Shloka 50
राजधर्मप्रश्नः — Yudhiṣṭhira’s Inquiry into Rājadharma (Śānti-parva 56)
प्रेष्प्माणा विकल्पन्ते गुह्मां चाप्पनुयुञ्जते । अयाच्य॑ चैव याचन्ते भोज्यान्याहारयन्ति च
preṣyamāṇā vikalpante guhyaṃ cāpy anuyuñjate | ayācyaṃ caiva yācante bhojyāny āhārayanti ca ||
Wika ni Bhīṣma: “Kapag ang gayong mga tao ay inuutusang tumupad ng isang gawain, pinagdududahan nila ang tagumpay nito sa pamamagitan ng mga pag-aatubiling di kailangan. Sinisilip din nila ang dapat manatiling lihim at inilalantad ang mga nakatagong pagkukulang ng hari. Humihingi sila ng hindi dapat hingin, at kinakain pa ang pagkaing inihanda para sa hari.”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Bhishma warns that untrustworthy attendants undermine governance: they create doubt in missions, violate confidentiality, make improper demands, and misuse royal resources—traits a king should recognize and avoid.
In Bhishma’s instruction on righteous rule and administration, he describes the recognizable behaviors of corrupt or unsuitable servants/agents, illustrating how they harm a ruler’s effectiveness and dignity.