Shloka 52

अध्याय १९० — वामदेव-वाम्य-वृत्तान्तः

The Vāmadeva Horses Episode and the Ethics of Promise

Devanagari script

य: स देवो मया दृष्ट: पुरा पद्मायतेक्षण: । स एष पुरुषव्याप्र सम्बन्धी ते जनार्दन:,नरश्रेष्ठ! पुरातन प्रलयके समय मुझे जिन कमल-दललोचन देवता भगवान्‌ बालमुकुन्दका दर्शन हुआ था, तुम्हारे सम्बन्धी ये भगवान्‌ श्रीकृष्ण वे ही हैं

Transliteration

yaḥ sa devo mayā dṛṣṭaḥ purā padmāyatekṣaṇaḥ | sa eṣa puruṣavyāghra sambandhī te janārdanaḥ ||

Translation

Sinabi ni Mārkaṇḍeya: “Ang diyos na nakita ko noon—may matang gaya ng talulot ng lotus at maningning—siya ring ito na narito ngayon bilang Janārdana. O tigre sa mga tao, siya ay sarili mong kamag-anak. Ang sinaunang Panginoon na nasilayan ko sa panahon ng pagkalusaw ay walang iba kundi si Śrī Kṛṣṇa.”

Word by Word

• यः: who
• यः: Karta
• Type: Pronoun
• Root: यद्
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• सः: he
• सः: Karta
• Type: Pronoun
• Root: तद्
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• देवः: god, deity
• देवः: Karta
• Type: Noun
• Root: देव
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• मया: by me
• मया: Karana
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद्
• Form: —, Instrumental, Singular

• दृष्टः: seen
• दृष्टः: Karma
• Type: Verb
• Root: दृश्
• Form: क्त (past passive participle), Masculine, Nominative, Singular

• पुरा: formerly, earlier
• पुरा: Adhikarana
• Type: Indeclinable
• Root: पुरा

• पद्म: lotus
• Type: Noun
• Root: पद्म
• Form: Neuter, —, —

• आयत: long, extended
• Type: Adjective
• Root: आयत
• Form: —, —, —

• ईक्षणः: one whose eyes are (like) ...; (here) lotus-long-eyed
• ईक्षणः: Karta
• Type: Noun
• Root: ईक्षण
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• सः: he
• सः: Karta
• Type: Pronoun
• Root: तद्
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• एषः: this (one)
• एषः: Karta
• Type: Pronoun
• Root: एतद्
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• पुरुषव्याप्र: best of men (lit. man-tiger)
• पुरुषव्याप्र: Karta
• Type: Noun
• Root: पुरुषव्याप्र
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• सम्बन्धी: kinsman, relative
• सम्बन्धी: Karta
• Type: Noun
• Root: सम्बन्धिन्
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• ते: of you, your
• ते: Adhikarana
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद्
• Form: —, Genitive, Singular

• जनार्दनः: Janardana (Krishna)
• जनार्दनः: Karta
• Type: Noun
• Root: जनार्दन
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• नरश्रेष्ठ: O best of men
• Type: Noun
• Root: नरश्रेष्ठ
• Form: Masculine, Vocative, Singular

Speaker

मार्कण्डेय उवाच

Characters & Entities

• Mārkaṇḍeya
• Janārdana (Śrī Kṛṣṇa)
• Bālamukunda (child-form of the Lord, implied by the Hindi gloss)
• Naraśreṣṭha (best of men; addressee, implied by the Hindi gloss)