Shloka 42

उद्योगपर्व — अध्याय 33: धृतराष्ट्र-विदुर संवादः (विदुरनीतिः)

Devanagari script

य ईर्षु: परवित्तेषु रूपे वीर्ये कुलान्वये । सुखसौ भाग्यसत्कारे तस्य व्याधिरनन्तक:ः,जो दूसरोंके धन, रूप, पराक्रम, कुलीनता, सुख, सौभाग्य और सम्मानपर डाह करता है, उसका यह रोग असाध्य है

Transliteration

ya īrṣur paravitteṣu rūpe vīrye kulānvaye | sukha-saubhāgya-satkāre tasya vyādhir anantakaḥ ||

Translation

Sabi ni Vidura: Ang taong naiinggit sa yaman, ganda, tapang, marangal na angkan, ligaya, magandang kapalaran, at paggalang na tinatanggap ng iba—ang inggit na iyon ay sakit sa kanya, at ito’y walang lunas. Sa payo ng Udyoga Parva, binabalaan ni Vidura na ang pagkainggit ay kumakain sa pagkatao at paghatol, kaya’t hindi na maabot ang kapayapaan at matuwid na asal.

Word by Word

• यः: who
• यः: Karta
• Type: Pronoun
• Root: यद्
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• ईर्षुः: envious
• ईर्षुः: Karta
• Type: Adjective
• Root: ईर्षु
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• परवित्तेषु: in others' wealth
• परवित्तेषु: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: परवित्त
• Form: Neuter, Locative, Plural

• रूपे: in beauty/form
• रूपे: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: रूप
• Form: Neuter, Locative, Singular

• वीर्ये: in valor/power
• वीर्ये: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: वीर्य
• Form: Neuter, Locative, Singular

• कुलान्वये: in noble lineage
• कुलान्वये: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: कुलान्वय
• Form: Masculine, Locative, Singular

• सुखसौभाग्यसत्कारे: in happiness, good fortune, and honor
• सुखसौभाग्यसत्कारे: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: सुख-सौभाग्य-सत्कार
• Form: Masculine, Locative, Singular

• तस्य: of him
• तस्य: Sampradana
• Type: Pronoun
• Root: तद्
• Form: Masculine/Neuter, Genitive, Singular

• व्याधिः: disease/affliction
• व्याधिः: Karta
• Type: Noun
• Root: व्याधि
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• अनन्तकः: endless; incurable
• अनन्तकः: Karta
• Type: Adjective
• Root: अनन्तक
• Form: Masculine, Nominative, Singular

Speaker

विदुर उवाच

Characters & Entities

• Vidura