Shloka 75
मैत्रेयागमनम् — The Arrival of Maitreya and the Admonition to Duryodhana
वैशम्पायन उवाच एवं विनिहतं संख्ये किर्मीरें रक्षसां वरम् । श्रुत्वा ध्यानपरो राजा निशश्चासार्तवत् तदा,वैशम्पायनजी कहते हैं--जनमेजय! इस प्रकार राक्षसप्रवर किर्मीरिका युद्धमें मारा जाना सुनकर राजा धृतराष्ट्र किसी भारी चिन्तामें डूब गये और शोकातुर मनुष्यकी भाँति लंबी साँस खींचने लगे
vaiśampāyana uvāca evaṁ vinihataṁ saṅkhye kirmīraṁ rākṣasāṁ varam | śrutvā dhyānaparo rājā niśaśvāsa ārtavat tadā ||
Wika ni Vaiśampāyana: “Nang marinig ng hari na si Kirmīra—ang pinakadakila sa mga rākṣasa—ay napatay sa labanan nang gayon, nalubog siya sa balisang pagninilay at, gaya ng taong tinamaan ng dalamhati, nagbuga ng mahabang buntong-hiningang masakit.”
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how violence and enmity reverberate beyond the battlefield: the fall of a powerful ally (Kirmīra) immediately produces anxiety and grief in the political center (the king), underscoring the moral and emotional costs that accompany conflict.
Vaiśampāyana reports that, upon hearing of Kirmīra’s death in combat, King Dhṛtarāṣṭra becomes deeply preoccupied with worry and sighs like a man overwhelmed by sorrow.