Shloka 44
Kṣānti–Tejas Viveka: Prahlāda’s Instruction to Bali
Draupadī’s Application
येषां मन्युर्मनुष्याणां क्षमयाभिहत: सदा । तेषां परतरे लोकास्तस्मात् क्षान्ति: परा मता,जिन मनुष्योंका क्रोध सदा क्षमाभावसे दबा रहता है, उन्हें सर्वोत्तम लोक प्राप्त होते हैं। अत: क्षमा सबसे उत्कृष्ट मानी गयी है
yeṣāṁ manyur manuṣyāṇāṁ kṣamayābhihataḥ sadā | teṣāṁ paratare lokās tasmāt kṣāntiḥ parā matā ||
Wika ni Yudhiṣṭhira: Yaong mga tao na ang poot ay palaging napapabagsak at napipigil ng pagpapatawad ay nakaaabot sa mas mataas at mas mabuting mga daigdig. Kaya ang pagpapatawad ang itinuturing na pinakadakilang kabutihan.
युधिछिर उवाच
Educational Q&A
Forgiveness (kṣānti/kṣamā) is presented as a supreme dharmic virtue because it subdues anger (manyu) and leads to higher spiritual-moral attainments (paratara lokāḥ).
In the Vana Parva’s dharma-oriented discourse, Yudhiṣṭhira articulates an ethical principle: those who consistently restrain anger through forgiveness gain superior realms, establishing forgiveness as an exemplary standard of conduct.