Shloka 14

Pradyumna–Śālva Missile-Exchange at Saubha (Āraṇyaka Parva, Adhyāya 18)

Devanagari script

तथा स्त्रियं च यो हन्ति बाल॑ वृद्ध तथैव च । विरथं विप्रकीर्ण च भग्नशस्त्रायुधं तथा,“इसी प्रकार स्त्री, बालक, वृद्ध, रथहीन, अपने पक्षसे बिछुड़े हुए तथा जिसके अस्त्र- शस्त्र नष्ट हो गये हों, ऐसे लोगोंपर जो हथियार उठाता हो, ऐसा मनुष्य भी वृष्णिकुलमें नहीं उत्पन्न हुआ है

Translation

Gayon din, ang sinumang pumapatay sa babae, sa bata, o sa matanda; o nagbubunot ng sandata laban sa walang karwahe, sa napahiwalay sa sariling panig, o sa nawalan na ng sandata—ang gayong tao’y hindi rin isinilang sa angkan ng Vṛṣṇi.

Word by Word

तथाlikewise/so

स्त्रियम्a woman

चand

यःwho (he who)

हन्तिkills

बालम्a child

वृद्धम्an old man/elder

तथाlikewise

एवindeed/just

चand

विरथम्one without a chariot (dismounted)

विप्रकीर्णम्scattered/separated (from his side/party)

चand

भग्नbroken/destroyed

शस्त्रweapon (hand-weapon)

आयुधम्weapon/arm

तथाlikewise

Speaker

वायुदेव उवाच

Dharma Sankata (Moral Dilemma)

War Context

Verse Rasa (Emotional Essence)

Philosophical Teaching

Political Layer

Meter (Chandas)

Sandhi Notes