Previous Verse
Next Verse

Shloka 143

कृतयुगवर्णनम् तथा राजधर्मोपदेशः

Kṛtayuga Description and Instruction on Royal Dharma

महद्धयेतदचिन्त्यं च यदहं दृष्टवान्‌ प्रभो । इत्युक्त: स मया श्रीमान्‌ देवदेवो महाद्युति: । सान्त्वयन्‌ मामिदं वाक्यमुवाच वदतां वर:,'प्रभो! मैंने जो कुछ देखा है, यह अगाध और अचिन्त्य है।” मेरे इस प्रकार पूछनेपर वे वक्ताओंमें श्रेष्ठ महातेजस्वी देवाधिदेव श्रीभगवान्‌ मुझे सान्त्वना देते हुए इस प्रकार बोले

mahadd hy etad acintyaṃ ca yad ahaṃ dṛṣṭavān prabho | ity uktaḥ sa mayā śrīmān devadevo mahādyutiḥ | sāntvayan mām idaṃ vākyam uvāca vadatāṃ varaḥ |

“O Panginoon, ang aking nakita ay napakalawak at di-maabot ng pag-iisip.” Nang masabi ko ito, ang maringal na Diyos ng mga diyos, nagliliwanag sa dakilang kaningningan, ang pinakadakila sa mga nagsasalita, ay umaliw sa akin at sumagot sa mga salitang ito.

[{'term''mahat', 'definition': 'great, vast, immense'}, {'term': 'etad', 'definition': 'this (what has been experienced/seen)'}, {'term': 'acintya', 'definition': 'inconceivable, beyond the reach of thought'}, {'term': 'yad', 'definition': 'that which'}, {'term': 'ahaṃ', 'definition': 'I'}, {'term': 'dṛṣṭavān', 'definition': 'have seen (perfect participle, masculine)'}, {'term': 'prabho', 'definition': 'O Lord, O master (vocative)'}, {'term': 'iti uktaḥ', 'definition': 'having been said thus / when (it was) said thus'}, {'term': 'sa', 'definition': 'he'}, {'term': 'mayā', 'definition': 'by me'}, {'term': 'śrīmān', 'definition': 'illustrious, glorious, endowed with splendor'}, {'term': 'devadeva', 'definition': 'god of gods (supreme deity)'}, {'term': 'mahādyuti', 'definition': 'of great radiance, exceedingly luminous'}, {'term': 'sāntvayan', 'definition': 'consoling, reassuring'}, {'term': 'mām', 'definition': 'me'}, {'term': 'idaṃ vākyam', 'definition': 'these words / this statement'}, {'term': 'uvāca', 'definition': 'said, spoke'}, {'term': 'vadatāṃ varaḥ', 'definition': 'the best of speakers, foremost among those who speak'}]
[{'term':

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśaṃpāyana
P
prabhu (Lord addressed)
D
devadeva (God of gods)