Shloka 8
दमयन्त्याः व्याकुलता — स्वयंवरसंनिपातः — देवदूतयाचनम्
Damayantī’s Distress, Proclamation of the Svayaṃvara, and the Gods’ Request
न शेषमिह पश्यामि मम सैन्यस्य संजय । तो ह्ाप्रतिरथौ युद्धे देवपुत्रो महारथी,“जिस समय भीमसेन और अर्जुनको आगे रखकर वे दोनों सिंहके समान पराक्रमी और अश्विनीकुमारोंके समान दुःसह वीर युद्धके मुहानेपर खड़े होंगे, उस समय मुझे अपनी सेनाका कोई वीर शेष रहता नहीं दिखायी देता है। संजय! देवपुत्र महारथी नकुल-सहदेव युद्धमें अनुपम हैं। कोई भी रथी उनका सामना नहीं कर सकता
na śeṣam iha paśyāmi mama sainyasya saṃjaya | tau hy apratirathau yuddhe devaputrau mahārathī ||
Sinabi ni Vaiśampāyana: Sañjaya, wala akong nakikitang anumang matitirang bahagi ng aking hukbo rito. Sapagkat ang dalawang iyon—mga anak ng mga diyos, mga maharathi—ay walang kapantay sa digmaan; walang mandirigmang nakasakay sa karwahe sa panig ng kalaban ang makatatayo laban sa kanila.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse underscores the overwhelming force of divinely empowered, supremely trained warriors and the moral-psychological reality of war: confidence and fear hinge on perceived merit (bala) and legitimacy (divine sanction), reminding readers how quickly power can collapse when faced with superior dharmic or destined strength.
Vaiśampāyana reports a speaker addressing Sañjaya, expressing dread that the army will be annihilated because “those two” great, divine-born chariot-warriors are unmatched in battle and cannot be opposed by ordinary fighters.