Shloka 4
मარკण्डेयागमनम् तथा सत्यव्रत-उपदेशः
Arrival of Mārkaṇḍeya and Counsel on Truth-Vows
ज्याघोषश्लैव पार्थानां ब्रह्मघोषश्वन धीमताम् । संसृष्टं ब्रह्मणा क्षत्रं भूय एव व्यरोचत,कुन्तीपुत्रोंके धनुषकी प्रत्यंचाका टंकार-शब्द और बुद्धिमान ब्राह्मणोंके वेदमन्त्रोंका घोष दोनों मिलकर ऐसे प्रतीत होते थे, मानो ब्राह्मणत्व और क्षत्रियत्वका सुन्दर संयोग हो रहा था
jyāghoṣaś caiva pārthānāṁ brahmaghoṣaś ca dhīmatām | saṁsṛṣṭaṁ brahmaṇā kṣatraṁ bhūya eva vyarocat ||
Wika ni Vaiśampāyana: Ang pag-ugong ng mga pisi ng pana ng mga Pārtha at ang taimtim na pag-awit ng mga himnong Veda ng marurunong na mga Brahmana ay sabay na umalingawngaw. Nang maghalo sa iisang tunog, wari’y lalo nitong pinatingkad ang pagsasanib ng kabanalan ng mga pari at ang tapang ng mga hari-mandirigma—na nagpapahiwatig na ang kapangyarihan ay pinakamainam kapag ginagabayan ng sagradong kaalaman at mahigpit na pagpipigil-sa-sarili.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights an ideal social-ethical balance: kṣatriya strength (symbolized by the bowstring’s twang) should operate in harmony with brahmanical wisdom and sacred discipline (symbolized by Vedic chanting). When power is guided by knowledge and restraint, it becomes more radiant and legitimate.
The scene evokes an atmosphere where martial readiness and religious recitation occur together. The combined sounds—bows being strung and mantras being chanted—create the impression of a purposeful alliance between warriors and Brahmins, suggesting an organized, dharma-oriented preparation.