Shloka 4
अध्याय ३९: विदुरेण धृतराष्ट्राय नीत्युपदेशः
Timely Counsel, Association, and Kin-Duty
झूठ बोलकर उन्नति करना, राजाके पासतक चुगली करना, गुरुजनपर भी झूठा दोषारोपण करनेका आग्रह करना--ये तीन कार्य ब्रह्महत्याके समान हैं ।। असूयैकपदं मृत्युरतिवाद: श्रियो वध: । अशुश्रूषा त्वरा श्लाघा विद्याया: शत्रवस्त्रय:
asūyaikapadaṁ mṛtyur ativādaḥ śriyo vadhaḥ | aśuśrūṣā tvarā ślāghā vidyāyāḥ śatravas trayaḥ ||
Itinuro ni Vidura: ang umunlad sa pamamagitan ng pagsisinungaling, ang paninira at sumbong na umaabot hanggang sa hari, at ang matigas na pagpupumilit na magparatang ng huwad na kasalanan sa guro—ang tatlong ito ay kapantay ng kasalanang pagpatay sa isang brāhmaṇa. At ang mga kapintasan sa loob ay sumisira rin sa tao gaya ng lantad na karahasan: ang isang hakbang sa inggit ay hakbang tungo sa kamatayan; ang pabigla-biglang, labis na pananalita ay pumapatay sa kasaganaan; at tatlong kaaway ng pagkatuto ang binanggit—pagpapabaya sa paglilingkod at pakikinig sa matatanda, pagmamadali, at pagpupuri sa sarili.
विदुर उवाच
Educational Q&A
Guard the mind and speech: envy leads to ruin, excessive talk destroys prosperity, and learning is obstructed by not serving/listening to elders, by impatient haste, and by self-praise.
In Udyoga Parva, as tensions rise before the Kurukṣetra war, Vidura offers moral and practical counsel (nīti) to restrain harmful tendencies that corrode judgment, relationships, and the capacity to learn from wise guidance.