungo sa gubat. Nang makita ko ang aking panginoong bayani na iisang kasuotan lamang ang suot, litong-lito at wari’y nababaliw, sumunod din ako sa kanya sa gubat upang aliwin siya.”
बृहदश्चव उवाच
The passage highlights the ethical ruin caused by gambling and the vulnerability of even heroic kings when overcome by vice and fate; it also foregrounds steadfast loyalty—standing by a fallen spouse as an act aligned with dharma.
After losing everything in a dice-game, the king departs alone for the forest, reduced to a single garment and mentally shaken; his wife follows him into exile, trying to comfort and support him.