अध्याय ८ — शल्यस्य सत्कारः, वरदानं, पाण्डवसमागमश्च (Śalya’s Reception, the Boon, and Meeting the Pāṇḍavas)
तथा भीमार्जुनौ हृष्टौ स्वस्रीयौ च यमावुभौ । तत्पश्चात् शत्रुसूदन मद्रराज शल्यने कुशल-प्रश्नके अनन्तर बड़ी प्रसन्नताके साथ राजा युधिष्ठिरको हृदयसे लगाया। इसी प्रकार उन्होंने हर्षमें भरे हुए दोनों भाई भीमसेन और अर्जुनको तथा अपनी बहिनके दोनों जुड़वे पुत्रों--नकुल-सहदेवको भी गले लगाया ।।
tathā bhīmārjunau hṛṣṭau svasrīyau ca yamāv ubhau | tatpaścāc chatrusūdana madrarājaḥ śalyas tena kuśala-praśnekenānantaraṃ bṛhatyā prasannatayā rājānaṃ yudhiṣṭhiraṃ hṛdayena samāliṅgat | evaṃ hṛṣṭau bhīmārjunau ca svasrīyau yamau nakula-sahadevau ca samāliṅgat || draupadī ca subhadrā cābhimanyuś ca bhārata | sametya ca mahābāhuṃ śalyaṃ pāṇḍusutas tadā || kṛtāñjalir adīnātmā dharmātmā śalyam abravīt | yudhiṣṭhira uvāca—svāgataṃ te ’stu vai rājan etad āsanam āsyatām || vaiśampāyana uvāca—tato nyaṣīdac chalyas tu kāñcane paramāsane | kuśalaṃ pāṇḍavo ’pṛcchac chalyam sarvasukhāvaham || sa taiḥ parivṛtaḥ sarvaḥ pāṇḍavair dharmacāribhiḥ | āsane copaviṣṭas tu śalyaḥ pārtham uvāca ha ||
Sinabi ni Vaiśampāyana: Pagkaraan, sa matinding kagalakan, si Haring Śalya ng Madra—tagapagpabagsak ng kaaway—matapos magbatian at magtanong ng kalagayan, ay niyakap si Haring Yudhiṣṭhira nang buong init ng puso. Sa gayon ding tuwa, niyakap niya sina Bhīma at Arjuna, at niyakap din ang kambal na anak ng kanyang kapatid na babae—sina Nakula at Sahadeva. Pagkatapos, O Bhārata, lumapit sina Draupadī, Subhadrā, at Abhimanyu sa makapangyarihang-bisig na Śalya at nagbigay-galang. Noon, si Yudhiṣṭhira, anak ni Pāṇḍu na matuwid ang loob, na nakapagdaup-palad at di-nanghihina ang diwa, ay nagsabi kay Śalya: “O hari, maligayang pagdating sa iyo. Maupo ka sa luklukang ito.” Nagpatuloy si Vaiśampāyana: Kaya si Śalya ay umupo sa maringal na gintong trono. Napaliligiran ng mga Pāṇḍava na sumusunod sa dharma, tinanong ni Yudhiṣṭhira ang kalagayan ni Śalya sa mga salitang nagdudulot ng kapanatagan sa lahat. Nang siya’y nakaupo sa gitna nila, si Śalya ay nagsimulang magsalita kay Pārtha (ang prinsipe ng Pāṇḍava).
वैशम्पायन उवाच
The passage foregrounds dharma as lived etiquette: honoring guests, acknowledging kinship bonds, and speaking welfare-bringing words. Even amid looming conflict, righteous conduct is shown through respectful greeting (kuśala-praśna), reverence (kṛtāñjali), and proper seating—ethical self-discipline that sustains social order.
Śalya, king of Madra and maternal uncle of Nakula and Sahadeva, arrives among the Pāṇḍavas. He warmly embraces Yudhiṣṭhira, Bhīma, Arjuna, and the twins. Draupadī, Subhadrā, and Abhimanyu pay respects. Yudhiṣṭhira welcomes Śalya and offers him a golden throne, then inquires about his welfare; Śalya, seated and surrounded by the Pāṇḍavas, begins to speak.