Shloka 49
ब्राह्मणानुयात्रा—शौनकोपदेशः
Brāhmaṇas Follow into Exile and Śaunaka’s Instruction
Devanagari script
धर्मार्थ यस्य वित्तेहा वरं तस्य निरीहता । प्रक्षालनाद्धि पंकस्य श्रेयो न स्पर्शन॑ नृणाम्,'जो धर्म करनेके लिये धनोपार्जनकी इच्छा करता है उसका धनकी इच्छा न करना ही अच्छा है। कीचड़ लगाकर धोनेकी अपेक्षा मनुष्योंके लिये उसका स्पर्श न करना ही श्रेष्ठ है
Transliteration
dharmārtha yasya vitteha varaṃ tasya nirīhatā | prakṣālanāddhi paṅkasya śreyo na sparśanaṃ nṛṇām ||
Translation
Sinabi ni Vaiśampāyana: Para sa taong naghahangad ng yaman dito alang-alang sa dharma, higit na mabuti ang maging walang pagnanasa sa yaman. Sapagkat para sa tao, mas mainam na huwag man lang humipo ng putik kaysa magpahid nito at saka pa maghugas.
Word by Word
धर्मार्थम्for the sake of dharma
धर्मार्थम्:
Karma
TypeNoun
Rootधर्मार्थ
FormMasculine, Accusative, Singular
यस्यwhose
यस्य:
TypePronoun
Rootयद्
FormMasculine/Neuter, Genitive, Singular
वित्तेin/with wealth
वित्ते:
Adhikarana
TypeNoun
Rootवित्त
FormNeuter, Locative, Singular
इहhere (in this world)
इह:
TypeIndeclinable
Rootइह
वरम्better
वरम्:
TypeAdjective
Rootवर
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular
तस्यfor him/of him
तस्य:
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine/Neuter, Genitive, Singular
निरीहताlack of desire/effortlessness
निरीहता:
Karta
TypeNoun
Rootनिरीहता
FormFeminine, Nominative, Singular
प्रक्षालनात्than washing off
प्रक्षालनात्:
Apadana
TypeNoun
Rootप्रक्षालन
FormNeuter, Ablative, Singular
हिindeed/for
हि:
TypeIndeclinable
Rootहि
पङ्कस्यof mud
पङ्कस्य:
TypeNoun
Rootपङ्क
FormMasculine, Genitive, Singular
श्रेयःbetter (good)
श्रेयः:
TypeNoun
Rootश्रेयस्
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular
नnot
न:
TypeIndeclinable
Rootन
स्पर्शनम्touching
स्पर्शनम्:
Karma
TypeNoun
Rootस्पर्शन
FormNeuter, Nominative/Accusative, Singular
नृणाम्of men/for people
नृणाम्:
TypeNoun
Rootनृ
FormMasculine, Genitive, Plural
Speaker
वैशम्पायन उवाच
Characters & Entities
V
VaiśampāyanaW
wealth (vitta)M
mud (paṅka)Verse Rasa (Emotional Essence)
Sandhi Notes