Shloka 11
Gaya’s Seven Aśvamedhas, Payoṣṇī Snāna, and the Śaryāti Sacrifice Locale
Lomaśa–Yudhiṣṭhira Dialogue
भवेत् संख्येयमेतद्धि यदेतत् परिकीर्तितम् । न तस्य शक््या: संख्यातुं दक्षिणा दक्षिणावत:,उपर्युक्त बालूके कण आदि कदाचित् गिने भी जा सकते हैं, परंतु दक्षिणा देनेवाले राजा गयकी दक्षिणाकी गणना करना सम्भव नहीं है
bhavet saṅkhyeyam etad dhi yad etat parikīrtitam | na tasya śakyāḥ saṅkhyātuṃ dakṣiṇā dakṣiṇāvataḥ ||
Ang inilarawan ay maaari ngang bilangin at sukatin. Ngunit ang mga handog na dakṣiṇā ni Haring Gaya—na walang kapantay ang kanyang pagkakawanggawa—ay hindi maisasaad sa bilang. Ang karaniwang dami ay naitatala, subalit ang bigat ng kabutihan at lawak ng pagbibigay ng isang tunay na mapagkawanggawang hari ay lampas sa anumang pagtutuos.
लोगश उवाच
Educational Q&A
The verse teaches that while ordinary things can be measured, truly exemplary charity (dakṣiṇā/dāna) can become so vast that it defies enumeration—presenting boundless generosity as a hallmark of dharma and royal virtue.
The speaker is praising the extraordinary scale of King Gaya’s gifts, contrasting countable quantities with the immeasurable extent of the king’s donations, thereby elevating him as an ideal giver.