Adhyāya 96: Nārada Guides Mātali in Varuṇa’s Realm
Varuṇa-loka Darśana
न मे देवमनुष्येषु गुणकेश्या: समो वर: । रूपतो दृश्यते कश्षिन्नागेषु भविता ध्रुवम्
na me devamanuṣyeṣu guṇakeśyāḥ samo varaḥ | rūpato dṛśyate kaścin nāgeṣu bhavitā dhruvam ||
Sinabi ni Kaṇva sa kanyang asawa: “O ginang, sa mga diyos at sa mga tao ay wala akong nakikitang isang marikit na lalaking tunay na katapat ni Guṇakeśī. Tiyak na sa Nāgaloka ay may isang taong magiging karapat-dapat sa kanya.”
कण्व उवाच
A dharmic marriage is sought by assessing true suitability (samatva)—a match in worth and qualities—rather than limiting choices to one’s immediate sphere; responsible guardianship looks beyond convenience to what is fitting.
Kaṇva tells his wife that no suitable, comparably worthy bridegroom for Guṇakeśī is found among gods or humans, and he concludes that a fitting match must exist among the Nāgas.