Shloka 44
Vidura-nīti: Atithi-dharma, Trust, Counsel-Secrecy, and Traits of Sustainable Rule
Udyoga Parva, Adhyāya 38
उपस्थितस्य कामस्य प्रतिवादो न विद्यते । अपि निर्मुक्तदेहस्य कामरक्तस्य कि पुन:,देहाभिमानसे रहित पुरुषके पास भी यदि न्याय-युक्त पदार्थ स्वतः उपस्थित हो तो वह उसका विरोध नहीं करता, फिर कामासक्त मनुष्यके लिये तो कहना ही क्या है?
upasthitasya kāmasya prativādo na vidyate | api nirmuktadehasya kāmaraktasya ki punaḥ ||
Sinabi ni Vidura: Kapag ang bagay na ninanais ay kusang dumating na, bihira ang makapipigil. Kung maging ang taong malaya na sa pagkapit sa katawan ay hindi sumasalungat sa dumarating nang kusa, ano pa ang masasabi sa taong ang isip ay nag-aalab sa pagnanasa at pagkakabit?
विदुर उवाच
Educational Q&A
Vidura highlights the psychological force of desire: when a tempting object is already at hand, refusal is uncommon. Therefore, one should not trust mere intention; ethical strength requires prior discipline, vigilance, and restraint before desire becomes imminent.
In the Udyoga Parva, Vidura offers moral counsel (nīti) during the tense lead-up to war. Here he warns that attachment and craving overpower judgment, implying that leaders driven by desire will not resist unjust gains once they appear attainable.