Shloka 33
Sūrya-stava: Dhaumya’s Counsel and the Aṣṭaśata-nāma of Sūrya
धर्मराजो विशुद्धात्मा तप आतिष्ठदुत्तमम् | पुष्पोपहारैर्बलिभिरर्चयित्वा दिवाकरम्,वैशम्पायनजी कहते हैं--जनमेजय! पुरोहित धौम्यके इस प्रकार समयोचित बात कहनेपर ब्राह्मणोंको देनेके लिये अन्नकी प्राप्तिके उद्देश्यसे नियममें स्थित हो मनको वशमें रखकर दृढ़तापूर्वक व्रतका पालन करते हुए शुद्धचेता धर्मराज युधिष्ठिरने उत्तम तपस्याका अनुष्ठान आरम्भ किया। राजा युधिष्ठिरने गंगाजीके जलमें स्नान करके पुष्प और नैवेद्य आदि उपहारोंद्वारा भगवान् दिवाकरकी पूजा की और उनके सम्मुख मुँह करके खड़े हो गये। धर्मात्मा पाण्डुकुमार चित्तको एकाग्र करके इन्द्रियोंको संयममें रखते हुए केवल वायु पीकर रहने लगे
vaiśampāyana uvāca | dharmarājo viśuddhātmā tapa ātiṣṭhad uttamam | puṣpopahārair balibhir arcayitvā divākaram |
Sinabi ni Vaiśampāyana: Ang matuwid na hari na si Yudhiṣṭhira, dalisay ang loob, ay nagsagawa ng isang dakilang pag-aayuno at pagtalima. Matapos sambahin ang Diyos na Araw (Divākara) sa pamamagitan ng mga handog na bulaklak at alay, tumayo siyang nakaharap sa Kanya—matatag sa disiplina, may pagpipigil-sa-sarili, at naglalayong makakuha ng pagkain upang maibigay sa mga brāhmaṇa. Ipinakikita ng sipi na ang kanyang tapas ay hindi pagpapakitang-tao, kundi pananagutang dharmiko: ang pagtitimpi at debosyon ay ginagamit upang mapanatili ang pagkakawanggawa at gampanan ang tungkuling panlipunan-panrelihiyon sa panahon ng kagipitan.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Dharma is upheld through disciplined self-restraint and devotion directed toward service: the king’s austerity is undertaken to sustain rightful giving and responsibility, not for personal gain.
Vaiśampāyana narrates that Yudhiṣṭhira begins a rigorous tapas and worships the Sun with flowers and offerings, standing in reverence—signaling a vow-driven effort to secure means (food) for supporting brāhmaṇas during difficulty.