Shloka 196

Devanagari script

चिन्तयामास तस्यैव वधोपायं युधिष्ठिर । युधिष्ठिर! तब परम बुद्धिमान्‌ इन्द्रने अप्सराओंका आदर-सत्कार करके उन्हें विदा कर दिया और वे त्रिशिराके वधका उपाय सोचने लगे

Transliteration

cintayāmāsa tasyaiva vadhopāyaṃ yudhiṣṭhira |

Translation

Wika ni Śalya: “O Yudhiṣṭhira, sinimulan niyang pag-isipan ang mismong paraan upang mapatay ang taong iyon.” Pagkaraan, pinarangalan ni Indra na lubhang marunong ang mga apsara at pinauwi sila; at siya’y nagsimulang magbalak ng paraan sa pagpatay kay Triśiras.

Word by Word

• चिन्तयामास: he pondered/kept thinking
• चिन्तयामास: Karta
• Type: Verb
• Root: चिन्त् (धातु)
• Form: लिट् (परिप्रास/परस्मैपद-परिप्रयोगः), परस्मैपदम्, प्रथम, एकवचनम्

• तस्य: of him/that (of that one)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुं (प्रसङ्गानुसारम्), षष्ठी, एकवचनम्

• एव: indeed/just
• Type: Indeclinable
• Root: एव

• वध: killing, slaying
• Type: Noun
• Root: वध (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गम्, प्रथमा (समासपूर्वपदत्वात्), एकवचनम्

• उपायम्: means, method
• उपायम्: Karma
• Type: Noun
• Root: उपाय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गम्, द्वितीया, एकवचनम्

• युधिष्ठिर: O Yudhiṣṭhira
• Type: Noun
• Root: युधिष्ठिर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गम्, सम्बोधन, एकवचनम्

Speaker

शल्य उवाच

Characters & Entities

• Śalya
• Yudhiṣṭhira

Educational Q&A

What is the core teaching?

Even in conflict, action should be preceded by thoughtful deliberation about the proper means (upāya). The verse foregrounds the ethical weight of choosing a method, not merely desiring an outcome.

What is happening in the narrative?

Śalya addresses Yudhiṣṭhira and reports that someone began considering the specific strategy for killing a particular opponent—signaling a move from general hostility to concrete planning.